Sáng 4-6, Trung tâm Bảo tồn di tích cố đô Huế đã tiến hành di dời bảo vật quốc gia ngai vàng triều Nguyễn từ Bảo tàng Cổ vật cung đình Huế về lại điện Thái Hòa bên trong Đại Nội Huế.

Trước đó, vào ngày 24-5-2025, ông Hồ Văn Phương Tâm (trú TP Huế) đã mua vé vào tham quan Đại Nội Huế. Khi vào bên trong điện Thái Hòa, nhân lúc nhân viên bảo vệ di tích lơ là, ông này đã vượt qua rào chắn, leo lên ngai vàng triều Nguyễn rồi ngồi lên. Sau đó ông này đã bẻ gãy phần tay của ngai vàng.

Sau khi bị hư hại, bảo vật quốc gia ngai vàng triều Nguyễn được đưa về Bảo tàng Cổ vật cung đình Huế để cất giữ. Những mảnh gãy từ phần tay ngai bị ông Tâm bẻ mất được Công an TP Huế thu giữ để làm tang vật cho vụ án phá hoại tài sản.

Để phục chế lại ngai vàng, UBND TP Huế đã ra quyết định thành lập hội đồng chuyên môn giám sát quy trình phục chế do TS Phan Thanh Hải - Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao thành phố - đứng đầu.

Việc phục chế ngai vàng bắt đầu từ ngày 22-4 đến ngày 4-5 vừa qua, tại Bảo tàng Cổ vật cung đình Huế, do Công ty cổ phần Tu bổ Di tích Huế đảm nhiệm. Kinh phí thực hiện từ nguồn xã hội hóa.

Ông Ngô Văn Minh, Giám đốc Bảo tàng Cổ vật cung đình Huế, cho biết việc phục chế tuân thủ các nguyên tắc: bảo tồn tối đa yếu tố gốc; ưu tiên sử dụng vật liệu tương thích với chất liệu nguyên bản; áp dụng kỹ thuật can thiệp tối thiểu, không xâm lấn khi không cần thiết; không làm mới hiện vật; tận dụng tối đa các mảnh vỡ gốc đã bị phá hoại; bảo đảm tính ổn định, an toàn và khả năng nhận diện giá trị nguyên bản của bảo vật.

Các biện pháp chuyên môn đã được thực hiện gồm: làm sạch khô; xử lý nấm mốc, mối mọt theo quy trình; gắn kết hoàn chỉnh 14 mảnh vỡ của tay ngai bên trái; sử dụng gỗ đồng chất và bột gỗ mịn trộn sơn sống để xử lý các vết nứt, khuyết thiếu; phục hồi phần mộng nối giữa tay ngai; ổn định các phần bong tróc bằng keo chuyên dụng; phục hồi các vị trí bị mất theo kỹ thuật truyền thống; sử dụng sơn ta và vàng thật theo đúng kỹ thuật truyền thống; phủ lớp bảo vệ mỏng, trong suốt, không làm thay đổi giá trị thẩm mỹ ban đầu của hiện vật.

Toàn bộ quá trình phục chế được quay phim, chụp ảnh, lập hồ sơ tư liệu và lưu trữ theo quy định, phục vụ công tác quản lý, nghiên cứu, bảo quản lâu dài và minh bạch hóa quy trình chuyên môn.

"Sau khi được phục chế, ngai vàng triều Nguyễn đã được ổn định về kết cấu, phục hồi phần tay ngai bị phá hoại, bảo đảm đúng hình dáng, kích thước, màu sắc nguyên bản theo hồ sơ công nhận Bảo vật quốc gia năm 2015.

Quá trình phục chế không sáng tạo thêm hoa văn, họa tiết mới, không làm sai lệch yếu tố gốc, đồng thời đã xử lý các tác nhân gây hư hại như mối mọt, nấm mốc và tăng cường độ bền vững cho kết cấu tay ngai", ông Minh nói.

Mời bạn đọc cùng Tuổi Trẻ Online ngắm bảo vật quốc gia ngai vàng triều Nguyễn vừa được phục chế lại sau một năm bị khách tham quan bẻ gãy:

Ngai vàng triều Nguyễn bị bẻ gãy sẽ qua 9 bước phục chế và tái trưng bày vị trí cũ

Quy trình phục chế ngai vàng triều Nguyễn bị khách tham quan bẻ gãy sẽ được thực hiện qua 9 bước, từ vệ sinh khoa học, tái định vị các mảnh vỡ, phục hồi lớp sơn thếp vàng đến phủ bảo vệ và nghiệm thu.