Mỹ muốn Nhật Bản tăng gấp ba tiền đồn trú quân đội, Tokyo tính trả một nửa

Hãng tin Kyodo ngày 12-11 dẫn các nguồn tin am hiểu vấn đề cho biết chính quyền Tổng thống Donald Trump đã yêu cầu Tokyo tăng khoản hỗ trợ dành cho quân đội Mỹ lên hơn 3.000 tỉ yen (19 tỉ USD) trong giai đoạn 5 năm, bắt đầu từ năm tài khóa 2027.

Đây là mức tăng gần gấp ba lần so với thỏa thuận hiện tại, theo đó Nhật Bản đóng góp tổng cộng 1.060 tỉ yen trong giai đoạn 2022 - 2026, tương đương khoảng 211 tỉ yen mỗi năm. Thỏa thuận này sẽ hết hiệu lực vào tháng 3-2027.

Tuy nhiên, Nhật Bản được cho là khó chấp nhận yêu cầu trên và đang cân nhắc phương án tăng khoản đóng góp lên khoảng 1.500 tỉ yen trong 5 năm, tương đương 300 tỉ yen mỗi năm.

"Mặc dù khó có thể chấp nhận mức 3.000 tỉ yen trong 5 năm, nhưng vẫn có khả năng Nhật Bản sẽ đồng ý chi khoảng 1.500 tỉ yen", một nguồn tin ngoại giao cho biết.

Nếu được thông qua, khoản đóng góp mới của Tokyo sẽ vượt mức kỷ lục 1.350 tỉ yen từng được ghi nhận trong giai đoạn 1996 - 2000.

Theo các nguồn tin, khoản đóng góp mới của Nhật Bản dự kiến bao gồm kinh phí củng cố khả năng phòng thủ của các căn cứ quân sự Mỹ tại nước này, nhằm giảm thiểu thiệt hại và duy trì hoạt động trong trường hợp bị tấn công.

Chính phủ Nhật Bản đang xem xét hỗ trợ các biện pháp như chuyển một số chức năng của căn cứ xuống lòng đất, gia cố kết cấu công trình để đối phó với nguy cơ bị tấn công bằng chất nổ hoặc vũ khí điện từ.

Các cuộc đàm phán song phương về chia sẻ chi phí đồn trú đã được đẩy mạnh tại Tokyo từ mùa hè năm nay. Vòng thương lượng tiếp theo có thể diễn ra ngay trong tuần tới, với mục tiêu đạt được thỏa thuận trước cuối năm 2026.

Trong nhiệm kỳ Tổng thống đầu tiên, ông Trump cũng từng nhiều lần gây sức ép, yêu cầu Nhật Bản gánh phần chi phí lớn hơn để duy trì sự hiện diện của quân đội Mỹ.

Trong khi đó thỏa thuận hiện hành được ký kết dưới thời chính quyền cựu Tổng thống Joe Biden, bao gồm kinh phí mua sắm các hệ thống tiên tiến phục vụ hoạt động huấn luyện chung giữa Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản và quân đội Mỹ.

Mỹ cải tổ lớn bộ chỉ huy các lực lượng đồn trú tại Nhật Bản

Cuộc cải tổ diễn ra khi Nhật Bản muốn có một bộ chỉ huy liên hợp mới để phối hợp tốt hơn với Mỹ, trước những gì họ xem là mối đe dọa từ Bình Nhưỡng và Bắc Kinh.