
Sau sáp nhập, Bí thư Thành ủy TP.HCM Trần Lưu Quang cùng đoàn công tác đi khảo sát khu vực ven biển, trong đó có Cần Giờ, Vũng Tàu. Sau chuyến đi đấy, cảm nhận được việc đi lại của người dân còn khó khăn, xa xôi cách trở, TP.HCM quyết luôn làm đường vượt biển nối Cần Giờ và Vũng Tàu, đồng thời thúc đẩy các dự án giao thông mở thông đường từ trung tâm khu vực quận 1 (cũ) về hướng biển như cầu Cần Giờ, đường sắt tốc độ cao Cần Giờ... mở rộng đường Nguyễn Tất Thành... - Ảnh: VIỆT DŨNG/SGGP
Khoảng 1 năm trước (trưa 15-10-2025), phát biểu bế mạc Đại hội đại biểu Đảng bộ TP.HCM lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030, Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang kêu gọi toàn thể cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức, lực lượng vũ trang và nhân dân thành phố cùng chung sức, đồng lòng thực hiện thắng lợi nghị quyết đại hội, đưa TP.HCM bước vào một giai đoạn phát triển mới - xứng đáng là đầu tàu kinh tế, trung tâm sáng tạo và hội nhập của cả nước.
Nhìn nhận về chặng đường một năm thực hiện Nghị quyết Đại hội của Đảng bộ, chính quyền TP.HCM, ông Nguyễn Quang Đồng - Viện trưởng Viện Nghiên cứu Chính sách và Phát triển Truyền thông (IPS), đánh giá TP.HCM đã quyết tâm, quyết liệt và bằng nhiều cách để thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế, xã hội trước phép thử lớn về năng lực quản trị một siêu đô thị mới sau hợp nhất.
Nhanh chóng ổn định tổ chức và đưa bộ máy chính quyền sau hợp nhất vào vận hành
* Thưa ông, những kết quả cụ thể, chuyển động đáng chú ý sau một năm sau Đại hội Đảng bộ TP.HCM lần thứ I theo quan sát của ông đó là gì?
- Tôi cho rằng có ba kết quả nổi bật cần nhìn nhận. Thứ nhất là TP.HCM đã nhanh chóng ổn định tổ chức và đưa bộ máy chính quyền địa phương sau hợp nhất vào vận hành. Đây không phải việc đơn giản, bởi hợp nhất không chỉ là cộng gộp địa giới hành chính mà còn là quá trình tổ chức lại không gian quản trị, nguồn lực, phương thức điều hành và sự phối hợp giữa các địa phương trước đây.
Việc bộ máy từng bước vận hành thông suốt, duy trì được hoạt động quản lý nhà nước và các dịch vụ công là một kết quả rất quan trọng. Nó tạo tiền đề để TP bước vào giai đoạn phát triển mới mà không bị gián đoạn bởi những xáo trộn tổ chức.
Thứ hai là khả năng duy trì và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. GRDP của TP tăng từ 8,57% trong quý I lên 8,68% trong quý II và 9,86% trong quý III, mức cao nhất trong 10 năm qua. Thu ngân sách 10 tháng đạt 762.000 tỉ đồng, tăng 16%; thu hút FDI đạt 19,1 tỉ USD, gấp hơn 4 lần cùng kỳ và dẫn đầu cả nước.
Đáng chú ý, giải ngân đầu tư công đạt 118.300 tỉ đồng, bằng 80,1% kế hoạch. Những con số này cho thấy TP không chỉ duy trì được sức sống của nền kinh tế sau hợp nhất mà còn đang từng bước phát huy lợi thế của không gian phát triển mới.
Thứ ba là những định hướng của Đại hội đã bắt đầu được cụ thể hóa thành chương trình, dự án và sản phẩm có thể nhìn thấy được. Từ hạ tầng giao thông, quy hoạch đô thị đến trường học, y tế, nhà ở xã hội và chỉnh trang đô thị đều có những chuyển động cụ thể.
Theo tôi, điều đáng ghi nhận nhất là TP.HCM đã bước đầu chuyển từ tư duy đặt ra mục tiêu sang tư duy tổ chức thực hiện và đo lường kết quả.
* Ông nhắc đến không gian phát triển mới. Sau hợp nhất, TP.HCM có thêm cả lợi thế công nghiệp, cảng biển, logistics và những dư địa phát triển rất lớn. Thành phố đã khai thác những lợi thế này ra sao?
- Đây là một trong những thay đổi có ý nghĩa chiến lược nhất sau hợp nhất. Trước đây, TP.HCM có thế mạnh về thương mại, dịch vụ, tài chính và công nghiệp công nghệ cao; Bình Dương có nền tảng công nghiệp, sản xuất và hệ sinh thái doanh nghiệp; Bà Rịa - Vũng Tàu có lợi thế cảng biển, logistics, năng lượng và du lịch. Khi kết nối trong một không gian phát triển thống nhất, TP có điều kiện hình thành một cấu trúc kinh tế đa dạng, bổ trợ cho nhau.
Điều quan trọng không phải là mỗi khu vực tiếp tục phát triển theo lợi thế riêng một cách độc lập, mà phải tạo được sự liên kết giữa các cực tăng trưởng. Công nghiệp phải kết nối với cảng biển, logistics; dịch vụ tài chính phải hỗ trợ sản xuất, kinh doanh; hạ tầng giao thông phải mở đường cho lưu chuyển hàng hóa, lao động và dòng vốn.
Những chuyển động hiện nay cho thấy TP đang đi theo hướng đó. Sản lượng hàng hóa thông qua cảng biển trong 9 tháng đạt 287,63 triệu tấn, tăng 9,3%. Khu thương mại tự do gắn với cảng biển khu vực Cái Mép Hạ đã được thành lập. Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TP.HCM chính thức vận hành.
Đặc biệt, việc TP đẩy mạnh các dự án kết nối liên vùng, từ cao tốc, vành đai đến đường sắt đô thị, có ý nghĩa rất lớn. Không gian phát triển chỉ thực sự được mở rộng khi các khu vực được kết nối bằng hạ tầng và được điều hành trong một tầm nhìn quy hoạch thống nhất.
Những động thái cụ thể tháo gỡ vướng mắc về quy hoạch, đất đai, đầu tư và giải phóng mặt bằng

Nguyên Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được, hiện là Phó Bí thư thường trực Thành ủy TP.HCM, trong chuyến thị sát tuyến metro số 1, ông yêu cầu khởi công metro số 2 ngay trong năm 2025 và chuẩn bị nhân lực thật tốt cho 355km trong 10 năm tới - Ảnh: QUANG ĐỊNH
* Một trong những vấn đề được quan tâm là sau hợp nhất, TP.HCM có thêm cơ chế, chính sách đặc thù nhưng điều người dân và doanh nghiệp chờ đợi vẫn là những điểm nghẽn lâu năm được tháo gỡ. Ông đánh giá thế nào về kết quả này?
- Đây là lĩnh vực thể hiện khá rõ sự chuyển biến trong cách điều hành của TP.HCM. Một cơ chế tốt chỉ tạo ra điều kiện, còn kết quả phụ thuộc vào năng lực tổ chức thực hiện. TP đã có những động thái cụ thể trong việc tháo gỡ vướng mắc về quy hoạch, đất đai, đầu tư và giải phóng mặt bằng.
Chẳng hạn, trong năm 2026, TP bố trí 66.300 tỉ đồng cho công tác bồi thường của 152 dự án, đến nay giải ngân đạt 88,31%. TP.HCM cũng đã tháo gỡ được 821 dự án tồn đọng, chiếm 61% tổng số dự án được rà soát.
Đây là những kết quả đáng chú ý, bởi các dự án đình trệ không chỉ gây lãng phí nguồn lực đất đai, tài chính mà còn ảnh hưởng đến niềm tin của doanh nghiệp và môi trường đầu tư.
Tuy nhiên, tôi nghĩ TP không nên chỉ nhìn vào số lượng dự án đã tháo gỡ mà cần tiếp tục theo dõi số dự án thực sự được triển khai trở lại, nguồn lực được đưa vào khai thác và lợi ích kinh tế - xã hội được tạo ra.
Một điểm nữa là phải nâng cao trách nhiệm của chính quyền cơ sở. Phân cấp, phân quyền phải đi cùng năng lực thực thi và cơ chế kiểm tra, giám sát. Người dân, doanh nghiệp không nên phải đi qua nhiều tầng nấc hoặc chịu sự chậm trễ chỉ vì những vướng mắc trong phối hợp nội bộ.

Một năm qua, TP.HCM quyết tâm thực hiện các dự án về kênh, rạch - Ảnh: LÊ PHAN
* Một đô thị lớn không thể chỉ được đánh giá bằng tốc độ tăng trưởng. Nhìn từ những kết quả sau một năm, TP.HCM đã chuyển hóa thành tựu kinh tế thành chất lượng sống của người dân như thế nào?
- Tôi đánh giá đây là một hướng đi cần thiết và có những kết quả bước đầu đáng ghi nhận.
Trong giáo dục, TP đã đưa vào sử dụng 1.027 phòng học mới trước năm học 2026-2027, đồng thời tiếp tục triển khai thêm 301 phòng học. Việc thực hiện miễn phí sách giáo khoa giáo dục phổ thông từ năm học này cũng là chính sách có ý nghĩa thiết thực đối với các gia đình.
Trong lĩnh vực y tế, hơn 9,6 triệu người đã được khám sức khỏe, khám sàng lọc và cập nhật hồ sơ sức khỏe điện tử. Đây là bước tiến trong việc chuyển trọng tâm chăm sóc sức khỏe từ điều trị tại bệnh viện sang quản lý sức khỏe người dân ngay từ cơ sở.
Về chỉnh trang đô thị, việc di dời 2.987 căn nhà trên và ven kênh rạch, vượt mục tiêu năm, là kết quả đáng chú ý. TP cũng đang triển khai khoảng 22.900 căn nhà ở xã hội.
Tôi muốn nhấn mạnh rằng những con số này có ý nghĩa không chỉ ở quy mô đầu tư mà còn ở tác động trực tiếp đến đời sống. Một phòng học mới giúp giảm áp lực trường lớp; một hồ sơ sức khỏe điện tử giúp việc chăm sóc người dân liên tục hơn; một căn nhà ven kênh rạch được di dời và tái định cư phù hợp có thể thay đổi điều kiện sống của cả một gia đình...
Tối đa: 1500 ký tự
Hiện chưa có bình luận nào, hãy là người đầu tiên bình luận