Cuối tháng 1-2026, khi ra sân bay, chị Thu Huyền (TP.HCM) không còn cảnh vai mang balo, tay này cầm túi xách, tay kia cầm điện thoại và căn cước công dân rồng rắn chờ bước qua cổng an ninh.

Nhanh, gọn, tiện, an toàn

Chiếc taxi vừa dừng ở nhà ga T3, sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất, chị Huyền bước xuống và ung dung đi thẳng đến cổng an ninh. Sau khi tháo khẩu trang và đưa khuôn mặt vào màn hình để xác thực, chị Huyền qua cổng an ninh mà chưa mất đến 2 phút kể từ lúc xuống xe. 

Bước kiểm tra hành lý sau đó cũng diễn ra chưa đến 3 phút. “Giờ chỉ mất 5 phút là tôi đã vào trong khu vực chờ ra cửa máy bay, nhanh chưa từng có trong lịch sử gần 10 năm đi máy bay của tôi”, chị Huyền hào hứng.

Việc tích hợp thông tin cá nhân trên căn cước công dân gắn chip và VNeID đã giúp hành khách thực hiện thủ tục check-in và kiểm soát an ninh hoàn toàn tự động tại nhiều sân bay. Thậm chí tại một số sân bay lớn như Tân Sơn Nhất (nhà ga T3), hành khách còn có thể tự ký gửi hành lý.

“Nhắc đến ví giờ chắc tụi mình chỉ có ví điện tử chứ không có ví cầm tay truyền thống để chứa các giấy tờ tuỳ thân và tiền mặt. Giờ mọi thứ đều nằm trong chiếc smartphone”, Hà Trâm, 28 tuổi, nhân viên truyền thông tại TP.HCM nói.

Theo thống kê của Ngân hàng Nhà nước, tính đến cuối năm 2025, tỷ trọng giao dịch không tiền mặt trên tổng giao dịch đã đạt hơn 95%, trong đó, giao dịch qua mã QR và Mobile Banking chiếm hơn 80%. Đáng chú ý, các giải pháp thanh toán sử dụng VNeID đã bùng nổ.

Với dịch vụ hành chính công, nền tảng Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư đã phát huy tối đa hiệu quả trong năm 2025, đặc biệt thông qua ứng dụng VNeID và Cổng Dịch vụ công quốc gia. Hầu hết các thủ tục hành chính liên quan đến cư trú, đăng ký kinh doanh, bảo hiểm xã hội đã được thực hiện trực tuyến hoàn toàn. Khái niệm “photo công chứng” đang dần biến mất vì dữ liệu đã được xác thực điện tử và liên thông giữa các bộ, ngành.

Hình ảnh người dân tụ tập đông đảo ở các cơ quan thủ tục hành chính cũng giảm bởi họ đã có thể ngồi tại nhà nộp hồ sơ, theo dõi tiến trình và nhận kết quả điện tử. Theo số liệu từ Văn phòng Chính phủ, ước tính mỗi người dân tiết kiệm được trung bình 10 giờ làm thủ tục hành chính trong năm 2025.

Mới đây, các thành phố lớn như Hà Nội, TP.HCM đã triển khai hệ thống quản lý giao thông thông minh sử dụng AI với các camera giám sát không chỉ phạt nguội mà còn tự động điều chỉnh tín hiệu đèn giao thông dựa trên mật độ xe theo thời gian thực. Việc này vừa giúp người dân nâng cao ý thức chấp hành quy định, vừa giảm tải cho lực lượng công an giao thông, tăng minh bạch…

Những con số ấn tượng từ doanh nghiệp lớn

Trong những năm gần đây, sản phẩm Zalo Official Account (tài khoản Zalo chính thức của các đơn vị, gọi tắt là Zalo OA) và Zalo Mini App (ứng dụng tiện ích nhỏ trên Zalo), đã từng bước trở thành “cầu nối số” của chính quyền với người dân. 

Tính đến tháng 9-2025, trên cả nước đã có hơn 16.500 tài khoản Zalo OA của các cơ quan nhà nước và nhóm dịch vụ tiện ích với hơn 41 triệu người theo dõi; trong đó có hơn 14.700 tài khoản Zalo của cơ quan nhà nước các cấp, 1.788 tài khoản Zalo OA của các đơn vị dịch vụ tiện ích như giáo dục, y tế.

Bên cạnh đó, tổng số lượng Zalo Mini App của các cơ quan nhà nước và nhóm dịch vụ tiện ích cũng đã lên tới 967, phục vụ hàng triệu người dân.

Hệ thống tài khoản Zalo OA và Zalo Mini App của các cơ quan nhà nước và nhóm tiện ích là những kênh tuyên truyền quan trọng, chính thống, đưa thông tin từ cơ quan nhà nước đến từng người dân, đồng thời cho phép người dân dễ dàng gửi kèm hình ảnh, video khi tố giác, giúp lực lượng chức năng xử lý nhanh chóng.

Trong phát triển kinh tế, nhiều địa phương còn tận dụng Zalo OA và Zalo Mini App để quảng bá du lịch, kêu gọi đầu tư, hỗ trợ du khách tra cứu điểm tham quan, nhà hàng, khách sạn và tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận chính sách, thủ tục thuận tiện hơn.

Trong lĩnh vực y tế, nhiều bệnh viện, phòng khám đã ứng dụng Zalo để gửi kết quả khám chữa bệnh, nhắc lịch tái khám tự động. Nhờ đó, người bệnh bớt thời gian xếp hàng hay chờ đợi, trong khi bệnh viện, phòng khám giảm áp lực vận hành.

Mô hình “Bác sĩ cho mọi nhà” xây dựng cho Bộ Y tế cũng đang giúp mở rộng tiếp cận dịch vụ khám chữa bệnh từ xa cho người dân. Tính đến cuối tháng 10-2025, hệ thống ghi nhận tới 1,9 triệu tài khoản người dân được kích hoạt; 73.556 người dân đặt 119.118 cuộc hẹn khám chữa bệnh từ xa; và 23.696 cuộc gọi có hình được thực hiện, trong đó 15.683 cuộc phục vụ hỗ trợ khám chữa bệnh từ xa... Những số liệu này cho thấy hiệu quả của mô hình telehealth quy mô lớn nhằm phục vụ mục tiêu chăm sóc sức khỏe toàn dân của Chính phủ, Bộ Y tế và các tổ chức quốc tế.

Ông Ryohei Oda, giám đốc điều hành ABeam Consulting Việt Nam, đánh giá Việt Nam đang ở giai đoạn mang tính định hình trong quá trình phát triển kinh tế. Là một trong những thị trường phát triển nhanh nhất châu Á, “điều khiến tôi thích thú nhất chính là tinh thần ham học hỏi và khát vọng phát triển, đó là nền tảng hoàn hảo cho chuyển đổi số”, ông Oda nhận xét.

Nhiều thách thức phải vượt qua

Việt Nam, với một nền kinh tế số đang trên đà phát triển mạnh mẽ, không thể tránh việc đối mặt với các thách thức an ninh mạng. Theo ông Simon Tung, tổng giám đốc khu vực Đông Nam Á của Kaspersky, mọi hoạt động số hóa đều tiềm ẩn nguy cơ rò rỉ và đánh cắp dữ liệu. Các nền tảng trực tuyến đang trở nên rất sôi động với vô số giao dịch thương mại, kết nối mạng xã hội và quảng bá thương hiệu. Điều này vô hình trung để lại dấu vết kỹ thuật số (digital footprint) của người dùng và mở ra nhiều ‘cửa ngõ’ để tin tặc tấn công.

Cụ thể, theo hãng bảo mật Kaspersky, trong nửa đầu năm 2025, Việt Nam ghi nhận 191.976 vụ tấn công bằng phần mềm gián điệp, tăng mạnh so với con số 107.363 vụ cùng kỳ năm 2024.Tính trung bình, mỗi ngày có tới 1.520 cuộc tấn công được phát hiện.

“Những thông tin có giá trị như tài khoản đăng nhập, dữ liệu tài chính, số điện thoại hay lịch sử mua sắm chính là mục tiêu mà kẻ xấu muốn chiếm đoạt để thực hiện các hành vi chiếm đoạt tài sản. Vì vậy, đây là thời điểm cấp thiết để doanh nghiệp Việt Nam chủ động chuyển sang sử dụng các nền tảng phân tích mối đe dọa (threat intelligence)”, ông Simon Tung chia sẻ.

Tương tự, ông Milko Radotic, phó chủ tịch phụ trách khu vực Châu Á – Thái Bình Dương của iProov - một trong những nhà cung cấp công nghệ xác thực sinh trắc học hàng đầu thế giới - cũng cảnh báo: “Danh tính bị đánh cắp, tài khoản bị rút cạn, bị truy cập trái phép vào dữ liệu nhạy cảm và lừa đảo trên quy mô lớn có thể làm xói mòn niềm tin của công chúng vào hệ thống tài chính số. Mà niềm tin lại là nền tảng của sự phát triển tài chính toàn diện và tăng trưởng số”.

Kết nối Việt Nam với hệ sinh thái thanh toán toàn cầu: 5 năm chuyển đổi số

Hệ sinh thái thanh toán của Việt Nam đang bước vào giai đoạn mang tính bước ngoặt về quy mô và mức độ trưởng thành.