Đây được coi là một trong những phần việc then chốt để TP.HCM hiện thực hóa việc tăng trưởng hai con số như lời hứa với Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trong chuyến thăm và làm việc vừa qua.

Từ hạ tầng chiến lược đến nhà ở cho người dân

Cả hệ thống chính trị của TP.HCM thời gian qua đã vào cuộc rất nhanh, nỗ lực từng ngày để đưa những công trình, dự án, dòng vốn từ mọi nguồn lực xã hội vào thực tiễn. Và những dự án định hình tầm vóc sẽ là nền tảng vững chắc giúp tăng trưởng hai con số và nâng cao chỉ số hạnh phúc của người dân. 

Đúng như lời Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh TP.HCM là trung tâm kinh tế lớn, nơi Trung ương yên tâm giao các việc lớn, việc khó và chỉ đạo phải tập trung giải quyết điểm nghẽn, nâng cao đời sống dân sinh, hướng tới tầm vóc siêu đô thị quốc tế.

Khát vọng của TP.HCM được thể hiện rất rõ qua việc bứt tốc về thủ tục đầu tư và sự nhộn nhịp ở ngoài công trường thực tế - từ các dự án cao tốc, quốc lộ, công trình cửa ngõ, đến đường vành đai, các cây cầu và đến đường sắt Bến Thành - Cần Giờ, metro Bến Thành - Thủ Thiêm... 

Hành trình các dự án triển khai thần tốc đang được nối dài khi ngày 14-5 Sở Xây dựng TP.HCM đã đề xuất 58 công trình cấp bách phải làm ngay để hoàn thành trong giai đoạn 2026 - 2030, trải rộng từ giao thông, tăng cường kết nối vùng, chống ngập úng, chỉnh trang đô thị, phát triển công viên, cây xanh; xử lý nước thải cùng với các dự án nhà ở xã hội và tái định cư phục vụ người dân.

Theo Sở Xây dựng, đây là các công trình rất cấp bách, cần phải sớm hoàn thành để phục vụ người dân tốt hơn. Đồng thời cụ thể hóa mục tiêu của nghị quyết Đại hội Đảng bộ TP.HCM lần thứ I, Chương trình hành động 03 của Thành ủy TP.HCM cũng như chỉ đạo của Tổng Bí thư và Bí thư Thành ủy TP.HCM về việc tập trung đầu tư phát triển, nâng cấp kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội của TP.HCM theo hướng đồng bộ, hiện đại, tương xứng với vai trò và vị thế.

Về giao thông, bên cạnh các tuyến metro đang triển khai theo nghị quyết 188 của Quốc hội, có 27 dự án đường bộ giúp giảm ùn tắc, kết nối vùng và cực tăng trưởng mới với tổng mức đầu tư khoảng 300.000 tỉ đồng.

Nổi bật là đường vành đai 4 TP.HCM, cao tốc Hồ Tràm - sân bay Long Thành, đường vượt biển kết nối Cần Giờ và Bà Rịa - Vũng Tàu cũ, trục Đông Tây (đường Võ Văn Kiệt nối dài) về Tây Ninh, nâng cấp đường vành đai 3 TP.HCM đoạn Tân Vạn - Bình Chuẩn - Phú Lợi, cầu Thủ Thiêm 4...

TP sẽ mở rộng các trục giao thông chính theo mô hình "luồng xanh, không giao cắt" nối từ trung tâm đến đường vành đai, cao tốc như nâng cấp quốc lộ 1, 22, 13, đường trục Bắc - Nam, đường Trường Chinh - Cộng Hòa, Xô Viết Nghệ Tĩnh, Đinh Bộ Lĩnh... 

Ở các điểm nóng ùn tắc, các công trình cầu vượt thép và nút giao sẽ được đầu tư tại khu vực Sóng Thần; nút giao đường 3 Tháng 2 với đường Lê Đại Hành, Lý Thường Kiệt; ngã sáu Công trường Dân Chủ...

Bên cạnh đó, TP.HCM tập trung đầu tư hạ tầng kỹ thuật và chỉnh trang đô thị ven sông, kênh rạch với 14 dự án, 8 dự án giảm ngập nước, nhà máy xử lý nước thải, 8 dự án nhà ở xã hội và tái định cư cũng sẽ làm ngay trong thời gian tới nhằm chuẩn bị để đón người dân về nơi ở mới.

Bệ phóng tăng trưởng từ nhiều dự án tầm vóc

Sau một loạt công trình tầm vóc đã được khởi công thời gian qua, đội ngũ cán bộ TP.HCM đặc biệt là Sở Xây dựng, Sở Tài chính... lại tiếp tục "chong đèn" thẩm định một loạt dự án tầm vóc mới để kịp khởi công trước ngày 2-7 để chào mừng kỷ niệm 50 năm TP mang tên Bác. 

Đáng chú ý có nhiều dự án sẽ kết nối liền các cực tăng trưởng mới như cao tốc đô thị Hồ Tràm - sân bay Long Thành, đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành, cầu hầm vượt biển Cần Giờ - Vũng Tàu. Ngoài ra còn có các công trình như công viên văn hóa bến Nhà Rồng - Khánh Hội, cầu đường Bình Tiên, đường liên cảng Cát Lái - Phú Hữu, dự án cầu Thủ Thiêm...

KTS Trần Ngọc Chính - Chủ tịch Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam, nguyên Thứ trưởng Bộ Xây dựng - đánh giá việc TP.HCM nhanh chóng thực hiện các công trình kết nối các cực tăng trưởng như các tuyến đường đi Cần Giờ qua Vũng Tàu, cao tốc Hồ Tràm và đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành... là tầm nhìn rộng, chiến lược.

Theo ông Chính, TP.HCM đã thấy được tầm quan trọng, sự liên thông của không gian kinh tế biển và kết nối giao thông. TP.HCM đang có lợi thế lớn khi mở rộng không gian phát triển hướng biển sau sáp nhập Bà Rịa - Vũng Tàu cũ với cụm cảng Cái Mép - Thị Vải. 

Sau khi sáp nhập, TP.HCM có dải bờ biển rất lớn, không chỉ là du lịch nghỉ mát mà còn gắn với kinh tế biển. Để khai thác tốt không gian của TP, mở ra cơ hội bứt phá cho kinh tế biển và trung tâm logistics thì tiền đề bắt buộc là phải kết nối hạ tầng giao thông đồng bộ (bao gồm đường bộ cao tốc, đường sắt, hàng hải).

Các công trình kết nối TP.HCM đang và sẽ làm sẽ hình thành một trục phát phát triển chiến lược. Quy hoạch hạ tầng đang hướng tới việc tạo ra một vòng kết nối khép kín giữa các cực tăng trưởng: trung tâm TP.HCM - Cần Giờ - Vũng Tàu - Hồ Tràm - sân bay Long Thành - Thủ Thiêm. 

Trong đó ông Chính đánh giá rất cao với quyết định là việc kết nối Cần Giờ với Bà Rịa - Vũng Tàu với đường vượt biển khoảng 14 - 15km có cả hạng mục ngầm dưới đáy biển, có cả đảo nổi ngắm cảnh. 

Quan trọng hơn là tuyến đường này giúp nối từ Cần Giờ đến Vũng Tàu và trên đà đó kết nối vào vùng Nam Trung Bộ, Tây Nguyên. Kết hợp với các công trình điểm nhấn khác như tuyến metro nối lõi trung tâm TP.HCM ra Cần Giờ, đường sắt nối ga Thủ Thiêm đến sân bay Long Thành... giúp giảm tải áp lực, phân bổ lại dòng giao thông và giãn mật độ dân cư khỏi lõi trung tâm TP.HCM, hình thành các không gian kinh tế đa cực và lan tỏa sức mạnh liên vùng.

"Sự đầu tư trên là động lực hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số cho TP.HCM. Hạ tầng liên hoàn là bệ phóng giúp các ngành công nghiệp, du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng và logistics phát huy tối đa. Thúc đẩy sự hình thành các đô thị vệ tinh quy mô lớn (đô thị sân bay Long Thành, đô thị cảng Phú Mỹ), tạo đà cho thị trường bất động sản phát triển", ông Chính nhận định.

Ông Chính cũng đánh giá rất cao về việc TP.HCM đã khơi thông nguồn lực tư nhân. Trong bối cảnh ngân sách nhà nước cần thời gian phục hồi và chưa thể phân bổ ngay, sự tham gia của các tập đoàn tư nhân xây dựng hạ tầng chiến lược (đơn cử như Vingroup, THACO, Sun Group...) mang tính quyết định để tạo ra các siêu dự án đột phá. Xét trên tổng thể, đây là sự đóng góp rất lớn vào hệ thống hạ tầng chung và tạo ra giá trị kinh tế - xã hội lớn cho toàn TP.

Guồng máy chạy nhanh nhờ sự cộng hưởng

Ông Lê Minh Đức, Phó trưởng Ban Pháp chế HĐND TP.HCM, cho rằng sự thay đổi nhịp độ xử lý công việc thời gian qua tại TP.HCM là kết quả cộng hưởng từ ba yếu tố then chốt. 

Đầu tiên là sức bật từ việc TP.HCM chủ động vận hành bộ máy theo phương thức mới, khai thác hiệu quả các cơ chế chính sách đặc thù (các nghị quyết: 98, 188, 222, 260). Việc được trao các cơ chế đặc thù và sự vận dụng hiệu quả tạo hành lang pháp lý thuận lợi, rút ngắn đáng kể thời gian triển khai thủ tục đầu tư dự án.

Thứ hai là có một sự chuyển dịch rõ rệt từ tư duy "quản lý" sang "phục vụ và kiến tạo". Bộ máy bắt đầu vận hành theo hướng kết quả đầu ra, lấy tiến độ của các công trình chiến lược làm thước đo hiệu quả công việc của từng đơn vị và cá nhân. 

Thứ ba là từ áp lực và khát vọng tăng trưởng. Mục tiêu tăng trưởng hai con số không chỉ là con số thống kê, mà là mệnh lệnh từ thực tiễn để duy trì vị thế đầu tàu của TP.HCM. Chính áp lực này đã tạo ra một "guồng quay" buộc mọi bộ phận phải vào nhịp.

"Chẳng hạn, HĐND TP.HCM không đứng ngoài cuộc hay chỉ đóng vai trò hậu kiểm. Chúng tôi xác định phải đồng hành từ sớm, từ xa. Trong đó có việc tổ chức các kỳ họp chuyên đề: thay vì đợi đến kỳ họp thường kỳ, HĐND sẵn sàng tổ chức các kỳ họp chuyên đề để xem xét quyết định ngay các chủ trương đầu tư, điều chỉnh quy hoạch cho các dự án trọng điểm", ông Đức nói.

Ông chia sẻ thêm: Về yêu cầu làm việc "thần tốc nhưng chắc chắn", tinh thần này triển khai đồng loạt tại các dự án, yêu cầu lớn nhất là bản lĩnh chính trị và trách nhiệm công vụ, dám nghĩ, biết làm và chịu trách nhiệm. Trong bối cảnh còn nhiều quy định chồng chéo, cán bộ cần có sự quyết đoán dựa trên lợi ích chung. HĐND rất ủng hộ tinh thần bảo vệ cán bộ dám đột phá vì sự phát triển của TP.

"Luật Đô thị đặc biệt tới đây sẽ là bước ngoặt mang tính lịch sử, giúp TP.HCM còn phát triển mạnh mẽ hơn nữa. Tôi tin rằng, cùng với các cơ chế mới và sự quyết tâm của cả hệ thống chính trị và sự đồng lòng của người dân, TP.HCM sẽ sớm chuyển hóa những cơ chế đặc thù thành những con đường, những nhịp cầu hiện hữu, những công trình phát triển kinh tế, giáo dục, y tế, an sinh xã hội phục vụ trực tiếp cho chất lượng cuộc sống của nhân dân TP", ông Đức nhấn mạnh.

TP.HCM muốn người dân sống tốt hơn cả vật chất lẫn tinh thần

Mục tiêu lớn nhất của TP là nâng cao chất lượng sống của người dân, không chỉ ở điều kiện vật chất như ăn ngon, mặc đẹp, nhà cao cửa rộng mà còn ở đời sống tinh thần văn minh, an toàn và hạnh phúc.

TP.HCM là địa phương được kỳ vọng có lẽ là nhiều nhất để xây dựng mục tiêu này bởi lẽ chúng ta có nguồn lực, kinh nghiệm và dư địa phát triển lớn. Vì vậy TP xác định phải quyết liệt, tiên phong trong nhiều lĩnh vực để người dân được thụ hưởng một cách toàn diện.

Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy TRẦN LƯU QUANG

Sát sao từ thực địa đến quyết sách

Từ trung tâm đến các lối cửa ngõ, dấu chân của lãnh đạo chính quyền TP.HCM liên tục xuất hiện tại các "điểm nóng" giải phóng mặt bằng. Với phương châm "có mặt bằng đến đâu, thi công đến đó", TP đang dồn tổng lực tháo gỡ những nút thắt cuối cùng để kích hoạt các dự án chiến lược.

Tại buổi thị sát tuyến quốc lộ 1 mới đây, Phó chủ tịch UBND TP.HCM Hoàng Nguyên Dinh khẳng định mục tiêu phải khởi công dự án mở rộng cửa ngõ phía Tây này trong năm 2026. TP.HCM đã ban hành quy trình 19 bước rút gọn, được xem là "chìa khóa" để đưa con đường vốn thường xuyên ùn tắc này lên quy mô 12 làn xe, mở rộng cánh cửa về các tỉnh miền Tây và ngược lại.

Điểm nghẽn kinh niên tại quốc lộ 13 cũng đang được đôn đốc ráo riết. Với yêu cầu chốt bàn giao toàn bộ mặt bằng vào ngày 30-7, ông Hoàng Nguyên Dinh đã yêu cầu địa phương phải "đi từng ngõ, gõ từng nhà" để lắng nghe tâm tư của người dân. Sự hiện diện của lãnh đạo tại hiện trường không chỉ để kiểm tra tiến độ mà còn để trực tiếp giải quyết các kiến nghị về đơn giá bồi thường, giúp mặt bằng sớm được giải tỏa để làm dự án.

Một trong những thông điệp xuyên suốt là bồi thường, tái định cư phải đảm bảo quyền lợi tốt nhất cho người dân. Tại dự án Khu liên hợp thể dục thể thao quốc gia Rạch Chiếc hay cao tốc TP.HCM - Thủ Dầu Một - Chơn Thành, ông Hoàng Nguyên Dinh đặc biệt lưu ý các đơn vị phải sớm bố trí tái định cư cho người dân.

Để các dự án như đường vành đai 4 chạy đúng nhịp, TP.HCM đã chủ động ban hành kế hoạch triển khai chi tiết với các mốc thời gian cụ thể. Điển hình là việc kích hoạt quy trình 20 bước cho đường vành đai 4 để giải phóng nhanh mặt bằng.

Việc phân cấp, phân quyền mạnh mẽ cho các địa phương trong việc bồi thường đã mang lại hiệu quả rõ rệt. Thay vì phải chờ đợi các sở ngành thẩm định kéo dài, các địa phương hiện có đủ công cụ và cơ chế để ra quyết định nhanh hơn, sát với thực tế địa bàn hơn.

TP.HCM đang bước vào giai đoạn "cao điểm của cao điểm" về xây dựng hạ tầng. Việc lãnh đạo liên tục đi thị sát, trực tiếp tháo gỡ khó khăn hiện trường tại các công trình dự án đã truyền lửa cho các đơn vị thi công và tạo niềm tin cho người dân.

Mục tiêu đến cuối năm 2026, hàng loạt dự án trọng điểm sẽ đồng loạt về đích hoặc chuyển sang giai đoạn thi công rầm rộ. Từ cao tốc Mộc Bài hướng về Tây Ninh, đến đường vành đai 2 khép kín nội đô, hay quốc lộ 13 rộng thênh thang kết nối Bình Dương cũ, Tây Nguyên..., tất cả đang hình thành từ sự chuẩn bị kỹ lưỡng về mặt bằng và sự đồng thuận của lòng dân.

Cuộc đua với thời gian để khép kín hạ tầng TP.HCM vẫn còn nhiều thách thức, nhưng với cách tiếp cận quyết liệt từ thực địa đến quyết sách, người dân TP hoàn toàn có thể kỳ vọng vào một bộ mặt hạ tầng giao thông hiện đại, thông thoáng trong tương lai gần.

Phó chủ tịch TP.HCM Hoàng Nguyên Dinh: Sở ngành làm việc 'tốc độ tên lửa' để thúc tăng trưởng

4 tháng đầu năm 2026, TP.HCM khởi công 10 dự án hạ tầng chiến lược với tổng vốn gần 520.000 tỉ đồng. Phó chủ tịch UBND TP.HCM Hoàng Nguyên Dinh nói các sở ngành, địa phương đang làm việc “với tốc độ tên lửa”.