Sáng 11-4, nêu ý kiến thảo luận dự Luật Hộ tịch (sửa đổi), đại biểu Nguyễn Trường Giang (Lâm Đồng, Phó chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp), đề nghị xem xét quy định liên quan đến thẩm quyền ký giấy tờ hộ tịch của chủ tịch UBND cấp xã.

Sẽ đề nghị cho phép chủ tịch UBND cấp xã ủy quyền cho công chức ký giấy chứng tử

Theo dự thảo, chủ tịch UBND cấp xã có thẩm quyền ký giấy tờ hộ tịch. Căn cứ tình hình thực tế tại địa phương, chủ tịch UBND cấp xã ủy quyền ký giấy tờ hộ tịch theo quy định, trừ giấy khai sinh, giấy chứng nhận kết hôn, giấy chứng tử và giấy tờ hộ tịch trong trường hợp đăng ký hộ tịch có yếu tố nước ngoài.

Ông cho rằng cần làm rõ vì sao các loại giấy tờ này lại không thể ủy quyền.

"Không rõ những loại giấy tờ này quan trọng đến mức độ nào mà không thể ủy quyền được, đặc biệt là về chứng tử. Nội dung này tôi cũng đã phát biểu tại tổ, nhưng phần giải trình chưa phù hợp", đại biểu nói.

Ông dẫn chứng một người mất đi, gia đình cần phải có giấy khai tử ngay để làm các thủ tục an táng.

"Quy định không cho chủ tịch UBND cấp xã ủy quyền, nếu chủ tịch xã đó đi họp Quốc hội cả tháng chẳng hạn thì không biết ở nhà người dân làm thế nào? Giấy khai sinh có thể chờ được, nhưng giấy chứng nhận kết hôn người ta cũng cần ngay để làm các thủ tục khác", đại biểu Giang phân tích.

Đại biểu Lê Công Đỉnh (Tây Ninh) cũng bày tỏ đồng tình với ý kiến của đại biểu Nguyễn Trường Giang.

Ông đề nghị không quy định loại trừ việc ủy quyền của chủ tịch xã đối với giấy khai sinh, giấy khai tử và giấy chứng nhận kết hôn. Việc này nhằm đảm bảo linh hoạt, giải quyết nhanh chóng các yêu cầu của người dân về thủ tục hộ tịch.

Giải trình cuối phiên thảo luận, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết hiện nay trong dự luật trình đang đề nghị chủ tịch UBND cấp xã có thể ủy quyền cho công chức tư pháp - hộ tịch có thể ký các loại giấy tờ hộ tịch, trừ giấy chứng nhận kết hôn, khai sinh, chứng tử.

"Riêng với giấy khai sinh, đăng ký kết hôn là những giấy tờ rất quan trọng. Như giấy khai sinh là giấy chứng nhận đầu tiên, gốc của các loại giấy tờ khác. Nên phải đảm bảo tính chặt chẽ, trang trọng nhất định tương tự với giấy kết hôn.

Trong dự kiến tiếp thu, với giấy chứng tử sẽ báo cáo Chính phủ để cho phép tiếp thu theo hướng có thể ủy quyền cho công chức. Còn với phó chủ tịch không phải là ủy quyền, mà là ký thay", ông Tùng nói.

Đại biểu Phạm Văn Hòa (Đồng Tháp) nêu việc chứng thực khai tử, khai sinh, kết hôn, di chúc không nhất thiết phải ra văn phòng công chứng, mà cấp xã có thể thực hiện nhiệm vụ đó.

Trong thực hiện chính quyền 2 cấp, với những việc đơn giản như vậy, ông Hòa cho rằng nên giao thêm cho cấp xã.

"Không phải giao bắt buộc mà tùy theo người dân, họ muốn đến văn phòng công chứng thì đến, muốn đến xã chứng thực thì đến và có giá trị pháp lý như nhau để đỡ tốn tiền. Đó cũng là cách giảm bớt thủ tục phiền hà cho người dân", ông Hòa phân tích.

Còn đại biểu Trần Nhật Minh (Nghệ An) đề nghị nghiên cứu không quy định nội dung đăng ký hộ tịch về thông tin tình trạng hôn nhân vào dự luật.

Bởi tình trạng hôn nhân của cá nhân về cơ bản đã được ghi nhận, tích hợp vào Cơ sở dữ liệu hộ tịch thống nhất sử dụng trên toàn quốc.

Ông chỉ rõ việc này cũng nhằm bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật, đồng thời cắt giảm thủ tục hành chính trong đăng ký hộ tịch, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân trong các giao dịch dân sự và giảm áp lực công việc cho cán bộ ở cơ sở.

Cần bổ sung quy định về tiêu chí xác định thế nào là quê quán

Đại biểu Trần Văn Tuấn (Bắc Ninh) cho hay việc xác định quê quán là nội dung quan trọng trong giấy khai sinh, giấy tờ hộ tịch đầu tiên của mỗi cá nhân, cũng như dữ liệu quan trọng trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

Tuy nhiên theo quy định tại dự luật vẫn chưa giải thích rõ thế nào là quê quán, mà mới chỉ quy định cách thức xác định quê quán.

Theo dự luật, quy định quê quán của cá nhân được xác định theo quê quán của cha hoặc quê quán của mẹ theo quy định của cha mẹ khi đăng ký khai sinh. Trường hợp cha không xác định được thì xác định theo mẹ.

Ông cho rằng chính vì quy định chung chung, mơ hồ đã và đang dẫn đến tình trạng tùy ý, lúng túng trong việc đăng ký, quản lý thông tin liên quan đến việc xác định, ghi nhận quê quán của cá nhân.

Từ đó ông đề nghị sửa đổi, bổ sung quy định trong dự luật để giải thích, định nghĩa về quê quán cá nhân theo hướng thông tin về quê quán phải phản ánh nguồn gốc, xuất xứ của cá nhân.

Đồng thời theo ông cần bổ sung vào dự luật một điều khoản quy định tiêu chí cụ thể để xác định quê quán.

Chiếc áo của luật sư

Nếu chiếc áo choàng luật sư thực sự mang sứ mệnh "trắng đen rõ ràng" như ý nghĩa thiết kế của nó, thì có lẽ sứ mệnh ấy không nên dừng lại ở phiên tòa, mà hãy thấm vào tâm hồn và cốt cách của mỗi người chúng ta.