Khảo sát mới của nền tảng tìm việc Zety với khoảng 1.000 lao động gen Z thông qua Pollfish cho biết, 20% gen Z có cha hoặc mẹ từng tham gia buổi phỏng vấn xin việc cùng họ. Trong đó, 15% nói cha mẹ đi cùng trực tiếp, còn 5% thì trực tuyến.

Gen Z nhờ cha mẹ hỗ trợ từ A-Z khi xin việc, kể cả... cùng đi phỏng vấn

Việc 1 trong 5 người lao động gen Z nói rằng cha mẹ từng tham gia buổi phỏng vấn cho thấy sự thay đổi trong cách người trẻ bước vào đời sống trưởng thành và môi trường chuyên nghiệp.

Từ trước đến nay, phỏng vấn xin việc thường được xem là ranh giới rõ ràng giữa đời sống gia đình và công việc. Vì vậy, các nhà tuyển dụng có thể sẽ phải đặt lại câu hỏi về khả năng phán đoán cũng như mức độ sẵn sàng làm việc độc lập của một số ứng viên trẻ.

Không chỉ dừng lại ở việc tham dự phỏng vấn, cha mẹ còn tham gia khá sâu vào quá trình tìm việc của gen Z. Báo cáo của Zety cho thấy 44% người lao động gen Z từng nhờ cha mẹ viết hoặc chỉnh sửa CV, và 1/5 nói cha mẹ từng liên hệ trực tiếp với nhà tuyển dụng hoặc chuyên viên tuyển dụng thay cho họ.

Ông Alex Beene, giảng viên về kiến thức tài chính tại Đại học Tennessee ở Martin (Mỹ), cho rằng việc người trẻ tham khảo lời khuyên từ cha mẹ hay người hướng dẫn là điều bình thường.

“Tôi ủng hộ việc lắng nghe lời khuyên từ cha mẹ và những người có kinh nghiệm trong quá trình tìm việc. Tuy nhiên, sự tham gia đó cũng cần có giới hạn, bởi khi vượt quá mức, kết quả thường không tốt cho ứng viên”, ông nói với tạp chí Newsweek.

Ngay cả sau khi đã có việc làm, 28% người lao động gen Z chuyên nghiệp cho biết cha mẹ giúp họ đàm phán lương hoặc phúc lợi, và 32% nói rằng cha mẹ là người có ảnh hưởng lớn nhất đến các quyết định nghề nghiệp của họ.

Ông Kevin Thompson, Giám đốc của 9i Capital Group và người dẫn podcast 9innings, cho rằng một phần nguyên nhân từ sự thiếu tin tưởng của người lao động trẻ đối với doanh nghiệp.

“Một số ứng viên gen Z dựa vào cha mẹ để được hỗ trợ khi phỏng vấn từ cách trình bày, giọng điệu đến cách trả lời câu hỏi. Điều này xuất phát từ việc chưa có nhiều kinh nghiệm trong môi trường chuyên nghiệp và không thoải mái với các điều khoản hợp đồng hay kỳ vọng của công ty”, ông Kevin Thompson nói.

Chuyên gia nhân sự Bryan Driscoll cảnh báo rằng rủi ro lâu dài là người trẻ không phát triển được khả năng tự bảo vệ quyền lợi của mình, khi thương lượng tăng lương hoặc phản hồi với quản lý không phù hợp.

“Nếu muốn có lợi thế trên thị trường lao động, hãy hiểu quyền lợi của mình, biết giá trị của bản thân và xây dựng sức mạnh tập thể cùng đồng nghiệp. Nó sẽ giúp ích cho sự nghiệp của bạn hơn nhiều so với việc để cha mẹ tham gia cùng buổi phỏng vấn”, ông nói.

Mang cha mẹ đi phỏng vấn xin việc là “đi quá giới hạn”?

Ông Drew Powers, nhà sáng lập Powers Financial Group tại bang Illinois (Mỹ), cho rằng một số phát hiện trong khảo sát là điều hoàn toàn bình thường.

“Cha mẹ giúp con cái viết CV, đưa lời khuyên về việc thương lượng lương và phúc lợi, hay định hướng nghề nghiệp, đó đều là vai trò tự nhiên của phụ huynh”, ông nói.

Tuy nhiên, việc cha mẹ trực tiếp liên hệ với nhà tuyển dụng, đàm phán lương thay con, hoặc tham gia buổi phỏng vấn, dù trực tiếp hay trực tuyến thì rõ ràng là đã đi quá giới hạn.

Trong khi đó, ông Kevin Thompson cho rằng về lâu dài, thị trường lao động sẽ tự điều chỉnh.

“Thị trường lao động không ưu ái những người quá phụ thuộc. Nếu bước vào buổi phỏng vấn với sự thiếu tự tin hoặc không thể hiện được khả năng làm việc độc lập, bạn rất dễ bị nhà tuyển dụng bỏ qua để chọn ứng viên khác”, ông nói.

Theo ông Alex Beene, khi thấy ứng viên đi phỏng vấn cùng cha mẹ, nhiều nhà tuyển dụng cho rằng quá phụ thuộc vào gia đình. Điều này khiến họ lo ngại rằng sau khi được tuyển dụng, ứng viên có thể gặp khó khăn khi phải tự mình giải quyết công việc.

“Không có gì sai khi nhờ cha mẹ giúp chỉnh sửa CV hoặc tập trả lời phỏng vấn. Tuy nhiên, khi để cha mẹ tham gia trực tiếp vào quy trình tuyển dụng chính thức, điều đó có thể tạo ấn tượng không tốt", ông nói.

Gen Z đưa cha mẹ đến phỏng vấn, công ty ngao ngán

Khảo sát cho thấy các công ty ngày càng thích tuyển dụng người lao động thuộc các thế hệ cũ hơn gen Z. Bên cạnh những tai tiếng mà nổi bật nhất là 'nghỉ việc lặng lẽ', nhiều ứng viên gen Z giờ còn dẫn cha mẹ đến phỏng vấn xin việc cùng.