Ngày 18-8, Bộ Nông nghiệp và Môi trường có công văn đề nghị các tỉnh, thành phố khu vực Trung Bộ, Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long (miền Tây) về việc tổ chức triển khai các giải pháp phòng, chống hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn do ảnh hưởng của El Nino 2026-2027.

Khả năng El Nino duy trì cường độ mạnh đến rất mạnh tới đầu hè 2027

Bộ cho biết theo nhận định của Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, hiện tượng ENSO đã chuyển sang trạng thái El Nino.

Dự báo trong thời kỳ từ tháng 9 đến tháng 11-2026, trạng thái El Nino tiếp tục duy trì cường độ mạnh đến rất mạnh với xác suất 100% (trong đó khoảng 93% đạt cường độ rất mạnh).

Thời kỳ từ tháng 12-2026 đến tháng 2-2027, El Nino tiếp tục duy trì cường độ mạnh đến rất mạnh với xác suất 93% và nhiều khả năng còn duy trì sang mùa xuân, thậm chí đầu mùa hè năm 2027.

"Theo dữ liệu thống kê quá khứ, El Nino gần như chắc chắn làm mùa mưa kết thúc sớm, thiếu hụt mưa, nguồn nước, gây nguy cơ hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn cho sản xuất nông nghiệp và dân sinh trong mùa khô năm 2026-2027.

Đặc biệt các khu vực có nguy cơ bị ảnh hưởng nặng là Đồng bằng sông Cửu Long, Bắc Trung Bộ, Nam Trung Bộ và Đông Nam Bộ" - bộ nhấn mạnh và lưu ý El Nino cũng có thể gây ra những đợt mưa, lũ cực đoan.

Để chủ động chuẩn bị sớm các giải pháp ứng phó với các tác động của El Nino trong mùa khô năm 2026-2027, bộ đề nghị các tỉnh, thành phố tổ chức xây dựng, cập nhật phương án, kế hoạch phòng, chống hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn mùa khô năm 2026-2027 theo kịch bản rủi ro rất cao (xâm nhập mặn ở miền Tây tương đương năm 2019-2020 và hạn hán, thiếu nước ở các vùng còn lại tương đương năm 2014-2016.

Các tỉnh cần xác định đầy đủ, chi tiết nguy cơ tác động của hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn đến sản xuất nông nghiệp, nước sinh hoạt nông thôn, cháy rừng, nuôi trồng thủy sản, chăn nuôi,...

Tổ chức rà soát, sắp xếp mùa vụ sản xuất, xác định thời điểm xuống giống phù hợp với tình hình nguồn nước, bảo đảm tránh thời điểm hạn hán, xâm nhập mặn lên cao trùng với thời điểm cây trồng cần nước.

Thực hiện tích nước hợp lý cho các hồ chứa thủy lợi, thủy điện trên địa bàn trong mùa mưa năm 2026, đảm bảo tích trữ được tối đa lượng nước theo năng lực công trình, đồng thời phải bảo đảm an toàn đập, hồ chứa nước, vùng hạ du và đề phòng mưa, lũ cực đoan.

Đồng thời chủ động cân đối khả năng cung cấp nguồn nước sinh hoạt tới từng hộ, thôn/ấp, xã ở các vùng thường xuyên thiếu nước sinh hoạt.

Gần 250.000ha lúa, cây ăn trái và hơn 100.000 hộ dân ở miền Tây có nguy cơ thiếu nước

Ông Nguyễn Hồng Khanh, Phó cục trưởng Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi, cho biết tình trạng xâm nhập mặn, hạn hán, thiếu nước ở miền Tây trong mùa khô 2026-2027 sẽ phụ thuộc vào mức độ xâm nhập mặn ở các cửa sông, phụ thuộc chính vào dòng chảy từ thượng nguồn về sông Cửu Long và diễn biến thủy triều từ biển.

Cục đưa ra hai kịch bản tác động tới khu vực này, với thời gian ảnh hưởng dự kiến từ cuối tháng 12-2026 và cao điểm từ tháng 1 đến tháng 4-2027.

Trong đó kịch bản rủi ro rất cao là nguồn nước về Đồng bằng sông Cửu Long thấp hơn từ 15-20% so với trung bình nhiều năm, xâm nhập mặn sẽ ở mức tương đương mùa khô năm 2015-2016, ranh mặn 4g/l tại các cửa sông Cửu Long vào sâu 50-70km, sâu hơn 7-13km so với trung bình nhiều năm, tại các cửa sông Vàm Cỏ vào sâu 110-130km, sâu hơn 30-42km so với trung bình nhiều năm.

Nguy cơ ảnh hưởng đến khoảng 85.800ha diện tích lúa đông xuân ở Tây Ninh, Đồng Tháp, Vĩnh Long, TP Cần Thơ, Cà Mau và khoảng 120.000ha diện tích lúa - tôm ở các khu vực canh tác chủ yếu sử dụng nước mưa ở An Giang và Cà Mau

Diện tích cây ăn trái có nguy cơ ảnh hưởng khoảng 45.000ha ở các vùng ven biển Tây Ninh, Đồng Tháp, Vĩnh Long, Cần Thơ. Và dự kiến có khoảng 107.000 hộ dân có nguy cơ ảnh hưởng thiếu nước sinh hoạt, tập trung tại các tỉnh thành Vĩnh Long, An Giang, Cà Mau, Cần Thơ.

Còn kịch bản rủi ro cao là nguồn nước về Đồng bằng sông Cửu Long thấp hơn 5-10% so với trung bình nhiều năm, xâm nhập mặn sẽ ở mức không cao hơn mùa khô năm 2015-2016.

Với kịch bản rủi ro cao thì mức độ, diện ảnh hưởng sẽ thấp hơn, khoảng 160.000ha lúa, cây ăn trái và 55.000 hộ dân ở miền Tây có nguy cơ bị ảnh hưởng.

El Nino khả năng duy trì cường độ mạnh đến rất mạnh, mùa mưa sẽ kết thúc sớm ở miền Nam

Dự báo El Nino sẽ duy trì cường độ mạnh đến rất mạnh đến ít nhất tháng 2-2027, do đó nguy cơ thiếu hụt mưa ở các tỉnh miền Trung trong các tháng chính mùa mưa. Còn Tây Nguyên và Nam Bộ mùa mưa kết thúc sớm và ít mưa trong mùa khô.