Dòng vốn Nhật Bản sẽ tăng chảy vào Việt Nam, hơn 20 ngân hàng cùng nhiều tổ chức được kết nối

Ngày 9-11, tại Tokyo (Nhật Bản), dưới sự chứng kiến của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và lãnh đạo cấp cao Nhật Bản, Công ty TNHH Quản lý Quỹ SSI (SSIAM) và Daiwa Corporate Investment (DCI) đã ký biên bản ghi nhớ (MOU) về việc thúc đẩy hợp tác đầu tư giữa hai thị trường.

Thỏa thuận lần này mở rộng quan hệ hợp tác hơn 15 năm giữa hai bên, từ hoạt động quản lý quỹ đầu tư sang kết nối các ngân hàng khu vực và cộng đồng doanh nghiệp Nhật Bản với thị trường Việt Nam.

Một trong những trọng tâm là huy động nguồn vốn trung và dài hạn thông qua Quỹ Daiwa-SSIAM Vietnam Growth Fund IV do hai bên đồng quản lý, với sự tham gia của các ngân hàng khu vực Nhật Bản trong vai trò nhà đầu tư.

Bên cạnh đó, nền tảng hợp tác hướng tới mở thêm các kênh tài trợ vốn cho doanh nghiệp Việt Nam, bao gồm cho vay trực tiếp, tài trợ vốn trung gian và đồng tài trợ.

Không chỉ dừng ở lĩnh vực tài chính, hai bên còn đặt mục tiêu kết nối doanh nghiệp Việt Nam với mạng lưới khách hàng của các ngân hàng Nhật Bản, thúc đẩy hợp tác kinh doanh, chuyển giao công nghệ, liên doanh và mua bán, sáp nhập (M&A).

Trong mô hình này, DCI phụ trách kết nối mạng lưới ngân hàng và tổ chức tài chính Nhật Bản, trong khi SSIAM tìm kiếm, giới thiệu các doanh nghiệp Việt Nam có tiềm năng tăng trưởng và nhu cầu huy động vốn phù hợp.

Trao đổi với Tuổi Trẻ, bà Nguyễn Ngọc Anh - Tổng giám đốc SSIAM - cho biết hai bên đang tiếp cận, trao đổi với hơn 20 ngân hàng khu vực cùng các tổ chức xếp hạng tín nhiệm tại Nhật Bản để thúc đẩy hợp tác trong khuôn khổ sáng kiến này.

"Chúng tôi đặt chất lượng và khả năng thực thi của từng giao dịch là ưu tiên cao nhất. Dự kiến trong quý 4-2026, SSIAM sẽ triển khai giải ngân từ 2 - 3 giao dịch, qua đó từng bước đưa sáng kiến vào thực tế", bà Ngọc Anh nói.

Về dài hạn, hiệu quả của sáng kiến sẽ được đánh giá không chỉ qua quy mô vốn huy động, mà còn qua số lượng doanh nghiệp tiếp cận được nguồn vốn trung, dài hạn và các quan hệ hợp tác kinh doanh thực chất được hình thành giữa hai thị trường.

Điều gì khiến Việt Nam hấp dẫn dòng vốn Nhật Bản?

Theo bà Nguyễn Ngọc Anh, sức hấp dẫn của Việt Nam đối với các định chế tài chính Nhật Bản đang được củng cố bởi nhiều yếu tố.

Mới đây, tổ chức xếp hạng tín nhiệm Rating and Investment Information (R&I) của Nhật Bản đã nâng xếp hạng tín nhiệm nhà phát hành bằng ngoại tệ của Việt Nam từ BB+ lên BBB-, triển vọng ổn định. Đây là lần đầu tiên Việt Nam được một tổ chức xếp hạng tín nhiệm quốc tế đưa vào nhóm đạt chuẩn đầu tư (Investment Grade).

Diễn biến này có ý nghĩa đối với dòng vốn Nhật Bản, bởi R&I được Cơ quan Dịch vụ Tài chính Nhật Bản công nhận. Việc đạt mức BBB- có thể giúp Việt Nam đáp ứng tiêu chí phân bổ vốn của một số định chế tài chính Nhật Bản, qua đó mở rộng cơ hội tiếp cận nguồn vốn quốc tế.

Bên cạnh đó, triển vọng tăng trưởng, nhu cầu vốn trung và dài hạn lớn cùng vị thế ngày càng rõ nét trong chuỗi cung ứng khu vực cũng là những yếu tố thu hút nhà đầu tư Nhật Bản.

Ngược lại, khi nhu cầu tín dụng tại một số địa phương của Nhật Bản tăng chậm, các ngân hàng khu vực có thêm động lực tìm kiếm thị trường mới, đồng thời hỗ trợ khách hàng doanh nghiệp mở rộng hoạt động ra nước ngoài.

Cũng theo bà Ngọc Anh, khi xem xét cơ hội đầu tư tại Việt Nam, các đối tác Nhật Bản đặc biệt chú trọng chất lượng quản trị, tính minh bạch tài chính, khả năng tạo dòng tiền và trả nợ, cũng như vị thế cạnh tranh và triển vọng tăng trưởng dài hạn của doanh nghiệp.

Năng lực điều hành, mức độ tuân thủ pháp luật, quản trị rủi ro và các tiêu chuẩn về môi trường, xã hội, quản trị (ESG) cũng là những tiêu chí quan trọng. Nhà đầu tư Nhật Bản không chỉ tìm kiếm hiệu quả tài chính mà còn quan tâm đến khả năng thiết lập quan hệ hợp tác lâu dài với doanh nghiệp Việt Nam.

Ngược lại, những khác biệt về chuẩn mực kế toán, công bố thông tin, yêu cầu pháp lý, quản trị rủi ro tỉ giá và khả năng thoái vốn ở Việt Nam vẫn là các rào cản đáng lưu ý. Đặc biệt, với các khoản tài trợ xuyên biên giới, nhà đầu tư còn xem xét kỹ sự phù hợp giữa kỳ hạn vay, mục đích sử dụng vốn và khả năng tạo dòng tiền để trả nợ.

"Hồ sơ" ông lớn tài chính Nhật Bản có gì đặc biệt?

Đối tác của SSIAM là Daiwa Corporate Investment (DCI), doanh nghiệp chuyên quản lý các quỹ đầu tư vốn cổ phần tư nhân, thuộc sở hữu 100% của Daiwa Securities Group - tập đoàn tài chính có lịch sử hoạt động hơn 120 năm tại Nhật Bản.

Theo thông tin được công bố trên website chính thức, DCI kế thừa hoạt động đầu tư khởi nguồn từ năm 1982. Tính đến cuối tháng 3-2026, đơn vị này đã thành lập 95 quỹ, với tổng giá trị đầu tư lũy kế khoảng 477,7 tỉ yen, tương đương gần 3,2 tỉ USD.

Đáng chú ý, DCI đã đầu tư vào 2.382 doanh nghiệp, trong đó ghi nhận 673 trường hợp niêm yết cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO). Đây là những con số cho thấy kinh nghiệm của đơn vị này trong việc đầu tư và hỗ trợ doanh nghiệp phát triển trước khi niêm yết.

Không chỉ hoạt động tại Nhật Bản, DCI còn mở rộng đầu tư sang các thị trường châu Á, trong đó có Việt Nam, Trung Quốc và Đài Loan. Đơn vị này đã thiết lập văn phòng đại diện tại TP.HCM từ năm 2009.

Đứng sau DCI là Daiwa Securities Group, tập đoàn hoạt động trong nhiều lĩnh vực như môi giới và kinh doanh chứng khoán, ngân hàng đầu tư, quản lý tài sản và đầu tư vốn.

Theo công bố của tập đoàn, tính đến cuối tháng 9-2026, Daiwa có 136 công ty con hợp nhất và 33 công ty liên kết được hạch toán theo phương pháp vốn chủ sở hữu, cùng đội ngũ hơn 16.700 nhân viên.

Trong 6 tháng đầu năm tài chính 2026 (từ tháng 4 đến tháng 9-2026), Daiwa Securities Group ghi nhận doanh thu hoạt động thuần hợp nhất hơn 444,3 tỉ yen, tương đương khoảng 72.100 tỉ đồng. Lợi nhuận đạt khoảng 166,4 tỉ yen, tương đương 27.000 tỉ đồng.

Với nền tảng hoạt động lâu năm trong lĩnh vực chứng khoán, đầu tư và quản lý tài sản, Daiwa có mạng lưới quan hệ với các doanh nghiệp, định chế tài chính và nhà đầu tư. Đây cũng là nguồn lực mà DCI có thể tận dụng khi mở rộng hợp tác đầu tư tại Việt Nam thông qua SSIAM.

Thời điểm vàng đón vốn Nhật

TT - “Đây là thời điểm chín muồi để VN thu hút đầu tư từ Nhật Bản”, đại sứ đặc mệnh toàn quyền VN tại Nhật Bản Đoàn Xuân Hưng đã cho biết như vậy khi trao đổi với Tuổi Trẻ. Ông cho rằng nếu chậm chân cơ hội sẽ trôi qua. Ông Hưng nói: