Đề thi văn và chuyện hi sinh của Nam: cần trang bị kỹ năng sốngTranh cãi đề thi văn: Ai dám khuyến khích học trò sống như Nam?Một đề thi nhân văn, sao lại chê?

Phóng to

“Hiệp sĩ” Nguyễn Văn Minh Tiến được bác sĩ, bà con, bạn bè chăm sóc sau khi bị nạn do tham gia bắt cướp. Hành động dũng cảm của các “hiệp sĩ” vì sự an toàn xã hội luôn được đề cao - Ảnh: T.T.D.

Qua nhiều ý kiến đa chiều đăng trên các số báo cũng như những chia sẻ mà Tuổi Trẻ nhận được, phần lớn bạn đọc đều cảm động, khen ngợi tinh thần sẵn sàng xả thân vì người khác của Nam và đồng tình với việc đề thi tú tài đề cập đến câu chuyện nhân văn này. Cũng có cả ý kiến trái chiều đặt vấn đề có nên hi sinh để cứu người không?

Diễn đàn chủ nhật tuần này giới thiệu ý kiến của tiến sĩ Hồ Thiệu Hùng cùng một số chia sẻ khác để khép lại diễn đàn “Cứu người, dù hi sinh tính mạng?”. Cảm ơn bạn đọc và mời bạn đọc tham gia các diễn đàn tiếp theo trên Tuổi Trẻ.

Giúp thức tỉnh suy nghĩ ở nhiều người

Dù có cả nguyên nhân khách quan lẫn chủ quan nhưng rõ ràng sự vô cảm đang là một vấn nạn nhức nhối trong xã hội chúng ta. Chỉ biết lo cho bản thân mình, thấy người bị nạn không giúp đỡ, tình làng nghĩa xóm đang bị mai một... và thay vào đó là một thế giới đề cao chủ nghĩa vị kỷ. Câu chuyện của Nguyễn Văn Nam như một ngọn lửa bùng cháy, lan tỏa nhanh và thức tỉnh suy nghĩ ở mọi người.

Trong những tình huống cứu người cấp bách, ngay cả lực lượng cứu hộ chuyên nghiệp cũng vẫn có thể gặp những rủi ro ảnh hưởng đến sức khỏe và tính mạng. Vì vậy không nên cho rằng Nam không biết “tự lượng sức mình” khi cứu người bị nạn. Tất nhiên để hạn chế những hậu quả xấu có thể xảy ra, giới trẻ cần được trang bị những điều cơ bản như: khả năng quan sát tốt tình huống, khả năng kêu gọi và huy động trí tuệ, sức mạnh tập thể... Bên cạnh đó là các kỹ năng đặc biệt ứng với từng tình huống nguy hiểm cụ thể. Nhà trường và gia đình có trách nhiệm giúp các em hoàn thiện những kỹ năng này.

Vẽ lại bức tranh ở giới trẻ

Câu chuyện cứu người của Nam không chỉ gợi lên chủ đề bấy lâu nay dường như đã ngủ quên trong lòng mọi người là lòng dũng cảm, mà qua đó còn giúp vẽ lại bức tranh về giới trẻ vốn xám xịt trong suy nghĩ của nhiều người.

Cho dù tranh cãi về Nam là chưa ngã ngũ nhưng hành động của em đáng học hỏi. Đừng mãi phân tích đúng, sai trong câu chuyện này bởi mỗi người có quyền có lựa chọn riêng trong hành động đáng được tôn trọng. Điều cần thiết hơn là người lớn chúng ta cần giáo dục trẻ biết đánh giá đúng tình hình và biết tự chịu trách nhiệm về điều mình làm. Các em cũng cần được biết lòng dũng cảm là điều đáng quý nhưng sẽ hay hơn nếu đi kèm lòng dũng cảm là sự tự trang bị những kỹ năng sống cho bản thân... để không chỉ có thể cứu người mà còn tự bảo vệ được mình.

Mỗi con người chúng ta trưởng thành ra sao, tính cách trở nên như thế nào hầu hết đều bị tác động bởi môi trường sống xung quanh và sự giáo dục, ảnh hưởng từ thế hệ trước. Vì vậy người lớn cần làm tấm gương sáng để giới trẻ noi theo thay vì chỉ rao giảng giáo điều, phân tích một chiều.

Không có quan điểm đúng, sai

Theo tôi, đây là góc tiếp cận sáng tạo của đề thi văn, khuyến khích học sinh mở rộng khả năng tư duy, lập luận nên tôi hoàn toàn ủng hộ. Tôi được biết có nhiều tranh cãi về hành động của Nam những ngày qua và điều đó hoàn toàn dễ hiểu. Đã là quan điểm thì muôn hình vạn trạng, không có quan điểm đúng hay sai, chỉ có quan điểm có tính thuyết phục cao và ngược lại. Thực tế, chúng ta không ở hoàn cảnh của sự việc nên không thể võ đoán việc Nam làm là đúng hay sai. Tuy nhiên, chính nhờ những phản biện nhiều chiều giúp chúng ta nhìn nhận thấu đáo hơn về sự việc để từ đó rút ra những kinh nghiệm cần thiết trong các trường hợp tương tự sau này.

Dù sao đi nữa, tôi vẫn cho rằng hành động của Nam là rất dũng cảm và hoàn toàn xứng đáng để được nhớ đến, vinh danh như một tấm gương sáng.

Sẽ làm điều tương tự Nam

Là đồng hương của Nam, tôi rất tự hào về hành động của em và tin bản thân sẽ làm điều tương tự khi rơi vào tình huống như Nam. Xã hội ngày càng hiện đại, phát triển kéo theo mặt trái là sự thực dụng, vô tâm ngày một cao ở con người. Bên cạnh đó, nhiều bậc phụ huynh, gia đình hiện quan tâm, chăm sóc con cái quá mức dẫn đến việc giới trẻ dần trở nên thụ động, chỉ biết nhận chứ ít khi cho. Câu chuyện của Nam là một cú hích để mọi người nhìn lại việc giáo dục tính vì cộng đồng ở người trẻ. Nếu gặp tình huống như Nam mà chúng ta cứ mãi so đo, tính toán thì hậu quả biết đâu sẽ bi thảm hơn rất nhiều. Một xã hội mà mọi người chỉ nói về điều tốt nhưng không can đảm làm điều tốt thì sẽ khó thể phát triển.