Theo Báo Điện tử Chính phủ, Cục Hải quan ngày 19-5 ra thông tin chính thức liên quan phản ánh của một số hiệp hội, doanh nghiệp và cơ quan báo chí về việc khai báo thành phần hóa chất khi thực hiện thủ tục nhập khẩu.

Khai báo khi có yêu cầu

Cục Hải quan cho biết hoạt động làm thủ tục đối với hóa chất xuất nhập khẩu hiện được thực hiện trên cơ sở quy định của pháp luật về hải quan và pháp luật chuyên ngành hóa chất, bao gồm Luật Hải quan 2014, Luật Hóa chất 2025 cùng các nghị định, thông tư hướng dẫn liên quan.

Cục Hải quan khẳng định kể từ khi Luật Hóa chất 2025 và các văn bản hướng dẫn thi hành có hiệu lực, cơ quan này cũng như các chi cục hải quan khu vực "không ban hành bất kỳ văn bản nào hướng dẫn liên quan đến hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu hóa chất".

Việc kiểm tra, giám sát hải quan vẫn được thực hiện theo nguyên tắc quản lý rủi ro nhằm tạo thuận lợi tối đa cho doanh nghiệp chấp hành tốt quy định pháp luật.

Cơ quan hải quan cũng nhấn mạnh người khai hải quan không phải nộp thêm chứng từ ngoài bộ hồ sơ đã được quy định tại các thông tư hiện hành của Bộ Tài chính.

Tuy nhiên, theo quy định của Luật Hải quan, công chức hải quan có quyền yêu cầu doanh nghiệp cung cấp tài liệu kỹ thuật hoặc thông tin liên quan đến hàng hóa để xác định chính xác tên hàng, mã số hàng hóa, làm căn cứ tính thuế và áp dụng chính sách quản lý chuyên ngành.

Đối với các tờ khai thuộc diện luồng vàng hoặc luồng đỏ, nếu hồ sơ chưa đầy đủ cơ sở xác định bản chất hàng hóa, cơ quan hải quan có thể yêu cầu bổ sung tài liệu kỹ thuật, chứng từ liên quan.

Trong trường hợp vẫn không đủ căn cứ xác định chính xác hàng hóa, cơ quan hải quan sẽ thực hiện phân tích, phân loại hoặc trưng cầu giám định để quyết định thông quan theo quy định.

Theo Cục Hải quan, hóa chất là nhóm hàng hóa đặc biệt, có tính chuyên môn sâu và yêu cầu quản lý phức tạp.

Trong những trường hợp hồ sơ chưa thể hiện rõ thành phần cấu tạo hoặc chưa đủ thông tin về nồng độ, hàm lượng hóa chất, cơ quan hải quan sẽ yêu cầu doanh nghiệp bổ sung tài liệu để xác định các yếu tố như hàng hóa có thuộc danh mục hóa chất cấm, hóa chất cần kiểm soát đặc biệt hoặc hóa chất kinh doanh có điều kiện hay không; hóa chất có đáp ứng điều kiện miễn giấy phép, miễn giấy chứng nhận theo quy định chuyên ngành không.

Theo cơ quan hải quan, đây là yêu cầu cần thiết để bảo đảm quản lý đúng quy định pháp luật, đồng thời hạn chế rủi ro trong hoạt động xuất nhập khẩu hóa chất.

Liên quan lo ngại việc khai báo 100% thành phần hóa chất sẽ liên quan đến yếu tố bảo mật bí mật thương mại, Cục Hải quan dẫn quy định tại Luật Hóa chất 2025 cho biết các thông tin như phiếu an toàn hóa chất (MSDS/SDS), số CAS, số UN, độ tinh khiết của hỗn hợp chất hoặc mức độ nguy hại của phụ gia, tạp chất không thuộc phạm vi thông tin được bảo mật.

Như vậy, việc cơ quan hải quan yêu cầu cung cấp các thông tin định danh cơ bản phục vụ công tác quản lý nhà nước là phù hợp với quy định pháp luật chuyên ngành, không vi phạm nguyên tắc bảo vệ bí mật thương mại của nhà sản xuất.

Doanh nghiệp khó khai báo chi tiết 100% thành phần hóa chất

Trước đó, Cục Hải quan nhận được công văn từ Hội đồng kinh doanh Mỹ - ASEAN (USABC). USABC theo đó chuyển phản ánh của một số doanh nghiệp thành viên về việc một số đơn vị hải quan có thông báo yêu cầu doanh nghiệp nhập khẩu phải khai báo chi tiết 100% thành phần hóa chất mới đủ điều kiện thông quan.

Chia sẻ với Tuổi Trẻ Online, đại diện một doanh nghiệp chuyên về hóa chất xuất khẩu cho biết thực tế hải quan sẽ yêu cầu cung cấp thông tin 100% thành phần hóa chất khi có nghi vấn về mã hải quan hoặc hóa chất thuộc diện kiểm soát.

Tuy nhiên, khó khăn ở chỗ phía bạn hàng sẽ không đồng ý chia sẻ thông tin này, dẫn đến việc hải quan sẽ phải tiến hành lấy mẫu phân tích với thời gian lâu, khiến doanh nghiệp phát sinh nhiều chi phí và chậm tiến độ sản xuất.

Vị này đề xuất khi công chức hải quan tiếp nhận và có yêu cầu cung cấp 100% thành phần hóa chất đối với lô hàng, nên có thư điện tử (email) cho việc tiếp nhận để doanh nghiệp có thể chuyển tiếp email này đến với đối tác.

Các đối tác, như đối tác nước ngoài, sẽ có thể chia sẻ thông tin về thành phần hóa chất trực tiếp đến hải quan, tránh được lo ngại làm lộ bí mật thương mại khi phải trả lời qua khách hàng.

Doanh nghiệp nói 'cần ít nhất 6 tháng chuẩn bị để tuân thủ quy định mới'

Thông tin với Tuổi Trẻ, đại diện một doanh nghiệp có hoạt động xuất nhập khẩu cho biết các doanh nghiệp sẽ cần ít nhất 6 tháng để chuẩn bị cho việc thực hiện các nghị định mới.