Cục Du lịch quốc gia Việt Nam vừa có công văn gửi Sở Du lịch, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch các tỉnh, thành phố về việc chuẩn bị các điều kiện phục vụ khách du lịch dịp nghỉ lễ Quốc khánh 2-9 và các tháng cuối năm 2026.

Đáng chú ý, Cục Du lịch yêu cầu các địa phương có hình thức cảnh báo rủi ro đối với du khách tham gia các tour tự phát hoặc chương trình du lịch do cá nhân, KOL, KOC quảng bá, tổ chức nhưng không bảo đảm các điều kiện theo quy định của pháp luật. Du khách được khuyến cáo cân nhắc kỹ trước khi lựa chọn.

Tour càng lạ, giá hấp dẫn càng cần nhìn vào người tổ chức

Trao đổi với Tuổi Trẻ, ông Đỗ Hữu Bảng, Giám đốc Công ty TNHH Thương mại - Dịch vụ và Du lịch Vngroup Tourist, cho biết các tour trải nghiệm được quảng bá trực tiếp trên mạng xã hội đang xuất hiện ngày càng nhiều.

Theo ông Bảng, những hoạt động mới lạ như leo núi, lặn biển, khám phá đảo, ăn uống cùng người bản địa,... dễ tạo sức hút trên mạng xã hội. Tại một số điểm đến biển, khách có thể kết nối trực tiếp với KOL, KOC, người làm nội dung hoặc người dân địa phương để đặt dịch vụ, sau đó tự đến cảng, bến tàu hoặc điểm hẹn và tham gia hành trình.

Bên cạnh đó, một số hướng dẫn viên sau thời gian làm việc cho doanh nghiệp có xu hướng tách ra hoạt động tự do, tự thiết kế chương trình, tìm khách và liên hệ với các dịch vụ.

Theo ông Bảng, khách thường bị thu hút bởi tour độc đáo, lịch trình linh hoạt, giá hấp dẫn mà ít quan tâm ai là người đứng ra tổ chức và có đủ điều kiện để tổ chức tour hay không.

"Khách hàng tin tưởng và lựa chọn vì nghĩ rằng việc này đơn giản, người tổ chức có thể xử lý được", ông Bảng phân tích.

Tuy nhiên theo ông, chỉ khi chuyến đi gặp vấn đề, khách mới thấy rõ rủi ro. Nếu khách bị ngất do nắng nóng, tai nạn, bị thương hoặc gặp sự cố khi tham gia các hoạt động trải nghiệm, người tổ chức phải có khả năng sơ cứu, đưa khách đi cấp cứu, liên hệ người thân và giải quyết các quyền lợi liên quan. 

Rủi ro càng lớn với những hành trình có yếu tố mạo hiểm hoặc được tổ chức ở nước ngoài, khi phát sinh chậm chuyến, lỡ chuyến bay, kẹt xe hoặc vấn đề với cơ quan chức năng sở tại.

Theo ông Bảng, khi chuyến đi diễn ra suôn sẻ, những vấn đề này thường không được khách quan tâm. Nhưng khi xảy ra tai nạn, thất lạc tài sản, hay tranh chấp tiền bạc, khoảng trống trong khâu tổ chức và xử lý mới bộc lộ. Trường hợp giao dịch trực tiếp với cá nhân, nếu người nhận tiền không thực hiện đúng cam kết, khách cũng có thể gặp khó khăn khi tìm bên chịu trách nhiệm.

Đằng sau những tour giá rẻ trên mạng xã hội?

Theo bà Cao Thiên Lý, Giám đốc phát triển kinh doanh Mekong Delta Co.op, các tour trái phép do hướng dẫn viên tự tổ chức thường núp bóng tour giá rẻ. Khi không có doanh nghiệp lữ hành đứng ra tổ chức, trách nhiệm với du khách có thể khó xác định nếu xảy ra sự cố.

"Việc hướng dẫn viên tự đứng ra tổ chức tour rồi quảng bá trên mạng xã hội với mức giá rất thấp cũng tạo áp lực cạnh tranh đáng kể đối với các doanh nghiệp lữ hành hoạt động bài bản", bà Lý nói.

Một doanh nghiệp du lịch, lữ hành tại TP.HCM cho rằng cần phân biệt việc hướng dẫn viên nhận dẫn đoàn với việc cá nhân tự thiết kế chương trình, quảng bá, nhận tiền, liên hệ với nhà cung cấp rồi tổ chức trọn một chuyến đi. Khi xảy ra sự cố, cần xác định cá nhân, tổ chức đang chịu sự quản lý của đơn vị nào, có tư cách gì và ai chịu trách nhiệm với khách hàng.

Các doanh nghiệp lữ hành cũng kiến nghị cơ quan quản lý tăng cường kiểm soát hoạt động kinh doanh tour trái phép, đặc biệt là tình trạng hướng dẫn viên tự tổ chức và bán tour trực tiếp cho khách.

Ở góc độ quản lý, ông Lê Trương Hiền Hòa, Phó giám đốc Sở Du lịch TP.HCM, cho hay sở đã phối hợp Công an TP.HCM và các đơn vị liên quan thanh tra, kiểm tra, xử lý những trường hợp được phản ánh; đồng thời có nền tảng tiếp nhận thông tin từ người dân và doanh nghiệp.

"Tuy nhiên doanh nghiệp cần chủ động giám sát thị trường, ghi nhận những hoạt động cạnh tranh không lành mạnh và phản ánh đến cơ quan chức năng để có cơ sở kiểm tra, xử lý", ông Hòa nhấn mạnh.

Lặn cùng cá mập y tá ở Maldives

"Nó không cắn đâu", câu nói của hướng dẫn viên khiến cô gái Việt Trần Thị Tường Vy mạnh dạn thử lặn cùng cá mập dưới làn nước trong vắt tại quốc đảo Maldives.