Ông Lê Quang Tự Do - Cục trưởng Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử - chia sẻ với báo chí chiều 24-6, giải đáp câu hỏi được rất nhiều người quan tâm kể từ khi Nghị định 174/2026 ra đời: Những trường hợp nào khi chia sẻ bài báo bị coi là vi phạm bản quyền và bị xử phạt?

Chia sẻ link bài báo: không vi phạm bản quyền

Theo Nghị định 174/2026 có hiệu lực từ ngày 1-7, hành vi cung cấp, chia sẻ tác phẩm báo chí, văn học, nghệ thuật hoặc xuất bản phẩm mà không được sự đồng ý của chủ thể quyền sở hữu trí tuệ có thể bị xử phạt từ 20 đến 30 triệu đồng.

Kể từ khi thông tin này được công bố hồi đầu tháng 6, nhiều người rất hoang mang không biết liệu thói quen chia sẻ các bài báo của mình như lâu nay có bị xử phạt.

Thời gian qua, dư luận trông đợi giải đáp cụ thể về quy định này của các cơ quan quản lý để người dân thực hiện quy định cho tốt, tránh vi phạm bị xử phạt. Chiều 24-6, ông Lê Quang Tự Do chính thức giải đáp vấn đề này.

Ông cho biết nếu người dân chỉ chia sẻ đường link bài báo trên mạng xã hội thì không phải là vi phạm bản quyền. Bởi đường link hoàn toàn không phải là tác phẩm báo chí, mà chỉ là đường dẫn đến tác phẩm đó.

Khi người dùng chia sẻ đường link bài báo, người khác bấm vào sẽ được chuyển tới trang đích của cơ quan báo chí để đọc nội dung. Vì vậy, việc chia sẻ đường link bài báo hoàn toàn không vi phạm bản quyền.

Tuy nhiên, trường hợp chia sẻ đường link kèm theo một phần hoặc toàn bộ nội dung bài báo mà chưa được sự đồng ý của tòa soạn báo là vi phạm bản quyền. Trong trường hợp cơ quan báo chí không đồng ý cho chia sẻ thì có thể bị xử phạt.

'Xào nấu' từ báo chí cũng có thể bị phạt vi phạm bản quyền

Một trường hợp khác, phức tạp hơn, là trường hợp "xào nấu" nội dung báo chí cũng được ông Tự Do dẫn ra phân tích. Đây là hiện tượng khá phổ biến hiện nay trên mạng xã hội như một "thủ thuật" để tránh bị kiện vi phạm bản quyền của các KOL, KOC.

Người đăng không sao chép nguyên văn, nhưng lại lấy ý chính của bài báo rồi viết lại bằng câu chữ của mình, liệu có thực sự hoàn toàn "thoát tội"?

Ông Tự Do nói trường hợp này phải phân tích cụ thể từng trường hợp. Nếu thông tin mà một tài khoản lấy để "xào nấu" từ thông tin phổ cập, nhiều cơ quan báo chí cùng đăng tải, mạng xã hội cũng đăng, thì không được xác định là vi phạm bản quyền.

Nhưng nếu "xào nấu" từ thông tin độc quyền, riêng có của một cơ quan báo chí nào đó thì "chắc chắn là vi phạm bản quyền".

Ông Tự Do nêu ví dụ một vụ tai nạn ngoài đường, hoặc thông tin hôm nay Hà Nội nóng 40 độ… là thông tin phổ cập. Ai "xào nấu" từ thông tin này "chưa chắc đã vi phạm bản quyền".

Nhưng nếu bài báo lại có thêm phần tác nghiệp riêng của phóng viên để có tin riêng như phỏng vấn một chuyên gia, nhà quản lý để giải thích về hiện tượng nắng nóng bất thường thì đó là sản phẩm trí tuệ riêng của nhà báo. Ai "xào nấu" từ thông tin ấy có thể bị xác định là vi phạm bản quyền.

Ông Tự Do cho rằng trong lĩnh vực vi phạm bản quyền rất khó chỉ ra những trường hợp vi phạm cụ thể, chỉ có thể nêu ra quy tắc chung: Người tạo ra sản phẩm có quyền bản quyền và quyền liên quan. Bất kể chúng ta sử dụng vào mục đích phi thương mại hay thương mại đều cần phải được sự cho phép của người chủ sở hữu.

Bộ Chính trị: Xử lý nghiêm hành vi sử dụng phần mềm vi phạm bản quyền, sao chép, đạo văn

Bộ Chính trị yêu cầu xử lý nghiêm hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ như sử dụng phần mềm vi phạm bản quyền, sao chép, đạo văn trong học thuật, các vi phạm về quyền tác giả, sáng chế, kiểu dáng công nghiệp.