Một nghiên cứu mới cho thấy một số vi sinh vật sống trên cơ thể người đàn ông thời tiền sử này có thể vẫn còn hoạt động, thậm chí sinh trưởng trong phòng thí nghiệm, theo trang IFLScience ngày 3-6.

Ötzi

Ötzi, thường được gọi là "Người băng", được phát hiện năm 1991 tại dãy núi Ötztal nằm giữa Áo và Ý.

Ban đầu những người leo núi tìm thấy thi thể tưởng rằng đó là nạn nhân của một vụ tai nạn gần đây. Tuy nhiên, các cuộc khai quật sau đó xác nhận ông đã sống cách đây khoảng 5.300 năm.

Nhờ nhiệt độ dưới 0°C và điều kiện thiếu oxy trong băng, cơ thể được bảo tồn đặc biệt tốt, với da, cơ, nội tạng và cả những hình xăm cổ xưa vẫn còn nguyên vẹn.

Trong nghiên cứu mới, các nhà khoa học thuộc Trung tâm nghiên cứu Eurac (Ý) đã thu thập mẫu từ da, mô cơ thể và băng tan xung quanh xác ướp để khảo sát hệ vi sinh vật tồn tại trên cơ thể Ötzi.

Kết quả cho thấy sự hiện diện của nhiều loài vi khuẩn, nấm men và vi sinh vật khác từng sinh sống trong đường ruột, trên da và các khoang cơ thể của ông.

Nuôi cấy thành công nấm men từ xác ướp

Đáng chú ý nhất là phát hiện liên quan đến một số loài nấm men ưa lạnh như Glaciozyma, Mrakia, Phenoliferia và Goffeauzyma.

Các nhà nghiên cứu cho biết họ đã nuôi cấy thành công những vi sinh vật này trong phòng thí nghiệm và quan sát thấy chúng phát triển thành các khuẩn lạc sống.

Theo tiến sĩ Mohamed Sarhan - tác giả chính của nghiên cứu, việc một khuẩn lạc tiếp tục sinh trưởng là bằng chứng rõ ràng cho thấy ít nhất một số tế bào của chúng vẫn còn sống. Đặc biệt, nhóm nghiên cứu còn tìm thấy một trong những loài nấm men này trong dạ dày của Ötzi.

Phân tích DNA cũng củng cố nhận định trên. Thông thường DNA cổ đại bị phân mảnh và hư hại nghiêm trọng theo thời gian. Tuy nhiên DNA của các nấm men thu thập từ xác ướp này vào năm 2019 lại có độ nguyên vẹn cao hơn đáng kể so với các mẫu lấy năm 2010.

Điều này cho thấy các tế bào có thể đã tiếp tục phân chia và tổng hợp DNA mới ngay trong môi trường bảo quản lạnh.

Một loài nấm men mang tên Glaciozyma đặc biệt gây chú ý khi số lượng của nó tăng mạnh trong vòng gần một thập kỷ, đồng thời mức độ tổn thương DNA giảm xuống. Theo các nhà khoa học, đây là dấu hiệu cho thấy vi sinh vật không chỉ tồn tại mà còn có hoạt động sinh học thực sự.

Nhóm nghiên cứu cho rằng Ötzi có thể không phải trường hợp duy nhất. Những xác ướp được bảo quản trong băng vĩnh cửu ở Siberia, Alaska hay các vùng núi cao Nam Mỹ có thể cũng chứa các hệ vi sinh vật cổ đại còn hoạt động.

Phát hiện mới cho thấy xác ướp không đơn thuần là "ảnh chụp đóng băng" của quá khứ, mà là những hệ sinh học động vẫn có thể lưu giữ các dấu hiệu của sự sống sau hàng thiên niên kỷ.

Nghiên cứu công bố trên tạp chí Microbiome.

Phát hiện gây sốc: Đôi mắt người tiến hóa từ 'giun độc nhãn' cổ đại

Nghiên cứu mới cho thấy đôi mắt người có thể tiến hóa từ một sinh vật giống ‘giun độc nhãn’ cách đây khoảng 600 triệu năm, đồng thời liên quan đến cơ chế điều hòa giấc ngủ.