Các nhà khoa học Nam Phi vừa tạo ra bước đột phá công nghệ xanh khi biến hàng nghìn tấn lá dứa phế thải thành vật liệu nano carbon phủ oxit kẽm (ZnO) - giải pháp "hai trong một" vừa xử lý ô nhiễm nước thải công nghiệp, vừa hỗ trợ điều tra hình sự với chi phí thấp.

Nguồn nguyên liệu vốn bị bỏ đi từ các nhà máy chế biến nước ép dứa được chuyển hóa thành bột nano có khả năng hấp thụ mạnh ion đồng (Cu²⁺), một kim loại nặng cực độc thường xuất hiện trong nước thải khai thác mỏ và sản xuất công nghiệp. Ion đồng không chỉ gây tổn thương gan, thận ở người mà còn hủy hoại hệ sinh thái thủy sinh nếu tích tụ lâu dài.

Điểm độc đáo của công nghệ nằm ở cơ chế "tái sinh" vật liệu. Sau khi hấp thụ ion kim loại nặng, bột nano được xử lý và nghiền mịn để tái sử dụng làm chất hiện hình dấu vân tay trong khoa học hình sự. Phương pháp này an toàn hơn cho điều tra viên và rẻ hơn đáng kể so với các kỹ thuật truyền thống.

Hiệu quả cao đến từ cấu trúc carbon dạng "bọt biển" kết hợp lớp ZnO, giúp tăng tối đa diện tích tiếp xúc và nâng khả năng hấp thụ kim loại nặng vượt trội so với nhiều vật liệu thương mại đắt tiền.

Không chỉ là một phát minh khoa học, sáng kiến còn mở ra hướng đi mới cho kinh tế tuần hoàn: biến rác thải nông nghiệp thành tài nguyên giá trị, đồng thời góp phần giải bài toán ô nhiễm kim loại nặng kéo dài nhiều thập kỷ tại Nam Phi. Nước thải sau xử lý có thể tái sử dụng cho công nghiệp và nông nghiệp, giúp giảm chi phí cho chính quyền địa phương.

Hiện nhóm nghiên cứu đang kêu gọi Chính phủ Nam Phi hỗ trợ kinh phí để triển khai thử nghiệm quy mô lớn tại các nhà máy xử lý nước thải đô thị. Nếu thành công, mô hình này có thể được nhân rộng tại các quốc gia nhiệt đới có sản lượng dứa lớn, vừa bảo vệ môi trường, vừa tăng cường an ninh cộng đồng.

8.000 áo thun từ vải lá dứa sản xuất thành công tại Việt Nam

Với sản phẩm vải sợi dứa PINALINA, Faslink chứng minh chất liệu xanh Việt Nam có thể bước ra thương mại hóa thành công.