Phát huy vai trò báo chí để giảm bất cân xứng thông tin, củng cố niềm tin

Đó là quan điểm mà ông Nguyễn Quang Huy, CEO khoa tài chính - ngân hàng Trường đại học Nguyễn Trãi, bình luận với Tuổi Trẻ về vai trò của báo chí trong việc góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế hai chữ số.

Khát vọng đưa Việt Nam trở thành quốc gia có thu nhập cao đòi hỏi nền kinh tế không chỉ duy trì tốc độ tăng trưởng cao mà còn phải hình thành những động lực phát triển mới có tính bền vững.

Trong đó, huyết mạch là dòng vốn không chỉ vận động theo lãi suất, ưu đãi đầu tư hay kỳ vọng lợi nhuận. Điều quyết định tốc độ dịch chuyển của dòng vốn còn là "niềm tin".

Khi môi trường đầu tư minh bạch, thông tin đầy đủ và chính sách ổn định, doanh nghiệp sẽ mạnh dạn mở rộng sản xuất, nhà đầu tư chủ động gia tăng nguồn lực, các tổ chức tín dụng sẵn sàng đồng hành cùng nền kinh tế và nguồn lực xã hội được phân bổ hiệu quả hơn.

Ngược lại, nếu thông tin thiếu kịp thời hoặc thiếu thống nhất, chi phí ra quyết định sẽ gia tăng, tâm lý thận trọng sẽ kéo dài và dòng vốn có thể chậm được chuyển hóa thành năng lực sản xuất mới.

"Trong quá trình này, báo chí giữ một vị trí đặc biệt. Báo chí không trực tiếp tạo ra GDP, không trực tiếp quyết định dòng vốn đầu tư, nhưng có thể góp phần tạo dựng môi trường thông tin minh bạch để các nguồn lực được vận hành hiệu quả hơn", ông Huy nhấn mạnh.

Ông Võ Kim Phụng, Trưởng phòng phân tích Chứng khoán BETA, cũng cho rằng để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số, Việt Nam không chỉ cần huy động thêm nguồn lực mà còn phải xây dựng một hệ thống phân bổ vốn hiệu quả, bền vững, trong đó niềm tin của nhà đầu tư là yếu tố cốt lõi.

Niềm tin không được đo bằng diễn biến của VN-Index mà được bồi đắp từ minh bạch thông tin, chính sách nhất quán và các thông tin đã được kiểm chứng.

Đây cũng là vai trò quan trọng của báo chí tài chính - góp phần kiểm chứng, phân tích, phản biện, thu hẹp khoảng cách thông tin giữa doanh nghiệp và nhà đầu tư, qua đó giúp thị trường định giá doanh nghiệp dựa trên giá trị thực thay vì kỳ vọng ngắn hạn.

"Báo chí vừa bảo vệ niềm tin của nhà đầu tư, vừa góp phần gìn giữ uy tín của những doanh nghiệp tạo ra giá trị thực. Khi doanh nghiệp minh bạch được nhìn nhận đúng giá trị, dòng vốn sẽ được phân bổ hiệu quả hơn, tạo động lực cho tăng trưởng bền vững của nền kinh tế", ông Phụng nhấn mạnh.

Độ trễ chính sách có thể khiến nguồn lực chậm đi vào sản xuất, kinh doanh

Ông Nguyễn Quang Huy nhận định, dù nhiều chỉ số kinh tế trong 7 tháng đầu năm ghi nhận kết quả tích cực nhưng thách thức lớn hơn là làm sao chuyển hóa nhanh các chủ trương, chính sách và nguồn lực thành năng lực sản xuất, dự án đầu tư và giá trị gia tăng cho nền kinh tế.

Theo ông, trong nền kinh tế hiện đại, báo chí không chỉ truyền tải thông tin mà còn góp phần giảm bất cân xứng thông tin, kết nối chính sách với thị trường, cơ quan quản lý với doanh nghiệp.

Ông cũng cho rằng nếu nguồn lực tài chính là "dòng máu" của nền kinh tế thì thông tin chính là "hệ thần kinh" điều phối dòng vốn. Chất lượng môi trường thông tin có ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định đầu tư và hiệu quả thực thi chính sách.

Thông tin minh bạch giúp giảm chi phí ra quyết định, nâng cao hiệu quả phân bổ nguồn lực, trong khi thông tin thiếu đầy đủ hoặc chưa được diễn giải rõ ràng có thể làm giảm hiệu quả của các chính sách.

Lãnh đạo một doanh nghiệp niêm yết phản ánh với Tuổi Trẻ, nhiều chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, đầu tư, tín dụng và cải cách thủ tục hành chính được ban hành nhằm tạo động lực tăng trưởng nhưng hiệu quả triển khai trên thực tế đôi khi chưa như kỳ vọng.

Nguyên nhân không hẳn do chính sách chưa phù hợp, mà còn bởi một bộ phận doanh nghiệp chưa kịp tiếp cận, chưa hiểu đầy đủ hoặc chưa đủ niềm tin để triển khai. Điều này tạo ra "độ trễ chính sách", khiến nguồn lực chậm đi vào sản xuất, kinh doanh và làm giảm hiệu quả của các mục tiêu tăng trưởng.

Theo đó, báo chí có thể góp phần thu hẹp khoảng cách đó bằng việc truyền tải kịp thời chủ trương, giải thích rõ những điểm mới của chính sách, phản ánh các mô hình triển khai hiệu quả và ghi nhận những vướng mắc phát sinh. Khi doanh nghiệp hiểu đúng và có thêm những minh chứng từ thực tiễn, tâm lý e ngại sẽ dần được thay thế bằng sự chủ động đầu tư, mở rộng sản xuất.

Không dừng lại ở vai trò truyền tải thông tin, ông Huy nói thêm: báo chí còn góp phần giảm bất cân xứng thông tin - một trong những nguyên nhân làm gia tăng chi phí của thị trường.

Trong bất kỳ nền kinh tế nào, khi thông tin không được tiếp cận đầy đủ giữa các chủ thể, quyết định đầu tư thường trở nên thận trọng hơn, khả năng huy động vốn giảm và hiệu quả phân bổ nguồn lực bị ảnh hưởng.

Một môi trường thông tin minh bạch sẽ giúp doanh nghiệp dự báo tốt hơn xu hướng chính sách, nhà đầu tư đánh giá đầy đủ hơn triển vọng thị trường, còn các tổ chức tín dụng có thêm cơ sở để mở rộng dòng vốn vào những lĩnh vực ưu tiên.

Theo nghĩa đó, báo chí đang góp phần giảm "chi phí thông tin" của nền kinh tế - một loại chi phí vô hình nhưng có ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả vận hành của thị trường.

Thực tiễn những năm gần đây cho thấy nhiều vụ việc liên quan đến cải cách thủ tục đầu tư, giải ngân vốn đầu tư công, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp hay hoàn thiện cơ chế, chính sách đã nhận được sự quan tâm, phản ánh khách quan của báo chí.

Những thông tin từ thực tiễn không chỉ giúp cơ quan quản lý có thêm căn cứ để đánh giá hiệu quả chính sách, mà còn tạo diễn đàn đối thoại giữa Nhà nước với doanh nghiệp và người dân. Chính sự tương tác hai chiều này góp phần nâng cao chất lượng quản trị công, hoàn thiện môi trường đầu tư, kinh doanh và củng cố niềm tin của thị trường.

Đẩy lùi tin đồn, báo chí góp phần khơi thông dòng vốn cho tăng trưởng

Theo các chuyên gia, trong quá trình xây dựng niềm tin cho nhà đầu tư, báo chí chính thống giữ vai trò quan trọng khi cung cấp thông tin xác thực, phản biện tin đồn, thúc đẩy minh bạch doanh nghiệp.