'Ăn bún riêu mà nhớ đến ốc bươu vàng là cảm giác bớt ngon'

Bài viết 'Cơn sốt' ốc bươu vàng ở miền Tây: Thương lái săn lùng mua để làm gì? đã nhận được nhiều ý kiến trái chiều của bạn đọc.

Nhiều bạn đọc chia sẻ vào mùa nước nổi, nông dân miền Tây tranh thủ bắt ốc bươu vàng tự nhiên ngoài đồng đem bán, vừa có thêm thu nhập, vừa chung tay tận diệt loài sinh vật ngoại lai, hại lúa non, gây thiệt hại kinh khủng cho nhà nông.

Tuy nhiên nhiều bạn đọc liên tưởng đến việc ốc bươu vàng được chế biến thành các món ăn, "đội lốt" ốc đồng, có thể dẫn đến nhiều hệ lụy.

Ốc bươu vàng là kẻ thù của nhà nông

Bạn đọc Thinh Binh cảnh báo ốc bươu vàng là kẻ thù số một của nhà nông vì tàn phá mạ non và ruộng lúa. Theo bạn Van Danh, ốc bươu vàng gây hại lúa bao năm nay, giờ có người thu mua giúp bà con thì rất tốt.

Theo bạn Tran Nam, không cần biết mua ốc bươu vàng để làm gì, chỉ cần diệt được loại phá hoại mùa màng này đã là thành công rồi. Việc này rất có lợi, người bắt vừa có tiền, người mua cũng có lợi. Vậy tại sao không làm? Chẳng phải trước đây nông dân rất đau đầu với loại ốc này sao? Với đà này, vài năm nữa là ốc bươu vàng sẽ bị tuyệt chủng.

Đồng tình, bạn Viet Nguyen cho rằng: "Gì chứ tận diệt loại này thì bà con làm nông hoan nghênh lắm".

Trong khi đó, bạn Anh Ba Ton lưu ý: "Nếu ốc bươu vàng có giá và hút hàng, bà con hãy mạnh dạn đi bắt, bán cho thương lái. Nhưng tuyệt đối không thả nuôi loài sinh vật ngoại lai này. Nuôi loài này là vi phạm pháp luật".

Theo bạn đọc 5 Mì Lát, thịt ốc bươu vàng ăn vẫn ngon, chế biến được các món như: ốc nhồi, bún ốc, nấu mẻ, xào với rau, cải, làm gỏi, kho sả ớt, nấu bún mắm, kho mắm và một số món khác cũng giống như ốc bươu đen, ốc lác. Vì vậy, chúng được dùng làm thức ăn cho người hay trong nuôi tôm hùm, cá...

"Vì thế, thương lái đem ốc bươu vàng tiêu thụ ở đâu cũng giống như các loại ốc khác nên không cần quan tâm cho mệt. Ốc bươu vàng được tiêu thụ càng nhiều thì người trồng lúa, người không có đất canh tác càng mừng, nhưng tuyệt đối không nuôi", bạn đọc này nhấn mạnh.

Chế biến không kỹ có thể nhiễm ký sinh trùng nguy hiểm

Bạn Leluan cho hay món ốc bươu vàng đã lên thực đơn nhà hàng lâu rồi, dĩ nhiên là phải qua chế biến. Còn bạn đọc có tài khoản Tôi yêu Việt Nam viết: "Vào siêu thị thấy có bán thịt ốc bươu vàng đấy thôi".

"Chợ khu tôi ở (Tân Bình cũ) bán đầy, 40.000 đồng/bịch thịt đầu ốc. Nhưng khuyên thật mọi người đừng mua (không hiểu họ ngâm nước gì - ăn vô đau bụng chết thôi), có thèm thì mua ốc sống về luộc mà ăn", bạn đọc L.A.T. nêu ý kiến.

Bạn Hải Đăng chia sẻ giờ nghe mấy món ốc giá rẻ bất ngờ ngoài quán bình dân cũng hơi lo, nhất là khi không biết rõ nguồn gốc.

Đồng quan điểm, bạn đọc Dan cho rằng đi ăn bún riêu mà nhớ đến ốc bươu vàng là cảm giác bớt ngon, nên chẳng bao giờ kêu thêm ốc.

Theo bạn đọc Giang, ăn ốc bươu vàng cũng không sao nhưng mong đừng ngâm hóa chất, chế biến cẩn thận, tránh còn vi khuẩn bám vào.

Một cựu cán bộ Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Sóc Trăng cũ thông tin ốc bươu vàng (tên khoa học Pomacea canaliculata) có nguồn gốc từ vùng Trung và Nam Mỹ, được du nhập vào nước ta khoảng cuối thập niên 1980 (khoảng năm 1985) với mục đích ban đầu là nuôi làm thực phẩm. 

Sau khi thoát ra môi trường tự nhiên, loài sinh vật ngoại lai xâm hại này đã phát tán nhanh chóng khắp các vùng đồng ruộng cả nước và nằm trong danh sách 100 loài xâm lấn nguy hiểm nhất thế giới.

Theo vị này, ăn ốc bươu vàng không có độc tố tự nhiên gây chết người hay ung thư như lời đồn đại, nhưng tiềm ẩn rất nhiều nguy hiểm cho sức khỏe nếu không được sơ chế và nấu chín kỹ. Đặc biệt không ăn phần ruột ốc.

Ốc bươu vàng sống ở ao hồ, ruộng lúa nên chứa rất nhiều ký sinh trùng như giun phổi chuột (Angiostrongylus cantonensis), sán lá gan, sán lá ruột và giun đầu gai.

Nếu ăn sống, ăn tái hoặc chưa nấu chín kỹ, giun sán có thể xâm nhập vào cơ thể, gây viêm màng não, tổn thương hệ thần kinh trung ương, rối loạn thần kinh hoặc nguy hiểm đến tính mạng.

Phân biệt ốc bươu đen với ốc bươu vàng

Bà Thùy Ánh - chuyên bán nghêu, sò, ốc… ở Cần Thơ - bày cách phân biệt, ốc bươu đen số lượng ít, giá cao nên không ai lể thịt bán riêng, mà chỉ bán nguyên con.

Bà Ánh cho hay để phân biệt ốc bươu đen với ốc bươu vàng, có thể dựa vào một số đặc điểm như vỏ, miệng, đuôi…

Ốc bươu đen vỏ dày, nhẵn, sáng bóng, có hình trứng tròn trịa. Màu vỏ từ đen sẫm, nâu đen đến xanh đen. Vỏ rất cứng và khó vỡ. Còn ốc bươu vàng vỏ mỏng, hình cầu, không bóng, có nhiều rãnh sâu hằn rõ trên vỏ. Màu vỏ thường là vàng nhạt, vàng xanh hoặc nâu nhạt, dễ bị vỡ khi ấn mạnh.

Miệng ốc và nắp vảy (mài ốc) ốc bươu đen hơi khum vào trong, tròn đều. Nắp vảy (mài) phẳng, nhẵn, dày và rất cứng. Trong khi miệng ốc bươu vàng hơi loe ra, cảm giác gồ ghề. Nắp vảy mỏng, xù xì, mềm hơn và dễ gãy. Nếu sờ vào lỗ mài sẽ thấy có một hố nhỏ.

Phần đít ốc bươu đen nhọn và nhô cao ra ngoài. Còn ốc bươu vàng phần đít bằng phẳng hơn, không nhô cao rõ rệt.

Thịt ốc bươu đen chắc, dai, có vị ngọt, màu trắng ngà hoặc hơi hồng. Nội tạng có màu đen xám, không có cục màu lạ. Ốc bươu vàng thịt mềm nhão, có màu vàng cam, có vị hơi tanh. Ở khu vực dạ dày có một cục màu cam hoặc đỏ rất dễ nhận biết.

Ốc bươu vàng có nhiều ký sinh trùng, phải chế biến kỹ mới an toàn

Theo nhiều bạn đọc, thịt ốc trên thị trường hiện nay chủ yếu là ốc bươu vàng. Cần phải chế biến kỹ để loại bỏ ký sinh trùng trước khi ăn. Bạn đọc cũng lưu ý: đừng vì bán được giá mà nuôi ốc bươu vàng.