Đằng sau sự chuyển động đó không chỉ là chính sách bồi thường, hỗ trợ, mà còn là sự theo sát của lãnh đạo TP.HCM thông qua những lần thực địa, cùng sự phối hợp chặt chẽ giữa các sở, ngành, nỗ lực của địa phương trong việc tháo gỡ từng điểm vướng của dự án quốc lộ 13.

Nhìn lại bài toán nhiều năm qua

Những ngày đầu tháng 8, phóng viên Tuổi Trẻ đi dọc quốc lộ 13 từ cầu Bình Triệu đến cầu Vĩnh Bình, ghi nhận nhiều khoảng đất đã được giải tỏa xen giữa dãy nhà vốn san sát suốt nhiều năm. Có nơi nhà dân đã được tháo dỡ, có nơi hàng rào tạm được dựng lên sau khi mặt bằng được bàn giao.

Ai đi qua đây cũng hiểu được việc nâng cấp quốc lộ 13 cấp bách cỡ nào. Dự án đã có kế hoạch làm hàng chục năm, được người dân ủng hộ, quan trọng giờ là bước triển khai, vận động giải phóng mặt bằng

Phó chủ tịch UBND TP.HCM Hoàng Nguyên Dinh

Đó chưa phải là một đại công trường, nhưng với một dự án mở rộng trên đường hiện hữu đông xe, thì hiện trạng trên là tín hiệu quan trọng. Trước khi máy móc có thể vào thi công, điều phải được khai thông trước tiên là mặt bằng.

Quốc lộ 13 là tuyến huyết mạch kết nối TP.HCM với các tỉnh Đông Nam Bộ (qua Bình Dương cũ), nhưng nhiều năm qua đã quá tải. Việc mở rộng tuyến vì thế không chỉ giảm ùn tắc mà còn tạo dư địa phát triển cho toàn bộ hướng cửa ngõ.

Dự án ảnh hưởng đến hơn 1.000 trường hợp, mỗi hồ sơ lại gắn với một hoàn cảnh khác nhau. Có hộ chỉ thu hồi một phần đất, có hộ phải di dời chỗ ở, có trường hợp cần xác minh nguồn gốc đất, cũng có trường hợp phải tái định cư trước khi thu hồi.

Chính vì vậy, chỉ cần một vấn đề chậm, tiến độ của cả dự án sẽ bị kéo lại. Kèm theo đó, tổng mức đầu tư phải điều chỉnh và người dân tiếp tục chịu cảnh ùn tắc.

Trao đổi với Tuổi Trẻ, đại diện Đảng ủy, UBND phường Hiệp Bình cho biết đến ngày 12-8, địa phương đã phấn đấu giải quyết, thu hồi hơn 31,1/39,54ha, khoảng 80% diện tích cần giải phóng mặt bằng của dự án (số liệu sẽ tiếp tục tăng trong những ngày tới).

Kết quả trên đến từ nhiều yếu tố, trong đó có sự quan tâm, chỉ đạo của Ban Thường vụ Thành ủy, UBND TP.HCM cùng các sở, ngành. Phường đã thành lập 10 tổ vận động do lãnh đạo phường trực tiếp phụ trách, đến từng nhà dân tuyên truyền, vận động và giải đáp những vướng mắc liên quan đến chính sách bồi thường, hỗ trợ.

Địa phương cũng tổ chức nhiều buổi tiếp xúc, đối thoại với người dân, kết hợp tuyên truyền lưu động để kịp thời cung cấp thông tin về dự án và giải quyết các kiến nghị phát sinh.

Sự đồng thuận của người dân trong việc tháo dỡ nhà cửa, bàn giao mặt bằng cùng sự phối hợp chặt chẽ của các sở, ngành và đơn vị chuyên môn,... giúp tiến độ giải phóng mặt bằng được đẩy nhanh hơn trong thời gian qua.

Với những mặt bằng còn lại, tinh thần đến nay phường vẫn tiếp tục vận động, đối thoại với người dân tạo đồng thuận. Sau đó, tiến đến việc cưỡng chế theo đúng quy định. 

Thời gian tới, phường sẽ tiếp tục phối hợp cùng các đơn vị liên quan kịp thời báo cáo xin ý kiến chỉ đạo, hướng dẫn với các khó khăn phát sinh. Chủ động đề xuất phương án xử lý, phù hợp với quy định và đảm bảo quyền, lợi ích của người dân, tổ chức liên quan.

"Sau khi cơ bản hoàn thành giải phóng mặt bằng, phường Hiệp Bình tiếp tục phối hợp với chủ đầu tư, Ban Bồi thường, giải phóng mặt bằng TP.HCM và các đơn vị liên quan di dời hạ tầng kỹ thuật, cắm mốc bàn giao mặt bằng sạch.

Đồng thời, tăng cường quản lý khu vực đã thu hồi để tránh tình trạng tái lấn chiếm, tạo điều kiện để dự án sớm triển khai thi công theo tiến độ theo chỉ đạo của UBND TP.HCM. Từ đó, góp phần giải quyết tình kẹt xe hiện nay, thúc đẩy phát triển kinh tế, xã hội của thành phố nói chung và phường Hiệp Bình nói riêng", vị đại diện cho hay.

Đứng trước "lối mòn" nếu không thay đổi cách làm

Theo ghi nhận của Tuổi Trẻ, điểm khác trong thời gian gần đây là thành phố không còn chờ địa phương tổng hợp khó khăn rồi mới xử lý. Lãnh đạo UBND TP.HCM có các chuyến kiểm tra thực địa để nhìn trực tiếp từng vị trí còn vướng.

Từng nhóm hồ sơ còn tồn đọng, khó khăn vượt thẩm quyền địa phương được Phó chủ tịch UBND TP.HCM Hoàng Nguyên Dinh chỉ đạo trong lần thực địa ngày 6-5 và giao trách nhiệm xử lý với từng sở ngành.

Luật Đất đai 2024 có hiệu lực đã tạo cơ sở pháp lý thuận lợi hơn cho việc xác định giá bồi thường, hỗ trợ và bố trí tái định cư. Thực tế trên quốc lộ 13, chính sách đã tạo ra những khuôn khổ, cùng với cách làm hiện nay đã đạt được những chuyển biến tích cực.

Thay vì xử lý hồ sơ theo từng đợt, các sở, ngành và địa phương phối hợp giải quyết ngay những nội dung thuộc thẩm quyền. Những vấn đề phát sinh được tháo gỡ từ cơ sở.

Kết quả đến nay, không chỉ thể hiện ở số liệu mặt bằng tăng, mà còn ở sự thay đổi ngoài thực địa. Những khoảng đất sạch nối tiếp nhau dọc tuyến là kết quả của nhiều cuộc đối thoại, hàng ngàn hồ sơ được xử lý và sự phối hợp liên tục giữa thành phố với chính quyền cơ sở.

Phường Hiệp Bình nói về các phản ánh liên quan bồi thường dự án quốc lộ 13

Trước phản ánh của một số hộ dân dọc quốc lộ 13 về thu hồi đất, bồi thường và giải quyết khiếu nại, phường Hiệp Bình (TP.HCM) đã thông tin về quá trình thực hiện dự án, tiếp tục vận động người dân bàn giao mặt bằng.