Việc nhận biết sớm và đưa trẻ đến cơ sở y tế chuyên khoa để được đánh giá sẽ giúp trẻ có cơ hội được hỗ trợ phù hợp, phát huy khả năng học tập và hòa nhập tốt hơn.

ADHD là gì?

Theo bác sĩ Vũ Thị Thùy Tươi - Bệnh viện Tâm thần Hà Nội, ADHD (Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder) là một dạng rối loạn phát triển thần kinh, thường khởi phát từ thời thơ ấu và có thể kéo dài đến tuổi trưởng thành.

Người mắc ADHD thường gặp khó khăn ở ba nhóm biểu hiện chính là khó duy trì sự chú ý trong học tập hoặc các hoạt động cần tập trung; tăng hoạt động so với lứa tuổi, khó ngồi yên; hành vi bốc đồng, khó kiểm soát phản ứng hoặc chờ đến lượt.

Điều quan trọng cần hiểu là ADHD là một tình trạng liên quan đến sự phát triển và hoạt động của não bộ, không phải do trẻ cố tình chống đối, lười biếng hay do cha mẹ nuôi dạy không đúng cách.

Bác sĩ Tươi cho hay môi trường học tập thường là nơi các biểu hiện của ADHD bộc lộ rõ nhất. Trẻ có thể có một hoặc nhiều biểu hiện như khó ngồi yên trong lớp học, thường xuyên cựa quậy hoặc rời khỏi chỗ ngồi khi không cần thiết.

Dễ mất tập trung bởi các kích thích xung quanh, khó hoàn thành bài tập hoặc công việc được giao. Thường xuyên quên lời dặn của giáo viên, quên bài tập hoặc làm thất lạc sách vở, đồ dùng học tập. Mắc nhiều lỗi do bất cẩn khi làm bài mặc dù đã hiểu yêu cầu.

Khó chờ đến lượt, dễ chen ngang hoặc trả lời khi người khác chưa nói xong. Những biểu hiện này có thể ảnh hưởng đến kết quả học tập, các mối quan hệ với bạn bè và quá trình sinh hoạt hằng ngày của trẻ.

Phân biệt ADHD với hiếu động thông thường

Theo chuyên gia, không phải mọi trẻ hiếu động đều mắc ADHD. Trẻ em khỏe mạnh vẫn có thể nghịch ngợm, hiếu động hoặc mất tập trung trong một số thời điểm.

Một số điểm giúp phân biệt gồm:

Phát hiện sớm giúp trẻ được can thiệp phù hợp, từ đó cải thiện khả năng học tập, kỹ năng xã hội và chất lượng cuộc sống.

Giúp trẻ hiểu rằng những khó khăn mình gặp phải không phải do bản thân "kém" hay "hư". Cải thiện khả năng học tập, quản lý hành vi và kỹ năng tổ chức công việc thông qua các biện pháp can thiệp phù hợp.

Giảm căng thẳng cho cha mẹ và giáo viên, tăng hiệu quả phối hợp trong việc đồng hành cùng trẻ. Đồng thời góp phần giảm nguy cơ xuất hiện các vấn đề tâm lý như lo âu, trầm cảm hoặc mặc cảm về sau.

Khi nào nên đưa trẻ đi khám?

Cha mẹ nên đưa trẻ đến cơ sở y tế có chuyên khoa tâm thần hoặc tâm lý trẻ em khi các biểu hiện kéo dài trong nhiều tháng; xuất hiện ở nhiều môi trường như gia đình và trường học. Ảnh hưởng rõ rệt đến việc học tập, sinh hoạt hoặc các mối quan hệ của trẻ.

Gia đình hoặc giáo viên nhận thấy trẻ gặp nhiều khó khăn trong kiểm soát hành vi và chú ý. Việc thăm khám sẽ giúp đánh giá toàn diện, xác định nguyên nhân và xây dựng kế hoạch hỗ trợ phù hợp cho từng trẻ.

"Không phải mọi trẻ hiếu động đều mắc ADHD. Tuy nhiên cũng không nên xem nhẹ những biểu hiện kéo dài làm ảnh hưởng đến học tập và cuộc sống của trẻ.

Thay vì vội vàng gắn cho trẻ những nhãn như "nghịch", "lười học" hay "không nghe lời", hãy dành thời gian quan sát, lắng nghe và tìm kiếm sự hỗ trợ chuyên môn khi cần thiết. Sự thấu hiểu, đồng hành của gia đình và nhà trường là nền tảng quan trọng giúp trẻ phát triển đúng với tiềm năng của mình", bác sĩ Tươi nhắn nhủ.

Phát hiện mới liên quan tới bệnh Rối loạn tăng động giảm chú ý

Các nhà nghiên cứu mới đây đã phát hiện ra rằng bệnh lý Rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD) có liên quan tới tình trạng rối loạn giấc ngủ.