Những quan điểm này gây không ít băn khoăn cho người tiêu dùng. Trước vấn đề này, phóng viên đã trao đổi với PGS.TS Phạm Thế Hải, chuyên gia về dược khoa, giảng viên đại học ngành dược học để làm rõ dưới góc độ khoa học.

* Thưa ông, gần đây có ý kiến cho rằng không nên kết hợp canxi - magie - vitamin D3. Dưới góc độ chuyên môn, ông nhìn nhận như thế nào về quan điểm này?

PGS.TS Phạm Thế Hải: Trên thực tế, có rất nhiều nghiên cứu, báo cáo khoa học và bài xã luận chuyên môn trong lĩnh vực y dược đề cập đến lợi ích của việc kết hợp canxi, magie và vitamin D3. Tôi chưa thấy có thông tin trái chiều nào đáng kể về vấn đề này.

Đây đều là những thành phần thiết yếu mà cơ thể cần. Canxi không chỉ quan trọng với xương khớp mà còn tham gia vào nhiều chức năng sinh học như hệ thần kinh, tim mạch. Magie là đồng yếu tố của nhiều enzyme và có vai trò quan trọng đối với hệ thần kinh. Vitamin D3 là vitamin tan trong dầu, cần thiết cho hệ miễn dịch và đặc biệt là quá trình hấp thu Canxi vào xương.

Các nghiên cứu trong và ngoài nước đều ủng hộ việc kết hợp ba thành phần này, và không có cơ sở khoa học nào cho thấy chúng tương kỵ hay không thể sử dụng cùng nhau. Ngược lại, giữa chúng còn có sự hỗ trợ lẫn nhau: Magie giúp tăng cường hấp thu vitamin D3, còn canxi và magie có thể giúp cải thiện sinh khả dụng của nhau.

Điều cần lưu ý là dạng tồn tại của các vi chất trong sản phẩm và liều lượng sử dụng phải phù hợp với khuyến cáo. Vitamin D3 có thể tích lũy nếu dùng liều cao kéo dài, còn canxi và magie cũng vậy - sử dụng quá mức đều không có lợi.

Tóm lại, đây là những vi chất thiết yếu, cần bổ sung từ bên ngoài, và việc kết hợp đã được nhiều nghiên cứu chứng minh là có lợi. Tôi chưa thấy có công trình khoa học nào khẳng định chúng tương kỵ như một số thông tin đang lan truyền.

* Từ góc độ dược học và công thức sản phẩm, vì sao nhiều chế phẩm trên thị trường vẫn lựa chọn kết hợp canxi - magie - vitamin D3 trong cùng một công thức?

PGS.TS Phạm Thế Hải: Về mặt bào chế và sinh dược học, yếu tố quan trọng nhất là khả năng hấp thu và sinh khả dụng của các thành phần. Sinh khả dụng là lượng dược chất - ở đây là Canxi, Magie và Vitamin D3 - thực sự tham gia vào tác dụng dược lý trong cơ thể, tức là lượng được hấp thu vào tuần hoàn so với lượng đưa vào ban đầu.

Sinh khả dụng phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Khi một chất được hấp thu qua đường uống, nó phải trải qua quá trình hòa tan, thấm qua niêm mạc ruột, đi qua hệ tuần hoàn cửa vào gan và bị chuyển hóa tại gan, cùng nhiều cơ chế khác có thể làm giảm lượng hoạt chất thực sự phát huy tác dụng.

Với tư cách là nhà nghiên cứu và phát triển sản phẩm, mục tiêu đầu tiên là tối ưu hóa công thức để tối đa hóa khả năng hấp thu và sinh khả dụng. Đây cũng là lý do các nhà sản xuất lựa chọn kết hợp canxi - magie - vitamin D3.

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng canxi hỗ trợ hấp thu magie, trong khi magie lại hỗ trợ quá trình hấp thu và hoạt hóa vitamin D3. Không chỉ vậy, các thành phần này còn có tính hiệp đồng về mặt sinh học và dược lý, liên quan đến điều hòa hormone, sức khỏe xương khớp, hệ thần kinh và hệ miễn dịch.

Đặc biệt, vitamin D3 hỗ trợ hấp thu canxi tại ruột non, còn magie tham gia vào quá trình hoạt hóa Vitamin D3 và giúp tối ưu hóa việc tích hợp Canxi vào cấu trúc xương. Như vậy, sự kết hợp này vừa giúp tăng hấp thu, vừa tăng hiệu quả tác dụng.

Từ góc độ phát triển sản phẩm, khi có tính hiệp đồng, chúng ta có thể sử dụng liều thấp hơn cho từng thành phần mà vẫn đạt hiệu quả mong muốn, qua đó góp phần giảm nguy cơ quá liều và hạn chế tác dụng không mong muốn. Ví dụ, vitamin D3 nếu sử dụng liều cao kéo dài có thể tích lũy và gây độc tính.

Xét trên các khía cạnh bào chế, sinh dược học, dược lý và độc học, tôi không thấy có vấn đề gì với công thức kết hợp này. Đồng thời, cũng chưa có bằng chứng khoa học nào chứng minh rằng ba thành phần này xung đột hay không nên sử dụng cùng nhau. Những nhận định ngược lại, nếu không có luận cứ khoa học, thì chỉ mang tính cá nhân và không phản ánh đúng bản chất của vấn đề.

* Trước các thông tin trên mạng xã hội trái ngược với những công bố khoa học, ông có lời khuyên gì cho người tiêu dùng?

PGS.TS Phạm Thế Hải: Mạng xã hội như TikTok, Facebook luôn có hai mặt. Người dùng cần trở thành những "smart user" - tức là có khả năng nhận định và phản biện thông tin. Muốn làm được điều đó, chúng ta cần có nền tảng kiến thức nhất định.

Khi gặp những thông tin lạ, trái chiều hoặc mang tính quan điểm cá nhân nhưng thiếu cơ sở khoa học, chúng ta cần đặt câu hỏi và kiểm chứng. Những nhận định thiếu căn cứ đôi khi có thể ảnh hưởng đến rất nhiều người, đặc biệt là những người chưa có đủ thông tin để phân biệt, và điều này là rất đáng lo ngại.

Vì vậy, tôi cho rằng mỗi người nên chủ động nâng cao nhận thức của bản thân. Ở các nước phát triển như Pháp, hoạt động dược lâm sàng rất chú trọng đến "patient education" - tức là giáo dục người dùng. Người dân nên chủ động tiếp cận các nguồn thông tin chính thống, các tài liệu y văn có cơ sở khoa học, đồng thời tham khảo ý kiến của các chuyên gia có kinh nghiệm.

Về lựa chọn sản phẩm, tôi có ba gợi ý. Thứ nhất, cần hiểu rõ tình trạng sức khỏe và nhu cầu của bản thân. Thứ hai, nên tham vấn ý kiến từ bác sĩ hoặc dược sĩ có chuyên môn phù hợp. Thứ ba, khi lựa chọn sản phẩm, nên ưu tiên những nhà sản xuất uy tín, có nguồn gốc rõ ràng, công nghệ sản xuất đảm bảo và tiêu chuẩn chất lượng cao.

Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là phải lựa chọn sản phẩm đắt tiền nhất. Nếu nhu cầu không quá cấp thiết, người tiêu dùng hoàn toàn có thể cân nhắc các sản phẩm phù hợp với khả năng tài chính, miễn là đảm bảo chất lượng và độ tin cậy.

Trước những tranh cãi trên mạng xã hội, các bằng chứng khoa học hiện nay vẫn cho thấy việc kết hợp canxi - magie - vitamin D3 có cơ sở rõ ràng và mang lại nhiều lợi ích khi sử dụng đúng cách. Điều quan trọng là người tiêu dùng cần tiếp cận thông tin một cách tỉnh táo, có chọn lọc và dựa trên nền tảng khoa học để đưa ra quyết định phù hợp.

Doppelherz đồng hành 'Khỏe - Đẹp' cùng phụ nữ Việt

Những thay đổi không mong muốn trong cơ thể của chị em khi bước vào giai đoạn trung niên không còn là vấn đề đáng lo ngại nếu thực sự chúng ta hiểu bản thân và hành động.