28/01/2026 16:33 GMT+7

Tờ báo nào là thủy tổ của báo xuân Việt Nam?

Cứ mỗi mùa xuân về, làng báo lại rộn ràng chuẩn bị những tờ báo xuân thật đẹp, thật đặc sắc để phục vụ độc giả. Thế nhưng báo xuân có từ bao giờ? Tờ báo nào làm báo xuân đầu tiên? có lẽ là những câu hỏi thú vị mà bạn đọc muốn biết.

Tờ báo nào là thủy tổ của báo xuân Việt Nam? - Ảnh 1.

Nam Phong được ông Vương Hồng Sển gọi là thủy tổ của báo xuân Việt Nam. Hình ảnh báo xuân đầu tiên do Nam Phong thực hiện ra mắt năm 1918 được trưng bày tại triển lãm - Ảnh: LINH ĐOAN

Thật ra có nhiều giả thuyết về tờ báo xuân đầu tiên của Việt Nam. Trong lễ khai mạc và bàn tròn Báo xuân tiến bước thời đại số diễn ra sáng 28-1 tại Đường sách TP.HCM, các diễn giả có đề cập đến tờ Nam Phong.

Nam Phong tạp chí là thủy tổ của báo xuân, báo Tết?

Ông Trần Đình Ba, Phó giám đốc Nhà xuất bản Tổng Hợp TP.HCM, chia sẻ học giả Vương Hồng Sển trong quyển Thú chơi sách có nói đến Nam Phong tạp chí và cho đây là thủy tổ của báo xuân Việt Nam, ra mắt vào năm 1918.

Ông Sển viết: "Nam Phong cả thảy 211 cuốn; vì Tết 1918 có cho ra một tập riêng, toàn văn thơ giá trị, nên nếu không lầm, tập ấy là thỉ (thủy) tổ các số báo xuân, báo tân niên, báo đặc biệt vậy".

Nghĩa là theo ông Sển thì báo xuân đã được khởi nguồn từ cách đây tới 108 năm. Suy nghĩ của ông Sển có lẽ cần tiếp tục được nghiên cứu, có thêm nhiều dữ liệu để chứng minh đâu là tờ báo xuân đầu tiên ở Việt Nam.

Ông Ba cung cấp thêm thông tin về tờ báo xuân đầu tiên của Nam Phong được trình bày rất đẹp, có nhiều bài vở phong phú như thơ phú, tản văn, câu đối…, dày tới 126 trang gồm chữ quốc ngữ và Hán ngữ.

Chủ bút là ông Phạm Quỳnh. Số báo tập trung nhiều cây bút nổi tiếng. Khi quyết định ra hình thức báo xuân, báo xem như món quà đặc biệt tặng bạn đọc khi xuân về.

Tờ báo nào là thủy tổ của báo xuân Việt Nam? - Ảnh 2.

Ông Trần Đình Ba chia sẻ về Nam Phong tạp chí số xuân ra năm 1918, được cụ Vương Hồng Sển xem là thủy tổ báo xuân ở Việt Nam - Ảnh: LINH ĐOAN

Tờ báo xuân đầu tiên đó của Nam Phong được triển lãm tại Đường sách TP.HCM kéo dài từ 28-1 đến 1-2.

Ngoài tờ báo đặc biệt này, công chúng còn có dịp ngắm nhìn những bìa báo xuân Việt Nam thế kỷ 19 số hóa sưu tập từ Thư viện Quốc gia Pháp (Bibliotthèque nationale de France); bìa báo xuân qua nửa thế kỷ (1976 - 2026) và thưởng thức giai phẩm xuân Bính Ngọ 2026.

báo xuân - Ảnh 3.

Hai bìa báo xuân Tuổi Trẻ được trưng bày tại triển lãm. Bìa trái là bìa báo xuân đầu tiên của Tuổi Trẻ năm 1976. Bìa phải là báo xuân Tuổi Trẻ năm 2003, ảnh bìa do nhà báo Trung Nghĩa chụp.

Ngắm bìa báo xuân Tuổi Trẻ đầu tiên 

Trong triển lãm, độc giả có thể ngắm nhìn được bìa báo xuân đầu tiên của báo Tuổi Trẻ ra mắt năm 1976. Kể từ đó đến nay, năm nào báo cũng chăm chút để đem đến cho bạn đọc những ấn phẩm xuân đặc sắc, như món quà không thể thiếu với bạn đọc mỗi khi Tết đến xuân về.

Nhà báo Gia Bảo, Phó tổng biên tập báo Tuổi Trẻ, đem đến buổi triển lãm hình ảnh bìa báo xuân Mực Tím đặc biệt năm 1990.

Bà Gia Bảo đã chia sẻ về bìa báo xuân trên Mực Tím cách đây 36 năm. Bà kể bìa báo xuân năm đó được nghệ sĩ nhiếp ảnh Đồng Đức Thành chụp ở Hóc Môn, trên chiếc xe thổ mộ.

Tờ báo nào là thủy tổ của báo xuân Việt Nam? - Ảnh 5.

Từ phải qua, nhà báo Trung Nghĩa, nhà báo Gia Bảo tặng hình ảnh bìa báo xuân Mực Tím năm 1990 cho anh Vĩnh Linh, nhân vật trong ảnh cách đây 36 năm - Ảnh: LINH ĐOAN

Trong nhóm bạn trẻ có bạn Vĩnh Linh (con trai liệt sĩ Lê Quang Lộc) đang là học sinh lớp 11. Trong sáng 28-1, anh Linh đã xuất hiện và được bà Bảo tặng bìa báo như kỷ niệm thời học trò của anh.

Nhà báo Lưu Đình Triều, nguyên Tổng thư ký tòa soạn báo Tuổi Trẻ, cũng đã bày tỏ quan niệm về tiêu chí khi thực hiện báo xuân.

báo xuân - Ảnh 6.

Nhà báo Lưu Đình Triều bày tỏ quan điểm khi làm báo xuân - Ảnh: LINH ĐOAN

Đại sứ văn hóa đọc, nhà báo Trung Nghĩa, người có ý tưởng thực hiện cuộc triển lãm và bàn tròn Báo xuân tiến bước thời đại số, tâm sự anh có một tình yêu đặc biệt với báo xuân.

Hằng năm anh vẫn giữ thói quen sưu tập báo xuân, vì với anh báo xuân như món quà tinh thần rất giá trị, mang nét đẹp văn hóa riêng của làng báo chí.

Với cuộc triển lãm này, những người thực hiện mong muốn bạn đọc có cơ hội tìm hiểu thêm về báo xuân, ngắm nét đẹp và sự thay đổi của bìa báo xuân qua các thời kỳ, như một sự khám phá vẻ đẹp rất riêng báo chí Việt Nam.

Tờ báo nào là thủy tổ của báo xuân Việt Nam? - Ảnh 7.Giai phẩm Tuổi Trẻ Xuân Bính Ngọ 2026: Ngàn năm trước biển

Rất nhiều quà tặng đi kèm nếu bạn đặt mua Tuổi Trẻ Xuân Bính Ngọ 2026 trên hệ thống media hub của báo Tuổi Trẻ. Một ấn phẩm đặc biệt nhất mỗi năm, ra sạp từ ngày 29-1.

Trở thành người đầu tiên tặng sao cho bài viết 0 0 0
Bình luận (0)
thông tin tài khoản
Được quan tâm nhất Mới nhất Tặng sao cho thành viên

    Tuổi Trẻ Online Newsletters

    Đăng ký ngay để nhận gói tin tức mới

    Tuổi Trẻ Online sẽ gởi đến bạn những tin tức nổi bật nhất