Sau hơn một năm thanh tra, ngày 11-5, UBND tỉnh Đắk Lắk đã quyết định thu hồi hơn 525ha đất của Công ty CP Cà phê Thắng Lợi "khoán trắng, khoán gọn" cho dân để rà soát, quản lý theo quy định.

Ngày 14-5, trao đổi với Tuổi Trẻ Online về việc này, ông Nguyễn Thiên Văn - Phó chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk - khẳng định:

- Phần lớn diện tích nói trên thực chất là đất giao khoán, chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho người dân nên việc xử lý rất phức tạp. Sau khi thu hồi, tỉnh giao Sở Nông nghiệp và Môi trường phối hợp địa phương, doanh nghiệp thành lập hội đồng định giá tài sản gắn liền với đất để xem xét bồi thường nếu có.

* Nhiều người dân đang kỳ vọng sau khi thu hồi đất, Nhà nước sẽ giao lại toàn bộ diện tích cho các hộ đang canh tác. Quan điểm của tỉnh về vấn đề này ra sao, thưa ông?

- Hiện nhiều người dân hiểu theo hướng cứ Nhà nước thu hồi đất của doanh nghiệp là sau đó sẽ giao lại toàn bộ cho người đang canh tác. Nhưng ở vụ việc này phải nhìn đúng bản chất, phần lớn diện tích người dân sử dụng hiện nay là đất giao khoán, chưa phải đất đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Việc thu hồi hơn 525ha lần này trước hết là để rà soát hiện trạng sử dụng đất, nguồn gốc đất, quá trình giao khoán, liên doanh, liên kết và cả các trường hợp tranh chấp, lấn chiếm nếu có.

Quan điểm của tỉnh là xử lý đúng quy định pháp luật và rà soát từng trường hợp cụ thể. Với diện tích giao khoán sai quy định, Nhà nước thu hồi để quản lý theo Luật Đất đai. Còn người đang sử dụng đất có được xem xét giao đất hay không thì phải đối chiếu điều kiện cụ thể theo Luật Đất đai chứ không phải mặc nhiên đang canh tác là được giao đất.

Trường hợp đủ điều kiện thì xem xét giải quyết; trường hợp không đủ điều kiện thì xử lý theo quy định, nếu có tài sản hợp pháp trên đất thì sẽ xem xét bồi thường.

* Việc người dân hiểu theo hướng "thu hồi là giao lại đất" sẽ gây áp lực cho quá trình xử lý?

- Nếu không nói rõ ngay từ đầu sẽ rất dễ tạo ra kỳ vọng không đúng, sau này phát sinh áp lực cho cơ quan quản lý và nguy cơ tranh chấp. Đây là vụ việc tồn tại kéo dài nhiều năm nên hồ sơ, hiện trạng sử dụng đất rất phức tạp. Nhiều diện tích liên quan giao khoán, liên kết, cho thuê, cho mượn hoặc đang tranh chấp nên phải bóc tách, rà soát rất kỹ.

Trong quá trình triển khai, các cơ quan chức năng cũng gặp khó khăn khi doanh nghiệp chưa phối hợp đầy đủ trong việc xác định ranh giới, diện tích đất liên quan để phục vụ công tác rà soát, trích lục hồ sơ địa chính.

Vì vậy tỉnh đang yêu cầu các sở, ngành phối hợp địa phương và người dân tiếp tục kiểm tra, đối chiếu thực địa để làm rõ từng diện tích cụ thể; đồng thời vừa đảm bảo quyền lợi hợp pháp của người dân, vừa đảm bảo yêu cầu quản lý đất đai của Nhà nước, tránh phát sinh tranh chấp hoặc đòi hỏi tương tự ở nơi khác.

Doanh nghiệp cà phê 'khoán trắng', 'khoán khôn' sai phạm gì?

Một doanh nghiệp ở Đắk Lắk 'khoán trắng' hơn 616ha trồng cà phê cho dân trái quy định. Ngoài ra, khi cổ phần hóa thì doanh nghiệp 'quên' tài sản của người dân trên 1.200ha đất khác.