Sau khi kết thúc kỳ thi đánh giá năng lực đợt 2 năm 2026 của Đại học Quốc gia TP.HCM, báo Tuổi Trẻ ghi nhận nhiều ý kiến từ thí sinh và phụ huynh cho rằng đề thi có độ phân hóa cao, vượt ngoài kỳ vọng của nhiều em.

Phần toán trong đề thi đánh giá năng lực "ám ảnh" nhất

Theo nhiều thí sinh, phần toán trong đề thi đánh giá.năng lực đợt 2 được xem là "ám ảnh" nhất. Không ít thí sinh cho biết phải "vò đầu bứt tai" vì đề yêu cầu tư duy cao, hạn chế sử dụng máy tính và buộc thí sinh phải tính tay khá nhiều.

"Em nghĩ đề sẽ nhẹ hơn đợt 1 như những năm trước vì đây là cơ hội cuối để cải thiện điểm, nhưng vào phòng thi thì thật sự bị sốc. Nhiều câu toán dài và khó xử lý trong thời gian ngắn", một thí sinh tại TP.HCM chia sẻ.

Ngoài toán, một câu hỏi thực tế liên quan đến cách tính "lợi nhuận" từ doanh thu và chi phí cũng gây tranh luận sôi nổi sau giờ thi. Nhiều thí sinh cho rằng câu hỏi mang tính đánh đố, đòi hỏi khả năng vận dụng kiến thức thực tế thay vì chỉ tính toán đơn thuần.

Ở phần tiếng Việt, một số sĩ tử bất ngờ khi đề xuất hiện câu hỏi liên quan đến luật gieo vần trong thơ hiện đại. Nhiều em cho biết đây là dạng kiến thức khá lạ, ít gặp trong quá trình ôn luyện nên mất nhiều thời gian suy luận.

Trong khi đó, tiếng Anh lại được đánh giá là phần "dễ thở" nhất. Đa số thí sinh nhận xét 30 câu hỏi tiếng Anh có từ vựng quen thuộc, không quá chuyên ngành và là phần dễ kiếm điểm hơn so với các hợp phần còn lại.

Một giáo viên luyện thi tại TP.HCM nhận định đề thi năm nay có xu hướng tăng cường đánh giá năng lực tư duy khoa học, khả năng phân tích và xử lý tình huống thực tế, thay vì chỉ kiểm tra kiến thức học thuộc. Tuy nhiên, độ khó tăng đột ngột ở đợt 2 cũng khiến nhiều thí sinh hụt hẫng vì trái với tâm lý kỳ vọng ban đầu.

Đề thi được xây dựng khoa học khách quan

Những năm gần đây, phổ điểm kỳ thi đánh giá năng lực Đại học Quốc gia TP.HCM đợt 2 thường cao hơn đợt 1. Theo thống kê của đại học này, phân bố điểm kỳ thi đợt 2 năm 2025 có xu hướng "lệch phải" và trải rộng hơn so với đợt 1, mức điểm trung bình tăng lên và xuất hiện nhiều thí sinh đạt điểm cao hơn.

Với thực tế đề thi đợt 2 năm nay, nhiều người băn khoăn: "Có phải vì điểm đợt 2 năm ngoái tăng mạnh nên năm nay Đại học Quốc gia TP.HCM đã điều chỉnh lại độ khó của đề thi đợt 2?"

TS Nguyễn Quốc Chính, Giám đốc Trung tâm khảo thí và đánh giá chất lượng đào tạo (Đại học Quốc gia TP.HCM), cho biết về nguyên tắc, toàn thể hội đồng ra thi đánh giá năng lực Đại học Quốc gia TP.HCM không ai biết đề thi như thế nào cả do đó khó có thể bình luận về việc đề là "lạ" hay "quen", "dễ" hay "khó".

Khảo sát ý kiến của nhiều thí sinh thì rất nhiều thí sinh cho rằng đề bình thường, một số thì cho rằng đề dễ, một số thì cho rằng khó. Nếu chỉ căn cứ ý kiến của vài thí sinh mà kết luận là đề dễ hay khó hay lạ hay "sốc" thì không có cơ sở. Một điều chắc chắn là đề thi được xây dựng khoa học khách quan", ông Chính khẳng định.

Cấu trúc và độ khó đề thi các đợt tương đương nhau

Cũng theo ông Chính, đề thi đánh giá năng lực ở mọi đợt thi (mọi năm thi) đều được thiết kế để bảo đảm có cấu trúc và độ khó tương đương nhau. Việc này được thực hiện thông qua việc xây dựng ngân hàng câu hỏi chuẩn hóa với lượng câu hỏi lớn.

Các câu hỏi được xây dựng, thẩm định, thử nghiệm, đánh giá qua quy trình nhiều bước trước khi được đưa vào ngân hàng câu hỏi chính thức. 

Trong ngân hàng câu hỏi chính thức, ứng với mỗi vị trí câu hỏi trong đề thi có rất nhiều câu hỏi tương đương về lĩnh vực, nội dung, độ khó.

Quy trình ra đề thi được thực hiện với phần mềm chuyên dụng, loại bỏ hoàn toàn yếu tố chủ quan cảm tính. 

Căn cứ trên ma trận đề thi, phần mềm chuyên dụng sẽ tự động quét qua ngân hàng câu hỏi và chọn ngẫu nhiên các câu hỏi để tạo nên các bộ đề thi hoàn toàn tương đương nhau. 

Con người không thể can thiệp vào việc lựa chọn câu hỏi cụ thể nào sẽ xuất hiện trong đề thi, triệt tiêu hoàn toàn các định kiến cá nhân.

Ông Chính cho rằng việc thí sinh có những cảm nhận khác nhau về đề thi đánh giá năng lực là điều rất tự nhiên vì bản chất của kỳ thi này hướng đến đánh giá năng lực tư duy logic, đọc hiểu và giải quyết vấn đề của thí sinh.

Mức độ "khó" hay "dễ", "quen" hay "lạ" phụ thuộc nhiều vào cách tiếp cận học tập của mỗi thí sinh. 

Những bạn quen tư duy chủ động và có kiến thức rộng sẽ thấy đề thi là thực tế, gần gũi và bình thường; ngược lại, nếu quen lối học thụ động thì đề sẽ có phần mới lạ và thách thức.

"Thực tế khảo sát ý kiến thí sinh ngay sau các kỳ thi đánh giá năng lực cho thấy sự phân hóa khá rõ nét trong ý kiến của thí sinh về độ khó dễ, lạ quen của bài thi. Kết quả này cũng thể hiện rõ ràng trên phân bố điểm trải rộng của kỳ thi", ông Chính nói.

Trường đại học Công nghệ TP.HCM bắt đầu tuyển sinh, đào tạo bác sĩ

Trường đại học Công nghệ TP.HCM sẽ tuyển sinh, đào tạo bác sĩ y khoa trình độ đại học chính quy từ năm 2026. Trường sẽ dành nhiều học bổng cho sinh viên khóa đầu ngành này.