Phóng to

Mưa bão gây thiệt hại nặng nề cho miền Trung trong năm 2009 - Ảnh tư liệu TTO

Nhiệt độ trung bình sáu tháng đầu năm trên phạm vi cả nước cao hơn trung bình nhiều năm từ 1 đến 2,5 độ C, trong đó tháng 2 và tháng 6 cao hơn từ 3-4 độ C. Nắng nóng trái mùa xuất hiện ngay từ giữa tháng 2 (trước Tết Nguyên đán) là hiện tượng hiếm thấy từ trước tới nay.

Ở Nam Bộ và Tây Nguyên nắng nóng kéo dài từ giữa tháng 3 đến giữa tháng 5. Ở Bắc Bộ và Trung Bộ từ tháng 4 đến tháng 6 đã xuất hiện 4-5 đợt nắng nóng.

Trong đó đợt nắng nóng kéo dài từ ngày 12 đến 20-6 ở Bắc Bộ và Trung Bộ là gay gắt, dữ dội nhất trong vòng hơn nửa thế kỷ qua, nhiệt độ cao kỷ lục đã xuất hiện ở nhiều tỉnh, thành phố như Hòa Bình, Vĩnh Phúc, Phú Thọ, Bắc Giang, Bắc Kạn, Thái Nguyên, Hà Nội, Hà Nam, Nam Định, Thanh Hóa, Nghệ An...

Trong sáu tháng đầu năm 2010, trên phạm vi toàn quốc rất ít mưa, nơi mưa nhiều nhất chỉ đạt 70-80%, có nơi chỉ đạt 20-30%. Ở tất cả các khu vực hầu như chưa có mưa vừa, mưa lớn trên diện rộng. Mùa mưa ở Nam Bộ và Tây Nguyên đến muộn hơn so với trung bình nhiều năm khoảng một tháng và cho đến nay vẫn chưa xuất hiện mưa lớn trên diện rộng ở Nam Bộ và Tây Nguyên. Nắng nóng nhiều, mưa ít khiến mực nước trên nhiều sông suối xuống mức thấp nhất trong lịch sử. Tình trạng khô hạn, thiếu nước trầm trọng, diễn ra trong thời gian dài và trên phạm vi rộng.

Dự báo trong sáu tháng cuối năm 2010, ở hầu hết các khu vực, nhiệt độ vẫn tiếp tục cao hơn bình thường, riêng trong các tháng mùa Hè (tháng 7-9) cao hơn nhiều. Ở miền Bắc vẫn còn khoảng 3-4 đợt nắng nóng nữa và ở miền Trung còn 5-6 đợt.

Hạn hán trên diện rộng ở miền Trung hiện thời thuộc loại gay gắt, trầm trọng nhất từ trước tới nay. Đã sang tháng 7 nhưng chưa xuất hiện bão và áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông, ngay cả ngoài khơi Thái Bình Dương cũng chỉ mới có một cơn bão và hai lần áp thấp nhiệt đới là sự muộn màng chưa từng xảy ra từ trước tới nay.

Tuy bão chưa xuất hiện, nhưng theo nhận định của các chuyên gia về bão thì số cơn bão và áp thấp nhiệt đới ảnh hưởng đến Việt Nam trong mùa bão năm nay không phải là ít.

Bão xuất hiện muộn nên mùa bão sẽ kéo dài về cuối năm tương tự như các năm 1983 và 1998. Bão và áp thấp nhiệt đới có khả năng xuất hiện dồn dập trong thời gian ngắn, nhiều trường hợp bão đôi có hướng di chuyển và diễn biến phức tạp.

Nắng lắm ắt sẽ mưa nhiều, lũ lớn, đó là quy luật. Ở miền Bắc tuy lượng mưa cả mùa không nhiều nhưng sẽ tập trung vào 2-3 tháng cuối mùa, trong đó có 2-3 đợt mưa lớn trên diện rộng.

Số liệu thống kê cho thấy những năm mưa lũ đến muộn thường là những năm xuất hiện lũ lớn ở miền Bắc.

Ở Trung Bộ, do ảnh hưởng nhiều của bão và áp thấp nhiệt đới nên lượng mưa nhiều hơn bình thường, tập trung vào thời kỳ từ giữa tháng 8 đến tháng 12; sẽ có khoảng 5-6 đợt mưa rất lớn trên diện rộng gây lũ lớn. Các địa phương cần đề phòng hiện tượng lũ chồng lên lũ tương tự như năm 2007 và lũ lịch sử trên các sông suối kèm theo lũ quét và sạt lở đất.