Một số công ty thép lãi lớn trong quý 3-2026 - Ảnh: N.NGHI
Bộ Khoa học và Công nghệ đang lấy ý kiến cho dự thảo về Nghị định quy định quản lý chất lượng thép.
Một số nhóm thép nằm ngoài phạm vi giám sát
Tập đoàn Hòa Phát cho rằng theo Thông tư 36/2026, trong nhóm Danh mục sản phẩm thép thuộc trách nhiệm quản lý của Bộ Khoa học và Công nghệ hiện mới chỉ xác định 2 nhóm sản phẩm thép chính là hàng hoá có rủi ro trung bình gồm: Nhóm thép làm cốt bê tông (QCVN 7:2019/BKHCN) và nhóm thép không gỉ (QCVN 20:2019/BKHCN).
Như vậy, nhiều sản phẩm thép có vai trò đầu vào trực tiếp cho các ngành công nghiệp trọng yếu như thép cuộn cán nóng (HRC), thép cán nguội (CRC), thép mạ kẽm (GI), thép mạ hợp kim nhôm kẽm (GL), tôn sơn màu, thép hình, thép tấm kết cấu, thép chế tạo và ống thép hiện chưa được xếp vào danh mục rủi ro trung bình hoặc rủi ro cao của Thông tư 36.
Thép cuộn cán nóng (HRC) Hòa Phát đạt trên 2 triệu tấn trong quý 3 năm nay - Ảnh: HPG
Đây là các sản phẩm được sử dụng làm nguyên liệu hoặc bán thành phẩm đầu vào cho xây dựng, cơ khí chế tạo, đóng tàu, sản xuất ô tô, kết cấu thép công nghiệp và nhiều ngành sản xuất hạ nguồn khác.
Việc bỏ sót này khiến một phần lớn sản phẩm thép lưu thông trên thị trường nằm ngoài phạm vi giám sát chất lượng theo cơ chế rủi ro, trong khi Thông tư 41/2026/TT-BXD về vật liệu xây dựng cũng chỉ xác định xỉ thép làm vật liệu san lấp là sản phẩm rủi ro cao, còn lại các sản phẩm thép xây dựng khác được hiểu là rủi ro thấp.
Phân loại rủi ro chỉ dựa trên việc "đã có quy chuẩn kỹ thuật quốc gia" là chưa khoa học
Cũng theo Tập đoàn Hòa Phát, tiêu chí phân loại dựa trên việc "đã có QCVN" là chưa khoa học và chưa phản ánh đúng thực tiễn. Theo cách tiếp cận này, các sản phẩm chưa có quy chuẩn sẽ không được xếp loại rủi ro. Mà không được xếp loại rủi ro sẽ không bị áp dụng biện pháp quản lý tương xứng.
Hệ quả là nhiều sản phẩm thép có khả năng ảnh hưởng lớn đến an toàn công trình và sức khỏe cộng đồng (như HRC, CRC dùng làm kết cấu chịu lực, các sản phẩm tôn dùng cho mái nhà, ống thép sử dụng làm giàn giáo công trình, thép dự ứng lực cho các công trình chịu lực...), lại đang được quản lý lỏng lẻo hơn so với một số sản phẩm có mức độ rủi ro thực tế thấp hơn nhưng đã có quy chuẩn.
Cơ quan soạn thảo cho biết sẽ rà soát rủi ro trên cơ sở hậu quả, xác suất, công dụng và bằng chứng chất lượng, không lấy việc có QCVN làm tiêu chí duy nhất.
Tuy nhiên, việc xếp đồng loạt HRC, CRC, thép mạ, tôn, hình, tấm, ống vào nhóm trung bình hoặc cao: hồ sơ chưa có đánh giá riêng cho từng nhóm; gian lận HS, xuất xứ và phòng vệ thương mại không đồng nhất với rủi ro chất lượng. Sản phẩm chưa thuộc danh mục vẫn chịu trách nhiệm về tiêu chuẩn công bố, ghi nhãn, chất lượng và hậu kiểm theo luật.
Kiểm tra chất lượng thép tại cảng gây khó khăn
Đề xuất lấy mẫu và kiểm tra chất lượng thép cuộn cán nóng (HRC) tại cảng gặp sự phản đối của Công ty Cổ phần Tập đoàn Hoa Sen (HSG). Theo đơn vị này, HRC là nguyên liệu sản xuất công nghiệp được đặt theo mác thép, quy cách và yêu cầu công nghệ riêng.
Quy trình lấy mẫu trực tiếp tại cảng đòi hỏi phải mở đai, tháo cuộn, cắt mẫu và đóng gói lại, những thao tác phức tạp, đòi hỏi thiết bị chuyên dụng mà hiện trường cầu cảng khó đáp ứng.
Việc này không chỉ làm phát sinh chi phí bốc xếp, lưu kho bãi, nhân lực thao tác mà thời gian chờ đợi kết quả thử nghiệm kéo dài còn làm đình trệ khâu tiếp nhận nguyên liệu, đảo lộn tiến độ và kế hoạch sản xuất của nhà máy.
Do đó, HSG kiến nghị không áp dụng biện pháp này, thay vào đó nên quản lý qua truy xuất lô, hồ sơ chất lượng và trách nhiệm của cơ sở sử dụng.
Cơ quan soạn thảo đã tiếp thu và thống nhất không áp dụng cơ chế đánh giá nhà máy bắt buộc hay lấy mẫu HRC tại cảng chỉ vì chủng loại hàng hóa.
Nguồn ưu tiên trên Google
Tối đa: 1500 ký tự
Hiện chưa có bình luận nào, hãy là người đầu tiên bình luận