Nguy cơ mất thị trường xuất khẩu lao động tại Hàn QuốcSẽ đóng cửa thị trường Hàn Quốc với lao động Việt Nam

Phóng to

Lao động Nghệ An trong buổi đăng ký dự thi tiếng Hàn. Tỉnh này có bảy xã, phường nằm trong danh sách “đen” - Ảnh: Nam Đàn

Ngày thi cận kề (17 và 18-12) và tình cảnh quýt làm cam chịu khiến nhiều người dở khóc dở cười.

Bị cấm oan uổng

Ông Trần Hữu Huy, bí thư xã Cẩm Nam (huyện Cẩm Xuyên, Hà Tĩnh, một trong 23 xã trong danh sách “đen”), cho biết người dân vô cùng bức xúc và chính quyền địa phương cũng không đồng tình với việc “treo lao động” này.

Theo ông Huy, hiện có khoảng 70 con em của xã đang làm việc tại Hàn Quốc với thu nhập ít nhất 25 triệu đồng/tháng. Nguồn thu nhập đó là động lực cho hàng trăm thanh niên chịu khó đầu tư tiền và thời gian vào việc học tiếng Hàn, học nghề để tiếp tục sang Hàn Quốc làm việc. Nhưng việc tạm thời cấm lao động trong xã dự thi tiếng Hàn lần này khiến nhiều gia đình vỡ mộng, nhiều thanh niên tiếp tục thất nghiệp.

Bất bình nhất chính là những người lao động khi bị từ chối ngay bàn đăng ký dự thi vì chứng minh nhân dân mang nguyên quán xã Cẩm Nam. Anh Võ Văn Huy (38 tuổi) bức xúc nói: “Tôi cũng như hàng trăm thanh niên trong xã đã bỏ công sức, tiền của theo học mấy tháng nay chờ ngày dự thi với mong muốn qua Hàn Quốc làm việc, vậy mà bị cấm thi. Đây là một sự bất công, lỗi do người khác làm sao bắt chúng tôi chịu tội chứ”.

Hơn 560 tỉ đồng cho kỳ thi lần này Theo tính toán của một cán bộ Cục Quản lý lao động ngoài nước, kỳ thi lần này có khoảng 70.000 người đăng ký dự thi. Nếu tính mỗi lao động chi phí tiền học tiếng Hàn khoảng 7,5 triệu đồng và 24 USD đóng phí đăng ký dự thi thì tổng số tiền của 70.000 lao động (70.000 người x 8 triệu đồng) sẽ là 560 tỉ đồng. Đó là chưa kể số tiền tổ chức công tác đăng ký dự thi và tổ chức hai ngày thi.

Theo ông Trần Hữu Trụ, trưởng Công an xã Cẩm Nam, thông tin con em trong xã bị cấm dự thi chỉ nghe qua báo đài mà không nhận được thông báo chính thức. Vì vậy, trong ngày đăng ký đầu tiên hàng chục thanh niên trong xã vẫn lên tỉnh đăng ký với hi vọng được chấp nhận nhưng tất cả đều bị từ chối.

Anh Dương Xuân Anh (27 tuổi) nói: “Biết tin bị cấm nhưng tôi và nhiều thanh niên trong xóm vẫn lên tỉnh đăng ký với hi vọng họ bỏ lệnh cấm, nhưng chỉ nhận được những cái lắc đầu. Bây giờ cũng chỉ biết ở nhà phụ giúp gia đình cày ruộng chờ kỳ thi năm sau, không biết việc cấm này kéo dài trong bao lâu”.

Chuyển hộ khẩu cũng không xong

Hai anh Võ Văn Huy và Dương Xuân Anh trước ngày đăng ký đã nhanh chân chuyển hộ khẩu về các xã khác với hi vọng sẽ được tiếp nhận đăng ký dự thi nhưng vẫn không được. Trưởng công an xã Trần Hữu Trụ xác nhận cả xã có 23 trường hợp cắt hộ khẩu chuyển về nơi khác nhằm đăng ký dự thi tiếng Hàn, nhưng đều bị từ chối vì CMND vẫn mang nguyên quán xã Cẩm Nam.

Không chỉ xã Cẩm Nam mà nhiều xã khác nằm trong danh sách “đen” đều có tình trạng chạy chuyển hộ khẩu với hi vọng được đăng ký dự thi. Riêng tỉnh Nghệ An có bảy xã, phường bị cấm dự thi, trong đó thị xã Cửa Lò “đóng góp” ba phường.

Một cán bộ phường Nghi Tân (thị xã Cửa Lò) xác nhận tình trạng chuyển hộ khẩu từ Nghi Tân về phường khác là có thật. “Chúng tôi nghe một số người dân cho biết phải bỏ ra gần vài chục triệu đồng để nhập hộ khẩu về phường khác” - vị cán bộ này cho biết.

Đau nhất là hai anh em họ Chu Dũng Chí (sinh năm 1983) và Nguyễn Thị Quyên (sinh năm 1984) ở xã Cương Gián (huyện Nghi Xuân, Hà Tĩnh) bị cấm xuất cảnh ngay tại cửa máy bay. Ông Chu Quang Vinh - cha anh Chí - cho biết cả hai đã thi đậu khóa tiếng Hàn ngày 29-3-2011. Đến ngày 25-4 thì có thẻ bay xuất cảnh qua Hàn Quốc. Nhưng khi cả hai anh em ra sân bay Nội Bài để đi Hàn Quốc thì bị đình chỉ bay.

Ông Vinh bức xúc cho biết để đầu tư cho Dũng và Quyên theo học và dự thi tiếng Hàn mất hết 3.500 USD/người, đến nay tiền mất mà mộng sang Hàn Quốc cũng không thành. Theo UBND xã Cương Gián, ngoài hai trường hợp đáng tiếc nói trên trong xã cũng có hàng trăm thanh niên vỡ mộng Hàn Quốc vì xã nằm trong danh sách “đen”.

Chờ một cơ hội

Theo Trung tâm Lao động ngoài nước, đợt thi lần này có gần 70.000 người đăng ký, trong đó đông nhất là Nghệ An với hơn 13.000 người. Tuy mới chỉ tiếp nhận đăng ký dự thi nhưng đã có nhiều điều không hay xảy ra, như chuyện chạy chuyển hộ khẩu nói trên và vụ việc lộn xộn ở điểm đăng ký tại TP Vinh.

Để đề phòng ngày thi có nhiều tình huống phức tạp, Trung tâm Lao động ngoài nước đã đề xuất với Bộ LĐ-TB&XH chuyển tất cả người lao động hộ khẩu tại Nghệ An ra điểm thi Hà Nội dù TP Vinh cũng là nơi tổ chức điểm thi.

Ông Phan Văn Minh, giám đốc Trung tâm Lao động ngoài nước, nói về việc này: “Chúng tôi đành phải chọn giải pháp như thế để tránh sự phức tạp, có thể sẽ bị phía bạn đánh giá không tốt, lúc đó càng có hại. Đã tốn khá nhiều công sức thuyết phục, thương lượng để phía Hàn Quốc đồng ý cho Việt Nam tổ chức lại kỳ thi tiếng Hàn, nếu công tác tổ chức không minh bạch, xảy ra nhiều phức tạp thì phía Hàn Quốc vẫn sẽ cân nhắc các biện pháp khác”.

Một cán bộ Cục Quản lý lao động ngoài nước cho hay Indonesia từng rơi vào tình trạng tương tự Việt Nam. Hồi tháng 8-2011 họ được tổ chức kỳ thi tiếng Hàn tuyển chọn lao động sang Hàn Quốc làm việc. Kỳ thi đó đã xảy ra nhiều điều không minh bạch nên phía Hàn Quốc đã đóng hồ sơ kết quả thi và có nguy cơ bị hủy.