06/01/2026 13:24 GMT+7

Quân thể quyền - môn võ Trung Quốc giàu thực chiến hơn kung fu

Môn võ nào giàu tính thực chiến nhất ở Trung Quốc? Câu trả lời không nằm ở những võ phái kung fu truyền thống, mà ở bộ kỹ năng chiến đấu mang tên Quân thể quyền.

kung fu - Ảnh 1.

Quân thể quyền tích hợp nhiều kỹ năng vật mà kung fu không có - Ảnh: FLICKR

Không phải các võ phái kung fu nổi danh Thiếu Lâm hay Võ Đang, cũng không phải wushu, quân thể quyền mới là bộ kỹ năng chiến đấu được trang bị cho Quân Giải phóng nhân dân Trung Hoa (People’s Liberation Army - PLA). 

Quân thể quyền xuất hiện lần đầu vào năm 1976 và được PLA xuất bản chính thức như một bộ bài quyền tay không tiêu chuẩn cho lực lượng binh sĩ, với nhiều phiên bản sau đó được tái in và cập nhật theo nhu cầu huấn luyện. 

Những động tác trong quân thể quyền bao gồm đấm, đá, quật, vật, khóa khớp và các kỹ thuật chiến đấu tay không, cung cấp các phản xạ chiến đấu cơ bản cho binh sĩ trong các tình huống cận chiến. 

Trước đó, từ thập niên 1950 sau chiến tranh Triều Tiên, quân đội Trung Quốc đã yêu cầu xây dựng chương trình chiến đấu tay không, ban đầu gọi là Capture Enemy Personnel Boxing với mục đích trang bị cho lính kỹ năng tiếp cận, khống chế đối thủ không vũ trang hoặc có vũ trang nhẹ. 

Đến năm 1964, phiên bản đơn giản hóa chương trình này được phát hành và nhiều nội dung kỹ thuật đã được tích lũy và sắp xếp thành các tài liệu nghiêm ngặt phục vụ huấn luyện. 

Bản quân thể quyền năm 1976 được PLA biên soạn có cấu trúc gồm nhiều bài quyền, trong đó mỗi bài mô tả các động tác tay không giúp binh sĩ luyện phản xạ tấn công và phòng thủ trong cự ly gần. 

Quân thể quyền - môn võ Trung Quốc giàu thực chiến hơn kung fu - Ảnh 2.

Quân thể quyền đã có tuổi đời hơn 50 năm - Ảnh: CN

Các động tác này bao gồm đấm, đá, quật, khóa khớp, và đều được thiết kế để dễ học, dễ ghi nhớ và phù hợp điều kiện huấn luyện đại trà, khác với kung fu truyền thống vốn phong phú về bài quyền dài, kỹ thuật phức tạp và đồng thời gắn liền yếu tố văn hóa, triết lý lâu đời. 

Điểm khác biệt căn bản giữa quân thể quyền và các môn kung fu cổ truyền như Thiếu Lâm hay Võ Đang là ở bối cảnh và mục tiêu sử dụng. 

Kung fu truyền thống được phát triển trong nhiều thế kỷ, gắn với các phái võ có lý thuyết, nội công, khí công, bài quyền dài, tập trung cân bằng thể lực và kỹ thuật cá nhân. 

Trong khi đó, quân thể quyền là sản phẩm của hiện đại hóa võ thuật trong quân đội, loại bỏ hầu hết yếu tố biểu diễn và nội công để tập trung vào kỹ thuật chiến đấu tay không có thể áp dụng nhanh trong chiến thuật đơn vị; tức là binh sĩ không cần theo đuổi thời gian dài mới đạt hiệu quả, mà có thể ứng dụng ngay trong huấn luyện nghiệp vụ và tác chiến thực tế. 

Nhiều động tác trong quân thể quyền phản ánh ảnh hưởng tố chất chiến đấu từ các kỹ thuật chiến đấu phổ biến trong lịch sử võ thuật Trung Hoa, như đòn đánh liên tục, phối hợp tay - chân, quật và khóa khớp cơ bản - nhưng được chọn lọc và tiêu chuẩn hóa, bỏ phần trang trí, biến tấu, hay các động tác cần thời gian luyện tập lâu. 

Ví dụ, các bài quyền trong quân thể quyền đều có chuyển động liên tục từ vị trí chiến đấu cơ bản tới tấn công, phản công, di chuyển, phối hợp tay chân nhằm phản xạ tự vệ hoặc ép đối thủ vào thế bất lợi - điều tương tự như khái niệm “đấu võ cận chiến” trong nhiều môn kung fu truyền thống. 

kung fu - Ảnh 3.

Suất giảo - môn võ vật hàng ngàn năm tuổi của Trung Quốc - Ảnh: CN

Một số kỹ thuật vật trong quân thể quyền xuất phát từ Suất giảo - môn vật cổ truyền có hàng ngàn năm tuổi của Trung Hoa, được ca ngợi là "hiệu quả hơn kung fu".

Trong giới võ thuật hiện đại, có thuật ngữ combat system (hệ thống chiến đấu) để chỉ những chương trình võ thuật được xây dựng nhằm phục vụ mục đích chiến đấu thực tế và không gắn với phái cụ thể.

kung fu - Ảnh 4.

Quân thể quyền tích hợp một số kỹ năng kung fu - Ảnh: CN

Quân thể quyền là một ví dụ rõ rệt của cách tiếp cận này, tập trung vào phản xạ chiến đấu, phối hợp động tác đơn giản và tình huống cận chiến, phù hợp giáo trình huấn luyện binh sĩ hơn là dojo hay võ đường. 

Tính thực chiến của quân thể quyền được thể hiện ở cách biên soạn các kỹ thuật nhằm đối phó ngay những tình huống gần nhất có thể xảy ra trong chiến đấu; bao gồm quy tắc giữ khoảng cách, khóa khớp để bất động đối thủ không vũ khí, đòn đánh cơ bản để gây rối loạn tâm sinh lý đối phương, cùng các phản xạ cơ bản trong không gian hẹp. 

Đây là sự khác biệt lớn với kỹ thuật võ thuật cổ truyền, bởi kung fu truyền thống thường có nhiều bài quyền phức tạp cần thời gian luyện tập rất lâu mới hiệu quả trong chiến đấu, trong khi quân thể quyền đặt tiêu chí dạy nhanh, nhớ nhanh, ứng dụng nhanh. 

Quân thể quyền - môn võ Trung Quốc giàu thực chiến hơn kung fu - Ảnh 6.Điểm tương đồng giữa lính đặc nhiệm Mỹ và võ sĩ MMA

Người hâm mộ võ thuật ắt hẳn không xa lạ những tên tuổi như Dale Comstock hay Tim Kennedy, những võ sĩ MMA lừng lẫy đi kèm quá khứ nhiều năm phục vụ trong quân ngũ nước Mỹ.

Trở thành người đầu tiên tặng sao cho bài viết 0 0 0
Bình luận (0)
thông tin tài khoản
Được quan tâm nhất Mới nhất Tặng sao cho thành viên

    Tuổi Trẻ Online Newsletters

    Đăng ký ngay để nhận gói tin tức mới

    Tuổi Trẻ Online sẽ gởi đến bạn những tin tức nổi bật nhất