Trong bối cảnh địa chính trị toàn cầu đang biến động sâu sắc, quan hệ Việt - Nga vẫn duy trì được sức sống bền bỉ nhờ nền tảng hữu nghị được vun đắp qua nhiều thế hệ.

Tổng lãnh sự Nga tại TP.HCM Sadykov Timur Sirozhevich tin rằng điều khiến mối quan hệ này tiếp tục phát triển không chỉ nằm ở quá khứ mà còn ở những lĩnh vực hợp tác mới đang mở ra.

Di sản lịch sử - nền tảng bền vững

Năm 2025 đánh dấu 75 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt - Nga, nhưng theo ông Sadykov, những kết nối đầu tiên giữa hai dân tộc đã xuất hiện từ hơn một thế kỷ trước, khi Chủ tịch Hồ Chí Minh đến Saint Petersburg để tiếp thu những bài học về đấu tranh cách mạng và xây dựng nhà nước độc lập.

Liên Xô là một trong những quốc gia đầu tiên công nhận nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, sau đó hỗ trợ Việt Nam trong cuộc đấu tranh chống Mỹ qua việc cung cấp trang thiết bị quân sự và cử chuyên gia, cố vấn.

Sau ngày thống nhất, hàng nghìn chuyên gia Liên Xô trong các lĩnh vực kỹ thuật, xây dựng, giáo dục và y tế tiếp tục góp sức vào công cuộc tái thiết đất nước.

Hàng trăm công trình hạ tầng, nhà máy, trường học, bệnh viện, trung tâm nghiên cứu được xây dựng với sự hỗ trợ của Liên Xô.

Một dấu ấn tiêu biểu là sự ra đời của liên doanh Vietsovpetro tại Vũng Tàu. Việc các chuyên gia Liên Xô phát hiện dầu khí tại Việt Nam vào những năm 1980 đã đặt nền móng cho toàn bộ ngành công nghiệp dầu khí của đất nước.

Song song đó, hàng chục nghìn sinh viên Việt Nam được đào tạo tại các trường đại học Liên Xô cũng trở thành một phần không thể thiếu trong di sản chung giữa hai dân tộc.

Triển vọng hợp tác mới

Nếu lịch sử là nền tảng thì giao lưu nhân dân đang nổi lên như một động lực tăng trưởng mạnh mẽ.

Sau khi các hạn chế do đại dịch COVID-19 được dỡ bỏ, quan hệ hai nước phục hồi nhanh chóng và phát triển vượt mức trước đây.

Năm 2024, Việt Nam đón khoảng 280.000 du khách Nga; chỉ một năm sau, con số này tăng lên 600.000 người - riêng tỉnh Khánh Hòa đón hơn 500.000 lượt.

Ông Sadykov kỳ vọng năm nay lượng du khách Nga đến Việt Nam sẽ đạt ít nhất 1 triệu lượt, trong khi số công dân Việt Nam sang Nga cũng tăng trưởng tương ứng.

Trong khuôn khổ chương trình hợp tác văn hóa giai đoạn 2025 - 2027, nhiều sự kiện quy mô lớn đã được tổ chức như Lễ hội Việt Nam tại Matxcơva và Những ngày Matxcơva tại TP.HCM.

Năm 2026 được tuyên bố là Năm hợp tác Việt - Nga trong khoa học và giáo dục, với trao đổi sinh viên và kết nối trực tiếp giữa các trường đại học hàng đầu hai nước được thúc đẩy mạnh mẽ hơn bao giờ hết.

Về kinh tế, triển vọng hợp tác trải rộng trên nhiều lĩnh vực: công nghiệp, logistics, nông nghiệp, viễn thông, tài chính và ngân hàng. Ông Sadykov cho biết Nga quan tâm tới kinh nghiệm phát triển kinh tế của Việt Nam, đặc biệt là quá trình xây dựng một xã hội hiện đại theo mô hình xã hội chủ nghĩa kết hợp giữa kinh tế kế hoạch và cơ chế thị trường.

"Trong nhiệm kỳ tại Việt Nam, tôi đã chứng kiến sự chuyển đổi nhanh chóng của kinh tế nơi đây, sự xuất hiện của những ngành công nghiệp hoàn toàn mới và cách tiếp cận đổi mới để phát triển những ngành truyền thống. Đây là những kinh nghiệm mà Nga quan tâm, đặc biệt trong bối cảnh hệ thống kinh tế toàn cầu, chuỗi logistics và tái phân phối sản xuất toàn cầu đang thay đổi" - ông Sadykov chia sẻ với Tuổi Trẻ.

Năng lượng nổi lên như một trong những trụ cột quan trọng nhất. Ngoài hợp tác truyền thống trong ngành dầu khí, hai bên đặc biệt chú trọng lĩnh vực điện hạt nhân với các công tác chuẩn bị cho nhà máy điện hạt nhân đầu tiên của Việt Nam đang được triển khai - dự án được kỳ vọng đảm bảo tính độc lập về năng lượng phục vụ công nghiệp hóa đất nước.

Khoa học và công nghệ cũng là lĩnh vực hai bên đặt nhiều kỳ vọng. Các chương trình nghiên cứu chung được triển khai trong nhiều lĩnh vực như vật lý, khoa học vật liệu, sinh học, hóa học và y học.

Trung tâm Nhiệt đới Việt - Nga tiếp tục đóng vai trò nền tảng, trong khi các nhà khoa học hai nước thường xuyên tổ chức khảo sát chung về môi trường biển và nguồn lợi sinh học. Ngoài ra, hợp tác về công nghệ số và an ninh mạng đang mở ra triển vọng mới cho các ngành y tế, giáo dục và quản trị.

Phó thủ tướng Nga: Việt Nam là đối tác quan trọng hàng đầu tại khu vực

Đó là khẳng định của Phó thủ tướng Nga Chernyshenko trong cuộc gặp với Phó thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc ở St. Petersburg ngày 5-6.