Theo báo Guardian ngày 21-8, lượng tiền giấy tại Liên minh châu Âu (EU) đang có xu hướng tăng lên, bất chấp sự bùng nổ của các phương thức thanh toán qua điện thoại thông minh.

"Tần suất dùng tiền mặt trong giao dịch hằng ngày giảm xuống, nhưng lượng tiền mặt dự trữ lại tăng lên", ông Philip Lane, chuyên gia kinh tế của Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB), nói rõ.

Các chuyên gia nhận định sự gia tăng này bắt nguồn từ tâm lý bất an trước nguy cơ chiến tranh và mối đe dọa từ các cuộc tấn công mạng nhằm vào hệ thống thanh toán trực tuyến.

Năm ngoái, chuỗi bán lẻ Marks & Spencer tại Anh đã hứng chịu một cuộc tấn công mạng kéo dài, khiến hệ thống nhận đơn đặt hàng trực tuyến bị tê liệt trong nhiều tuần.

Ngoài ra, tình trạng cháy rừng tàn phá nhiều khu vực tại châu Âu cũng là một trong những nguyên nhân chính thúc đẩy nhu cầu tích trữ tiền mặt phòng trường hợp khẩn cấp.

Vào năm 2025, người dân EU từng được khuyến cáo tích trữ đủ lương thực, nước uống và nhu yếu phẩm cho 72 giờ để ứng phó với các tình huống khẩn cấp, chẳng hạn như những vụ cháy rừng thảm khốc tại Pháp và Tây Ban Nha vào mùa hè này, bão lũ hoặc nguy cơ tấn công mạng.

Các hộ gia đình được khuyên chuẩn bị một gói ứng phó khủng hoảng gồm nước đóng chai, đài radio, thực phẩm đóng hộp và đặc biệt là tiền mặt.

Dữ liệu của ECB theo dõi lượng tiền giấy lưu thông từ năm 2002 chỉ ra rằng tổng giá trị tiền mặt đã tăng từ khoảng 1 tỉ euro (1,17 tỉ USD) năm 2016 lên 1,6 tỉ euro vào tháng 6-2026.

Hiện có hơn 31 triệu tờ tiền đang lưu hành tại EU, so với mức 24 triệu tờ ngay trước đại dịch năm 2019. Trong đó, tờ 50 euro là mệnh giá phổ biến nhất năm 2025, theo sau là tờ 100 euro.

Nhiều quốc gia châu Âu như Áo, Phần Lan, Đức, Thụy Điển và Hà Lan đã khuyến nghị mỗi hộ gia đình nên giữ từ 70 đến 100 euro tiền mặt, đủ để chi trả nhu yếu phẩm trong vòng 72 giờ nếu hệ thống mạng hoặc ứng dụng di động gặp sự cố.

Dù vậy, giáo sư Olive McCarthy chuyên nghiên cứu về tài chính tại Đại học Cork (Ireland) nhấn mạnh rằng việc duy trì lưu thông tiền mặt là yếu tố quan trọng đối với xã hội.

"Khuyến nghị giữ tiền mặt cho các tình huống khẩn cấp là rất xác đáng nhằm nhắc nhở chúng ta luôn chủ động khi hệ thống số tê liệt. 

Tuy nhiên điều cốt yếu là không nên xem tiền mặt chỉ như một phương án dự phòng. Nếu không sử dụng tiền mặt trong điều kiện bình thường, chúng ta sẽ rất khó sử dụng nó khi khủng hoảng thực sự xảy ra", bà nói. 

Nắng nóng khiến cả chục ngàn người chết ở châu Âu

Cá biệt tại Đức, có tuần vào cuối tháng 6 ghi nhận tới 9.600 người chết vì nắng nóng.