Chiều 20-4, nhiều chuyên gia, đại diện các sở ngành TP.HCM, các doanh nghiệp đã tham gia hiến kế về phát triển nhà ở xã hội tại tọa đàm "Gỡ vướng để khơi thông nguồn cung nhà ở xã hội" do báo Tuổi Trẻ tổ chức với sự đồng hành của Công ty CP Tập đoàn địa ốc Kim Oanh (Kim Oanh Group).

Cần quy hoạch bài bản cho nhà ở xã hội

TP.HCM có nhiều đối tượng có nhu cầu về nhà ở xã hội như công nhân, người có công, hộ nghèo và cận nghèo, người thu nhập thấp, cán bộ, công chức, viên chức…

Dự báo đến năm 2030, nhu cầu nhà ở xã hội tại TP.HCM khoảng 974.000 căn, trong đó nhóm công nhân chiếm khoảng 30%, và nhóm còn lại chiếm khoảng 70% nhu cầu. Qua rà soát các dự án đã được duyệt, đến năm 2030 TP.HCM có 193 dự án nhà ở xã hội cũng như cần 1.700 - 2.000ha đất cho nhà ở xã hội.

Tại tọa đàm, các đại biểu như ông Lê Hoàng Châu (Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP.HCM), ông Lê Hữu Nghĩa (Tổng giám đốc Công ty TNHH thương mại xây dựng Lê Thành)… đã nêu ra các vướng mắc và đề xuất nhiều giải pháp cần được Nhà nước hỗ trợ để tạo thuận lợi cho các dự án nhà ở xã hội được đầu tư mạnh hơn, đáp ứng nhu cầu an cư, an sinh cho người dân.

Đáng chú ý nhiều ý kiến của chuyên gia, doanh nghiệp nhấn mạnh về việc để nhà ở xã hội phát triển bền vững cần sự đồng bộ về chính sách, quy hoạch và tài chính, với định hướng nhà ở xã hội nhưng chất lượng nhà ở thương mại.

Ở góc độ quy hoạch, ông Vũ Trung Hưng - Phó Phòng quy hoạch - kiến trúc, Sở Quy hoạch - Kiến trúc TP.HCM - cho rằng cần có chính sách tổ chức các khu nhà ở xã hội trong không gian đô thị bài bản hơn.

Ông Hưng chỉ ra thực tế hiện nay nhiều khu công nghiệp, khu chế xuất tập trung nhiều công nhân lao động lại rất thiếu quỹ đất bố trí nhà ở cho công nhân, khiến người lao động phải thuê trọ bên ngoài với điều kiện hạ tầng, tiện ích sinh hoạt không được đầy đủ. Trong khi đó, việc chủ đầu tư tự tạo quỹ đất để bố trí nhà ở xã hội còn gặp nhiều khó khăn.

Dẫn ví dụ về quá trình triển khai khu đô thị mới Nam TP, ông Hưng cho rằng các dự án nhà ở xã hội, tái định cư tại khu đô thị này được bố trí gần khu đô thị Phú Mỹ Hưng giúp cư dân thụ hưởng đầy đủ các tiện ích và môi trường không gian đô thị.

TOD là "chìa khóa" cho nhà ở xã hội hiện đại

TOD (Transit Oriented Development) là mô hình phát triển đô thị tập trung quanh các điểm trung chuyển giao thông như ga metro, bến xe buýt nhanh (BRT) hay các điểm kết nối đa phương tiện. Mô hình này khuyến khích người dân ưu tiên sử dụng giao thông công cộng, qua đó giảm áp lực hạ tầng và ô nhiễm môi trường đô thị.

Nhiều chuyên gia tại tọa đàm đã góp ý về việc phát triển nhà ở xã hội tích hợp với sự phát triển mô hình TOD tại TP.HCM trong giai đoạn mới, đặc biệt trong bối cảnh TP.HCM hướng tới một đô thị đa trung tâm, đặt mục tiêu hoàn thành khoảng 187km đường sắt đô thị vào năm 2030 và vươn tới 355km vào năm 2035.

Với xu hướng phát triển TOD, ông Vũ Trung Hưng cho hay TP đã có định hướng quy hoạch quỹ đất cho nhà ở xã hội theo TOD bên cạnh quỹ đất đã quy hoạch, các khu động lực phát triển, các khu vực phát triển đô thị.

TP.HCM trước hợp nhất đã quy hoạch phát triển 20% diện tích quy hoạch đất đơn vị ở (quy đổi) trong các khu TOD khác và các khu vực phát triển đô thị khác (vào khoảng 400 - 600ha) đến năm 2040.

"Tùy theo tình hình thực tiễn và yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, TP sẽ tiếp tục bổ sung quỹ đất và điều tiết phân bổ trên nguyên tắc bảo đảm tổng quỹ đất cho nhà ở xã hội đạt được theo định hướng và làm cơ sở hoàn thiện quy hoạch chung TP.HCM hợp nhất. Trên cơ sở quy hoạch, TP sẽ tính toán áp dụng quy định cơ chế hỗ trợ chủ đầu tư thực hiện dự án đầu tư xây dựng nhà ở xã hội", ông Hưng thông tin.

Bộ Xây dựng hướng dẫn chọn thủ tục miễn giấy phép xây dựng nhà ở xã hội

Bộ Xây dựng cho phép chủ đầu tư nhà ở xã hội lựa chọn thủ tục thẩm định hoặc xin phép xây dựng để được miễn giấy phép, tháo gỡ vướng mắc lâu nay.