Khi đạo đức bị tàn phá

26/06/2011 08:14 GMT+7

TT - Một trong những người biết rõ câu chuyện về video clip thuộc hàng “thảm họa”, có tên “cấm trẻ em...” kể rằng nhân vật chính là một thanh niên bán rau củ ở chợ Cầu Muối (TP.HCM).

Dư dả tiền bạc và ước muốn trở thành một ngôi sao của đám đông, bất kể là loại ngôi sao gì, anh ta bỏ ra trên dưới 7 triệu đồng để thực hiện một video bất thường đến mức đã có hàng trăm ngàn người vào xem, cười và bình luận đểu trong vòng mấy ngày.

Thời của thông tin "lộ hàng"? Kỳ 1: Thảm họa soi mói Kỳ 2: Chứng mê đắm tin giật gân

YwdV5Zm9.jpgPhóng to
OH7w1jHJ.jpg
Ca sĩ Lưu Hương Giang bị tuột áo ngoài trong chương trình Hoa hậu VN 2008 (ảnh trên), sự kiện này được một số trang tin “lá cải” đưa lên với nhiều lời bình (ảnh bên dưới) - Ảnh:T.T.D.

Tương tự, một ca sĩ - tạm gọi là ca sĩ - bắt chước theo Lady Gaga, hát trệu trạo như một người Việt không hiểu biết ngôn ngữ bình thường, đã dấy lên hàng loạt sự theo dõi trong một thời gian ngắn. Cả hai nhân vật yêu “thảm họa” này hoàn toàn có chủ đích giới thiệu mình một cách quái gở và không cần biết tương lai, hậu quả... sẽ ra sao. Họ chỉ cần biết rằng họ đã được nhiều người biết đến.

Trả lời một tờ báo mạng, cô ca sĩ này hết sức hài lòng vì “trước đây không ai biết đến em, giờ thì rất nhiều người biết em”.

Thế giới mạng quả là một điều thú vị, nhưng nó cũng bị bẻ cong do những tính cách bất thường của một số người. Các nhà quản lý các trang mạng luôn thích thú trước con số page views (lượt người xem trang) tăng vọt mà không cần biết cái gì đã thúc đẩy nó. Trước đây các câu chuyện về thế giới loài vật hay các việc dị thường của đời sống là trung tâm của mọi cảm giác tò mò, nhưng giờ thì ngay cả những chuyện như vậy, con người cũng đang ráo riết giành chỗ.

Tâm lý cuồng loạn và thèm khát danh tiếng bắt đầu bằng cách “làm thế nào để được chú ý cái đã” là nỗi ám ảnh không chỉ ở một bộ phận thanh niên VN mà còn ở nhiều nước khác.

Thoạt tiên, người ta nhìn thấy những điều vui vẻ và vô hại như những nhóm Otaku của Nhật giới thiệu lối ăn mặc quái lạ như trong trò chơi điện tử, nhưng rồi mọi thứ đã càng ngày càng bạo phát. Tâm lý “tôi hơn - tôi là thứ dữ” dần dần dẫn đến nhiều hình thái tự giới thiệu mình điên khùng nhất, nhằm vượt qua mọi đối thủ trong niềm tự hào có page views là “vô đối”.

Những video clip cùng nhau đánh hội đồng một ai đó, biểu diễn cách ăn một con rắn sống, khiêu dâm... xuất hiện ngày càng nhiều. Lạ hơn hoặc vượt bậc hơn vẫn là những điều mà giới trẻ gọi nhau, xưng tụng. Đáng buồn, vỗ tay tán thưởng và chuyển đi các thông tin đó thủ phạm vẫn là các nhà làm truyền thông.

Một trong những điều làm người ta khó chịu và dấy lên những quan điểm về đạo đức bị tàn phá là câu chuyện các thiếu nữ Trung Quốc trên mạng Internet. Các cô gái xinh đẹp trình bày sự hồn nhiên và đáng yêu của mình, sau đó dùng gót giày nhọn đạp nát bét các con thú nhỏ như mèo con, thỏ con, chó con. Màn hình đầy máu và tàn bạo cùng nụ cười của các thiếu nữ đó. Dĩ nhiên, số page views cũng tăng đến hàng triệu.

Khi được phỏng vấn, các cô gái đó đều nói rằng họ thích làm như vậy và họ nổi tiếng.

Biên giới của sự thèm khát trở thành trung tâm của mọi chú ý dường như hết sức xa lạ với các giá trị nhân văn của con người hôm nay. Giới trẻ ở mọi nơi đang chạy đua và sáng tạo nhiều phương thức để “bừng sáng” trong thế giới này. Hãy hình dung câu chuyện đó không còn là riêng của các cô gái Trung Quốc mà là các cô gái VN, bạn sẽ nghĩ gì?

7 bước để rượt đuổi đám đông

Trong lịch sử nhân loại, bằng tài năng và sự cần mẫn của mình, có rất nhiều người đã nổi tiếng và trở thành thần tượng của thế hệ sau.

Ở VN hiện nay, thế hệ trẻ quả quyết rằng mình nổi tiếng hay sẽ nổi tiếng cũng không ít. Và họ có vô số cách để tự quảng bá mình. Dưới đây chỉ là một vài trong số phương thức đó, dĩ nhiên có cả sự kết hợp nhuần nhuyễn của giới truyền thông - phần lớn là truyền thông điện tử trong các vụ rùm beng như vậy.

1. Hotboy hay hotgirl: Nhanh nhất và dễ dàng nhất. Nhiều người trẻ tuổi trình bày mình như một biểu tượng nhái lại của các ngôi sao Hàn Quốc, Nhật Bản, Trung Quốc..., có thể lại đẹp rực rỡ hoặc đẹp một cách ngu ngốc như một loại thiếu niên không chịu trưởng thành. Trở thành biểu tượng như vậy không khó khi quăng một bộ ảnh độc của mình lên mạng, lập tức có fan gào rú đòi hỏi thêm nữa, nhiều nữa. Điều mỉa mai và chính giới truyền thông cũng tham gia tán dương các “hotboy - hotgirl” này cũng như tán tụng các hình ảnh đó như một thứ chiều lòng phong trào và đám đông nhất thời.

2. Hãy “YouTube mình” đi: Nhanh không kém, thường xuất hiện trong giới ca sĩ, người mẫu, diễn viên. Hoặc tự quay một trò điên của mình, hoặc làm một điều gì đó mà thiên hạ kinh ngạc. Con số người vào xem mới thật sự là giá trị quyết định. Giới truyền thông điện tử, thậm chí các tờ báo tự biến mình thành loại lá cải vẫn dẫn nguồn, giới thiệu như có vẻ vô tư, nhưng tình thật thì bám chặt vào các hình ảnh đó để “ăn theo” đám đông. Chỉ cần đọc các tựa đề được đặt lại thô thiển và trơ trẽn của các bản video đó từ báo giới, sẽ sớm nhận ra sự hỗn loạn của con người và thông tin.

3. “Tôi đang sai lầm”: Là phương thức mà rất nhiều giới trẻ trên mạng, giới say mê trở thành biểu tượng giải trí hiện nay. Có vẻ như vô tình, họ để lộ cho thấy họ là người đang ăn cắp một bài hát, ăn cắp một kiểu mẫu nào đó, hoặc công khai sai lầm về một vấn đề, nhưng với dáng vẻ đầy thách thức. “Đám đông chú ý là được, không cần biết là gì” - một ca sĩ trẻ từng xông xáo đi khắp nơi, tự giới thiệu mình đang ắn cắp bài hát của người khác, thú nhận như vậy. Cũng không ít các tay viết báo trẻ đã “hợp tác” rất tốt, để lăngxê một “thân chủ” của mình từ một bài báo có màu sắc dường như là chỉ trích.

4. Đứng ở một đẳng cấp khác: Rất nhiều diễn viên, người mẫu, ca sĩ... hay giới thiệu mình như một đẳng cấp vượt bậc về tiền bạc, sự hưởng thụ... để mô tả cho đẳng cấp và sự thành đạt của mình. Đã từng có ca sĩ tâm sự với báo chí rằng “khi buồn, tôi đến Ý để đi bộ giải khuây”. Hoặc cũng có người “hé lộ” chuyện mình vừa mua cặp kính Versace hay chiếc túi xách Louis Vuitton mà giá thì bằng cả một năm lương của người lao động bình thường. Sự kệch cỡm đó vẫn được báo chí điện tử khi túng thiếu bài vở thường đưa lên với những cái tít vô nghĩa “Người mẫu X rực rỡ bên túi xách ngàn đô”, hay “Diễn viên Y rực lửa trong chiếc váy Gucci”.

5. Liệu pháp gây sốc: Phải có một hành động hay phát ngôn gây bàng hoàng nhiều người. Chẳng hạn như “với tôi, đàn ông chẳng là gì”, hoặc “tôi sẽ tát vào mặt diễn viên Z, nếu cần”. Thường thì cách làm này đem lại những hiệu ứng lan tỏa tức thì. Ủng hộ cũng có, chê bai cũng có, mỉa mai cũng có. Nhưng đâu quan trọng, việc hình ảnh mình xuất hiện kèm theo nội dung bốp chát như vậy sẽ làm nhiều người nhớ đến mình.

6. Tôi là nạn nhân: Giới thiệu mình là một nhân vật vô tội, mà mọi thứ chỉ là sự sơ suất hoặc sự hãm hại của ai đó. Nhưng kỳ thật mọi hành động của mình là những bước tính để được PR (quảng bá) nhiều kỳ, nhiều lần, thậm chí là được cả những bài phỏng vấn từ báo giới. Trước đây vẫn có chuyện một nữ diễn viên điện ảnh được mẹ giúp chụp ảnh mặc đồ lót, sau đó cả hai kêu la, thề thốt là không hiểu sao các bộ ảnh “nóng” ấy lại lan tràn trên mạng. Chỉ có trời mới biết vì sao các file ảnh đó được upload dễ dàng và chu đáo đến mức cô diễn viên đó được hâm mộ, truy tìm các tấm ảnh “nóng” ấy trên Google suốt một thời gian dài.

7. “Tôi tâm sự”: Một trong những cách thức kém cỏi và giả tạo nhất mà giới nghệ thuật, mê đắm nổi tiếng ở VN vẫn áp dụng thường là các lời tâm sự có vẻ chân thành, nhưng lại gieo vào đám đông sự tò mò, kích thích thị hiếu của quần chúng một cách rẻ rúng. Phần lớn những “tâm sự” như vậy đã phá nát biết bao gia đình. Chẳng hạn các “tâm sự” đáng thương như “Dù cô ấy đã có chồng, tôi vẫn yêu cô ấy và đợi chờ”, hoặc đại loại như “Trước khi nhắm mắt, tôi ước gì được gặp lại anh ấy, dù anh ấy đã chia tay tôi và có gia đình...”. Báo giới thì quá đủ thông tin là những điều đó nếu phát lên sẽ tai hại hay thiếu tế nhị như thế nào, nhưng... có sao đâu! Đông người xem mới là quan trọng lúc này, phải không?

KHIẾT VĂN (còn tiếp)
Bình luận (0)
    Xem thêm bình luận
    Ý kiến của bạn
    Đăng nhập

    Bạn sẽ nhận được các tin tức nổi bật trên Tuổi Trẻ, nếu không muốn bạn có thể tắt bất cứ lúc nào

    Bình luận Xem thêm
    Bình luận (0)
    Xem thêm bình luận