Hơn 75% cổ phiếu chứng khoán giảm trong năm đầu tiên lên sàn

Sau khi được FTSE Russell nâng hạng vào tháng 10-2025, thị trường chứng khoán Việt Nam ghi nhận một loạt thương vụ IPO dồn dập từ ngành chứng khoán, với quy mô vốn hóa đều trên mức tỉ USD. 

Dù chưa tạo ra những nhịp bứt phá mạnh về giá, các cổ phiếu mới vẫn duy trì quy mô lớn. Thống kê đến ngày 31-12-2025, vốn hóa của TCX đạt 108.631 tỉ đồng, VCK đạt 74.264 tỉ đồng và VPX đạt 55.875 tỉ đồng. Với quy mô này, vận động của nhóm cổ phiếu mới lên sàn sẽ tạo ra những ảnh hưởng đến chỉ số VN-Index.

Tuy nhiên nhóm vốn hóa 'khủng' này đang cần thêm thời gian để vượt qua những thử thách từ thống kê lịch sử. 

Cụ thể, thống kê số liệu từ 37 cổ phiếu chứng khoán đã niêm yết và giao dịch trên 1 năm, có tới 28 mã giảm giá sau 250 phiên giao dịch, tương đương tỉ lệ 75,68%. 

Danh sách giảm bao gồm cả một số công ty chứng khoán nhỏ như SBS (-78%), PHS (-74,5%), ORS (-71,03%) cho đến những tên tuổi như VIX (-70%), VND (-35%) hay MBS (-34%) trong năm giao dịch đầu tiên.

Tuy nhiên chiều ngược lại, lại có bóng dáng của một số ông lớn như HCM (+156%), SSI (+153,14%), VCI (+33%) cùng các công ty chứng khoán nhỏ như ART (+134,45%), BVS (+65%) ghi nhận mức tăng ấn tượng.

Sự đối lập này phản ánh rõ mức độ phân hóa cao trong cùng một nhóm ngành khi trải qua các giai đoạn niêm yết khác nhau của thị trường chứng khoán.  

Tăng vốn, margin và cuộc đua chọn lọc của ngành chứng khoán

Là một trong những công ty chứng khoán có thị phần trong top 10, Chứng khoán Vietcap mới đây đã đưa ra dự báo làn sóng tăng vốn của ngành chứng khoán vẫn còn tiếp tục với các đợt phát hành riêng lẻ hoặc quyền mua dự kiến diễn ra mạnh mẽ trong giai đoạn 2025-2026, với mức huy động thêm 10-20% vốn. Đây được xem là bước đi cần thiết để các công ty mở rộng dư địa cho vay ký quỹ, đầu tư hạ tầng công nghệ và phát triển các mảng kinh doanh mới.

Tuy nhiên hệ số ROE của các công ty chứng khoán dù đã phục hồi trong quý 4-2025, nhưng nhiều khả năng sẽ chịu áp lực từ cuối năm 2025 sang 2026 do pha loãng vốn từ các đợt phát hành đã và sắp diễn ra.

Theo dự báo của Vietcap, dư nợ cho vay ký quỹ vẫn gia tăng trong giai đoạn 2025-2026, nhờ triển vọng tích cực của VN-Index, số lượng tài khoản nhà đầu tư cá nhân tiếp tục tăng và mức độ tham gia thị trường sôi động hơn khi kinh tế vĩ mô ổn định. 

Đồng thời Vietcap cũng đưa ra quan điểm rằng mặt bằng định giá của cổ phiếu VCI cùng nhiều mã ngành chứng khoán đã quay về mức trung bình 10 năm, mang lại điểm gia nhập hấp dẫn.

Còn ông Bùi Văn Huy - Giám đốc khối nghiên cứu đầu tư Công ty cổ phần FIDT - cho biết một trong những chủ đề của năm 2026 là cải cách thị trường vốn, bao gồm các chính sách nâng cấp, cải thiện hạ tầng giao dịch, thu hút dòng vốn dài hạn và củng cố vai trò trung tâm của thị trường vốn đối với nền kinh tế.

"Điều này nếu được thúc đẩy đúng tiến độ sẽ tạo nền tảng tích cực cho nhóm chứng khoán và tài chính nói chung. Đây vẫn là câu chuyện cần thời gian và gắn chặt với khả năng thực thi chính sách, nên nhà đầu tư không nên đặt kỳ vọng quá ngắn. Ngoài ra công nghệ, năng lượng - tiện ích và một số lĩnh vực gắn với chuyển đổi hạ tầng số cũng là những mảng có triển vọng trung hạn", ông Huy lưu ý.

2026 nhiều khả năng vẫn là năm có cơ hội, nhưng đó sẽ là cơ hội mang tính chọn lọc. Nhà đầu tư nên tiếp cận theo hướng tích cực, kiên nhẫn, ưu tiên doanh nghiệp có nền tảng vững và câu chuyện tăng trưởng rõ ràng và tránh đặt kỳ vọng vào một xu hướng tăng dễ dàng, đồng loạt như giai đoạn thị trường thuận lợi trước đây.

Loạt chính sách mới về chứng khoán có hiệu lực từ đầu năm 2026

Đầu năm 2026, nhiều nghị định, thông tư mới về chứng khoán chính thức có hiệu lực, siết xử phạt vi phạm, tăng minh bạch và hoàn thiện khung pháp lý cho thị trường.