Phóng to

Nhà chị T.T. (phải) ở phường Tăng Nhơn Phú A, quận 9, TP.HCM có hai hộ liền kề nhưng chỉ thỏa thuận được một hộ - Ảnh: P.P.H.

Người dân, cán bộ quản lý đều cho rằng qui định này gây thêm phiền phức cho dân và khó khả thi.

Tìm sự đồng thuận

Theo chỉ thị trên, đối với trường hợp phải phá dỡ công trình cũ để xây dựng mới, trước khi phá dỡ, chủ đầu tư cần thuê tổ chức tư vấn có đủ năng lực để chụp ảnh, quay phim, đo vẽ hiện trạng các nhà dân và công trình lân cận. Kết quả thể hiện bằng bản vẽ, biên bản lập tại hiện trường phải có chữ ký xác nhận của các hộ liền kề, các công trình lân cận...

Dựa vào kết quả khảo sát, tổ chức tư vấn lập phương án phá dỡ công trình. Phương án này phải được thông báo cho các chủ hộ liền kề, các chủ công trình lân cận để có sự đồng thuận. Nếu họ không có khả năng xem xét, thỏa thuận giải pháp phá dỡ thì có thể mời các tổ chức tư vấn có đủ năng lực xem xét. Chi phí thuê tổ chức tư vấn do người có nhà phá dỡ trả. Nếu họ không hợp tác hoặc cố tình gây khó khăn thì thông báo bằng văn bản cho chính quyền địa phương can thiệp.

Nhường luôn tường, cột

Chị T.T., ở phường Tăng Nhơn Phú A, quận 9, cho biết chị có căn nhà đã cũ, cần xây dựng lại. Tháng hai, công trình được quận cấp phép xây dựng nhưng theo qui định phải thỏa thuận với hai hộ liền kề. Căn nhà chị sử dụng có đến hai tường chung nên chị đồng ý để hai hộ liền kề sử dụng, nhà chị sẽ xây tường riêng. Nhưng chỉ một hộ đồng ý cho chị phá dỡ công trình, hộ còn lại không chịu xác nhận. Lý do hộ kế bên từ chối xác nhận vì trên bức tường còn có cột, nếu đập luôn cột sẽ làm sập tường. Dù chị T.T. thuyết phục nhiều lần, cam kết đền bù nếu nhà kế bên bị ảnh hưởng nhưng chủ nhà vẫn không chấp nhận. “Tôi lên UBND phường nhờ can thiệp nhưng cán bộ phường yêu cầu về tự thỏa thuận. Trường hợp không thỏa thuận được thì nhờ tổ dân phố làm chứng, đem biên bản ra phường giải quyết” - chị T.T. kể tiếp.

Luật sư Hồ Minh Hiệp, Đoàn Luật sư TP.HCM: “Trong thời điểm hiện nay, thủ tục hành chính ngày càng đơn giản để giảm phiền hà cho dân, vì vậy các qui định cũng nên theo xu thế chung này. Cần bỏ qui định xác nhận của hộ liền kề, thay vào đó là tăng cường công tác giám sát, xét duyệt hồ sơ... khi cấp phép tháo dỡ công trình. Mặt khác yêu cầu đơn vị phá dỡ công trình phải mua bảo hiểm rủi ro, nhằm góp phần đảm bảo quyền lợi cho các chủ công trình kế cận”.

Sau một tuần vẫn chưa thỏa thuận xong, thấy sự việc quá nhiêu khê, chị T.T. quyết định khởi công và “nhường” luôn bức tường, cột cho hai hộ liền kề, vì càng kéo dài thời gian chị càng bị thiệt trong khi hợp đồng đã ký với đơn vị thi công. Căn nhà có chiều ngang 3,5m, giờ chỉ còn 3,2m. Chị T.T. vẫn chưa yên tâm: “Phần diện tích xây dựng công trình không đúng so với bản thiết kế ban đầu. Sau này xây dựng xong, làm thủ tục hoàn công không biết có phát sinh vướng mắc gì nữa không”.

Chỉ thị có hiệu lực từ ngày 6-4 và đến nay không chỉ chị T.T. mà còn nhiều trường hợp khác rơi vào tình cảnh tương tự.

Hàng xóm bất hòa!

Theo các phòng quản lý đô thị, trước khi ban hành chỉ thị trên, các quận huyện không được tham khảo ý kiến. Phòng quản lý đô thị quận Gò Vấp cho biết quận chưa áp dụng qui định trên và dự kiến trong tuần sau sẽ họp với các phường để bàn biện pháp triển khai. Tuy nhiên theo một cán bộ Phòng quản lý đô thị quận 11, qui định trên quá rắc rối và không cần thiết. Theo thông lệ, trước khi khởi công các hộ lân cận đều được chủ công trình thông báo. Khi phá dỡ, xây dựng công trình nếu gây ảnh hưởng đến công trình, các hộ lân cận thì chủ công trình hoặc đơn vị thi công phải có trách nhiệm bồi hoàn, khắc phục hậu quả.

“Qui định này hoàn toàn bất hợp lý, đẻ ra thêm thủ tục, gây khó khăn cho người dân. Tôi đề nghị phải bỏ ngay qui định này” - kỹ sư Phan Phùng Sanh, phó chủ tịch thường trực Hội Khoa học kỹ thuật xây dựng TP.HCM, lên tiếng. Ông Sanh nói rằng nhiều người dân sẽ không ký xác nhận vào biên bản vì nghĩ rằng sẽ bị liên đới, chịu trách nhiệm sau này. Như vậy thì phải thuê tổ chức tư vấn để xem xét, ký thay, chủ đầu tư tốn thêm một khoản chi phí nữa. “Lâu nay giữa các hộ dân không có vấn đề gì, nay vì chuyện xác nhận, không xác nhận sẽ tạo ra bất hòa giữa hàng xóm” - ông Sanh nói.

Theo Sở Xây dựng TP (đơn vị trình dự thảo chỉ thị để UBND TP ký, ban hành), nội dung trên căn cứ vào thông tư 12/2005 (phần hướng dẫn điều 86 Luật xây dựng) của Bộ Xây dựng. Một lãnh đạo sở cho rằng qui định như vậy người dân sẽ khó thực hiện nhưng TP.HCM không thể không làm. Để sửa qui định này thì phải sửa từ thông tư của Bộ Xây dựng.