Dạy con gọi tên cảm xúc: Hãy trở thành những bậc cha mẹ vừa - đủ - tốt

08/07/2018 17:39 GMT+7

TTO - Chương trình trao đổi về quan điểm nuôi dạy con của các chuyên gia tâm lý, triết học, xã hội học vừa thu hút nhiều phụ huynh và các bạn trẻ tại không gian Cà phê thứ bảy sáng 8-7.

Dạy con gọi tên cảm xúc: Hãy trở thành những bậc cha mẹ vừa - đủ - tốt - Ảnh 1.

TS Lê Thanh Hải (bìa phải) đang giới thiệu cách cùng con gọi tên cảm xúc - Ảnh: L.Điền

Đây cũng là dịp NXB Trẻ ra mắt hai tập sách có cùng chủ đề: Cha mẹ vừa đủ tốt (của Vũ Phi Yên và Trần Ngọc Bảo Khanh), Dạy con gọi tên cảm xúc (Lê Thanh Hải).

Thật ra việc ra mắt sách như một dịp xúc tác để các diễn giả cùng gặp nhau tại một buổi trò chuyện, bởi trong khi hai tác giả Vũ Phi Yên và Trần Ngọc Bảo Khanh đang công tác trong nước, TS Lê Thanh Hải hiện sống ở Anh quốc, nên tổ chức một chương trình như vậy cũng là dịp hiếm hoi.

Và kiến thức và những hàm lượng bổ ích từ cuộc trò chuyện mang lại là không thể đo đếm hết. Vị bác sĩ, thạc sĩ tâm lý lâm sàng Vũ Phi Yên nói về khởi sự của bản thảo Cha mẹ vừa đủ tốt là khi cô cùng các đồng nghiệp nhận ra xung quanh mình dường như các phụ huynh đang bị cuốn vào một "cơn lốc căng thẳng" do nuôi dạy con cái.

Vũ Phi Yên cùng với Trần Ngọc Bảo Khanh, từ nền tảng của nhiều chuyên ngành: Y khoa chuyên ngành di truyền học, Tâm lý học phát triển, Tâm lý học lâm sàng, Huấn luyện quản trị cuộc đời... để soạn một cuốn sách nhằm cung cấp cho phụ huynh niềm tin vào chính mình (sẽ là những phụ huynh vừa đủ tốt), tin vào quá trình (với những phương pháp cụ thể), và tin ở đích đến (những nền tảng cơ bản để có thể nuôi dạy con em một cách tốt nhất).

Thật thú vị khi biết rằng, khái niệm "cha mẹ vừa-đủ-tốt" (good-enough-parents) là một khái niệm tâm lý học thực thụ, chứ không phải là cách chơi chữ trên nhan đề sách.

Trong khi đó, TS Lê Thanh Hải cho biết anh đã bằng chính vốn sống thực tế trong nuôi dạy hai con và chuyên ngành triết học, xã hội học mà anh theo đuổi, để trình bày các vấn đề trong tập sách Dạy con gọi tên cảm xúc.

"Thoạt đầu tôi dùng nhan đề sách là "Dạy con bằng cảm xúc", nhưng biên tập viên NXB Trẻ sau khi đọc bản thảo đã đề nghị đổi lại như trên, và tôi đồng ý ngay.

Tập sách có trọng tâm là dạy con thông qua những cảm xúc của chính đứa trẻ trước các mối quan hệ trong đời thường. Và tôi nhận thấy có nhiều người gặp khó khăn khi diễn đạt cảm xúc của mình với chính người thân trong gia đình. Điều này có nguyên nhân từ lâu xa do không được hướng dẫn cách thể hiện và diễn đạt cảm xúc - một cách gọi tên cần thiết - bắt đầu từ tuổi thơ. Nên tôi đề nghị đổi nhan đề như vậy để tạo được sự chú ý và có sức gợi hơn.

Biên tập viên Kim Tuyến của NXB Trẻ tâm sự

Dạy con gọi tên cảm xúc: Hãy trở thành những bậc cha mẹ vừa - đủ - tốt - Ảnh 3.

TS Lê Thanh Hải (bìa phải) đang giới thiệu cách cùng con gọi tên cảm xúc - TS Vũ Phi Yên (giữa) tại buổi giao lưu - Ảnh: L.Điền

Và ngay trong lời đầu sách, tác giả Lê Thanh Hải tâm sự cùng bạn đọc rằng: "Sách này dành cho quý vị độc giả nào muốn tìm hiểu cảm xúc của con trẻ, và sẵn sàng đầu tư thời gian để động viên, hướng dẫn, và giúp đỡ con thành nhân, trưởng thành theo đúng ước mơ và trí tuệ của mình trong một thế giới toàn cầu".

Những điều ấy vốn giản dị nhưng thực hiện không giản đơn. Chính anh Hải cho biết, "khi sinh bé Kathy, tôi quyết định nghỉ phân nửa công việc, chỉ còn làm đủ sống và dành thời gian nhiều hơn cho con. Bà nội thì cho rằng bố hy sinh như vậy hơi quá đáng, còn tôi thấy mình rất vui, nghỉ bớt việc để cùng con chơi và giúp con trưởng thành là một hạnh phúc".

Đây chính là một điển hình quan trọng, bởi hầu hết các lời khuyên dành cho bố mẹ đều có nhắc đến việc dành thời gian cho con, nhưng cuộc sống càng lúc càng dành mất thời gian của bố mẹ cho các việc khác.

Ở điểm này, Vũ Phi Yên chia sẻ một chi tiết: Tập trung vào chủ đề đang nói cũng là cách dành thời gian cho nhau. Bởi trong môi trường sống hiện nay, nhiều khi cha mẹ con cái nói chuyện với nhau nhưng lại không tập trung vào chủ đề, không giải quyết trôi chảy và hiệu quả vấn đề đang đặt ra. Điều này thường được nhận diện là làm mất thời gian của nhau, và ở một mặt khác, đó là do không dành thời gian cho nhau.

Từ phía bạn đọc, có người nêu vấn đề trở ngại là trong thực tế có lắm lúc con cái nói về những vấn đề mà bố mẹ "không biết gì cả" thì thật khó kết nối với nhau. TS Vũ Phi Yên cho rằng, con trẻ có một đặc tính là thích được tán thưởng mỗi khi làm việc gì đó đúng, và con cũng thích thú với việc hướng dẫn người khác chơi một trò gì đó mà nó đã biết y như lúc nó chơi vậy.

Dựa vào đó, có thể khuyến khích con "dạy" lại chính bố mẹ những vấn đề mà con đang quan tâm nhưng bố mẹ chưa rõ, để từ đó bố mẹ có thể cùng con đồng hành tìm hiểu và trao đổi.

Không phải ai cũng nhận ra tầm quan trọng của việc đồng hành cùng con trong học hỏi và trưởng thành. Nhiều người tâm niệm "hy sinh đời bố để củng cố đời con" nhưng vì con trẻ sẽ học theo rất nhiều từ bố mẹ, nếu bố mẹ không thay đổi gì cả, sau thời gian khoảng 10 năm, phụ huynh sẽ nhận ra con mình vấp phải những thứ mà chính mình đã vấp.

Dạy con gọi tên cảm xúc: Hãy trở thành những bậc cha mẹ vừa - đủ - tốt - Ảnh 4.

Hai quyển sách bao gồm không chỉ kiến thức nuôi dạy con mà còn nhấn mạnh đến các lời khuyên dành cho cha mẹ để hướng con mình đến những giá trị có tính toàn cầu hiện nay - Ảnh: L.Điền

Bàn sâu về hướng này, Lê Thanh Hải còn cho rằng các bậc cha mẹ nên cập nhật kiến thức cần thiết, chẳng hạn như tác dụng của âm nhạc với trí não con trẻ là như thế nào.

Anh kể câu chuyện trong thực tế đã dùng âm nhạc để cải thiện khả năng học toán của một "đứa con người hàng xóm". Mọi người cùng thích thú và ngạc nhiên khi nghe vị tiến sĩ phân tích khi chơi đàn piano, não của trẻ sẽ thực hiện một lượt 6 động tác. Nếu cứ tập dượt cho não như vậy, tất nhiên não sẽ hoạt động nhiều hơn và khả năng học toán sẽ tốt hơn.

Quan tâm đến đề tài này, có 13 phụ huynh cùng nêu một vấn đề để hỏi các diễn giả, là tình trạng con trẻ mê game, chú mục vào điện thoại và giao tiếp kém. Về vấn đề này, Vũ Phi Yên cho rằng cha mẹ cũng nên có phản ứng rõ ràng, cứng rắn trước những hành vi không đúng của con trẻ, để qua đó trẻ nhận ra những việc sai và dần cải thiện.

Trong khi đó, Lê Thanh Hải cho rằng, nếu con trẻ mê thế giới ảo, thì mình cũng nên bước vào thế giới ảo cùng với con để hiểu nó, rồi từ đó sẽ có cách uốn nắn linh hoạt.

Và xem ra, giới hạn "vừa đủ tốt" mà các bậc cha mẹ kỳ vọng như vậy còn xê dịch khác nhau trong suy nghĩ của nhiều người, và con đường bổ sung kiến thức để trở thành "vừa đủ" như vậy cũng không giống nhau. Chỉ có việc bắt đầu từ những trang sách bổ ích là chắc chắn cần thiết.

Làm thế nào cha mẹ sống sót qua kì dở hơi của bọn teen? Làm thế nào cha mẹ sống sót qua kì dở hơi của bọn teen?

TTO - 'Tăng xông' là trạng thái phổ biến của phụ huynh khi nhìn thấy bức thư tình đầu tiên của con, 'phát rồ' là cảm xúc khi họ nhìn thấy dấu vết web sex trên máy tính.

LAM ĐIỀN

Tin mới nhất

01:32 AM

Chấm lại toàn bộ bài thi trắc nghiệm THPT của Hà Giang vì có dấu hiệu gian lận

TTO - PGS-TS Mai Văn Trinh, Cục trưởng Cục Khảo thí và kiểm định chất lượng, Bộ GD-ĐT đã khẳng định với báo chí việc này lúc gần 1 giờ sáng ngày 17-7, ngay bên ngoài hội đồng chấm thẩm tra bài thi THPT quốc gia tại Hà Giang.

11:10 PM

Ông Trump: Cần tìm cách hợp tác với Nga

TTO - Cuộc họp thượng đỉnh giữa lãnh đạo hai cường quốc của thế giới có vẻ đã đạt được những kết quả đáng khích lệ.

10:42 PM

Mời bạn đọc tiếp tục theo dõi nhật báo Tuổi Trẻ, Tuổi Trẻ Cuối tuần, Tuổi Trẻ Cười

TTO - Báo Tuổi Trẻ chân thành cảm ơn quý bạn đọc đã quan tâm chọn đọc và đặt mua báo Tuổi Trẻ trong thời gian qua.

10:38 PM

Kế hoạch mới của Mỹ trong việc chặn thiên thạch lao vào Trái đất

TTO - Người Mỹ vừa đưa ra 5 khẩu hiệu hành động sau đây để "vây ráp" một tiểu hành tinh mọi kích cỡ, đó là phát hiện, dự báo, làm lệch hướng, hợp tác và luyện tập hành động.

09:36 PM

Cải chính

TTO - Báo Tuổi Trẻ xin cải chính thông tin sai sự thật trong bài viết "Chủ tịch nước đồng ý cần ban hành Luật biểu tình".

09:32 PM

Bộ Công an phá hai đường dây ma túy 'khủng' xuyên biên giới

TTO - Hai đường dây mua bán trái phép chất ma túy và sản xuất trái phép chất ma túy quy mô lớn đã bị các lực lượng Bộ Công an triệt phá.

09:32 PM

Báo Tuổi Trẻ Online tạm biệt bạn đọc trong 3 tháng

TTO - Thực hiện quyết định xử phạt vi phạm hành chính của Cục Báo chí, Bộ Thông tin và truyền thông, báo Tuổi Trẻ Online (tuoitre.vn) sẽ tạm dừng hoạt động trong 3 tháng, kể từ hôm nay 16-7.

08:46 PM

Bí mật của các thiền sư Nhật Bản: Tự ướp xác chính họ

TTO - Nhiều năm về trước, giới khoa học hết sức kinh ngạc khi lần đầu tiên nhìn thấy xác ướp của các nhà sư Nhật Bản. Họ không hề giống chút nào với các xác ướp vua chúa được tìm thấy ở Ai Cập. Bí mật nằm ở đâu?

08:34 PM

16-7: Bức ảnh Tổng thống Croatia lau nước mắt cho Modric gây xúc động mạnh

TTO - Sao trong nước và quốc tế vui mừng vì Pháp thắng; Hoàng tử Hy Lạp 19 tuổi gây sốt mạng xã hội; Bức ảnh Tổng thống Croatia lau nước mắt cho Modric là khoảnh khắc đẹp nhất WC; phim Quỳnh Búp bê bất ngờ ra trailer tập 7 là những tin hot hôm nay.

08:21 PM

Giám đốc công an đi Đức học tập làm hạ tầng biển

TTO - Tối 16-7, ông Nguyễn Ngọc Chỉnh - giám đốc Sở Nội vụ Bình Thuận - xác nhận địa phương vừa cấp quyết định cho 10 cán bộ, công chức qua Đức đi “tham quan, tiếp cận công nghệ 4.0 về xây dựng hạ tầng khu dân cư ven biển”.

07:58 PM

Nổ bình điện ở Củ Chi, hai người bị thương

TTO - Chiều 16-7, một bình điện ở huyện Củ Chi (TP.HCM) phát nổ và bốc cháy khiến hai thợ điện bị thương.

07:57 PM

Robot trồng cây có thể tự di chuyển về phía ánh sáng

TTO - Nhà nghiên cứu robot Sun Tianqi (Trung Quốc) đã chế tạo ra một loại robot 6 chân tích hợp trồng cây trên đỉnh có thể tự di chuyển về phía ánh sáng.