Các diễn đàn thảo luận trong khuôn khổ đại hội hôm 24-6 tạo cơ hội cho tiếng nói của tuổi trẻ, cũng là thời điểm quan trọng để xác lập tầm nhìn, khát vọng, trách nhiệm và phương thức hành động mới của tổ chức Đoàn.

Đầu tư "mặt trận" mạng

Nhận định tình hình chung, dự thảo báo cáo chính trị trình đại hội cho rằng thế giới đang biến động nhanh, phức tạp. Dù hòa bình, hợp tác, phát triển vẫn là xu thế lớn nhưng phải đối mặt nhiều thách thức, kinh tế toàn cầu bất ổn, nhiều vấn đề toàn cầu nảy sinh...

Đáng chú ý nhất là cách mạng công nghiệp 4.0, đặc biệt trí tuệ nhân tạo (AI), các công nghệ số - xanh - tuần hoàn... phát triển mạnh và tác động sâu rộng mọi lĩnh vực.

Việc Đảng và Nhà nước ban hành nhiều chính sách đột phá về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, phát triển kinh tế tư nhân, hội nhập quốc tế... mở ra cơ hội lịch sử, bước ngoặt cho sự phát triển mạnh mẽ của đất nước trong kỷ nguyên mới.

Bí thư Tỉnh Đoàn Vĩnh Long Trần Trí Cường nói mạng xã hội đang là mặt trận mới đòi hỏi vai trò của Đoàn trong tuyên truyền, tập hợp thanh niên qua mạng xã hội.

Điều này đòi hỏi tổ chức Đoàn không chỉ cần nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của đoàn viên, thanh niên mà còn biết cách lan tỏa lòng yêu nước, các giá trị tích cực, thông tin chính thống, chống luận điệu xuyên tạc trên không gian mạng phải tốt hơn nữa.

"Để làm được vậy, tổ chức Đoàn cần phải nghiên cứu, ứng dụng tốt hơn nữa công nghệ thông tin, AI để phục vụ tuyên truyền cũng như định hướng tư tưởng của đoàn viên, thanh niên thời gian tới", anh Cường nói.

Chị Đặng Thị Mỹ Lành (Thành Đoàn Đồng Nai) nêu chuyển đổi số và sự phát triển nhanh chóng của công nghệ, đặc biệt là AI, đang đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với đội ngũ cán bộ Đoàn các cấp.

"Trung ương Đoàn tiếp tục quan tâm xây dựng các chương trình đào tạo, cập nhật kiến thức và kỹ năng số thường xuyên cho cán bộ Đoàn - Hội, tạo điều kiện để cán bộ tiếp cận công nghệ mới, ứng dụng hiệu quả vào công tác quản lý, tuyên truyền, tổ chức hoạt động và tập hợp thanh niên", chị Lành phát biểu.

Thanh niên Việt Nam đang ở đâu trên bản đồ số?

Anh Đồng Đức Phú - Phó bí thư Đoàn thanh niên Việt Nam tại Trung Quốc - đặt vấn đề: "Trong kỷ nguyên AI có thể thay thế con người làm việc, công nghệ có thể thay đổi phương pháp phát triển của một quốc gia thì thế hệ trẻ sẽ làm gì?

Thanh niên sẽ sử dụng công nghệ của thời đại hay là người tạo ra công nghệ của thời đại?"

Anh nói thế giới đang bước vào giai đoạn phát triển mới, khoa học - công nghệ không chỉ là công cụ hỗ trợ mà trở thành nền tảng cho lực lượng lao động. Những lĩnh vực như AI, công nghệ bán dẫn, dữ liệu lớn, công nghệ sinh học, năng lượng xanh đang từng ngày thay đổi phương thức sản xuất, quản trị và đời sống.

Hiện là nghiên cứu sinh công nghệ tại Trung Quốc, anh Phú nói sẽ dùng kiến thức tích lũy được trở về phục vụ đất nước.

"Trong bối cảnh hiện nay, phát triển đất nước dựa trên khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo không chỉ là lựa chọn mà là yêu cầu tất yếu.

Thanh niên phải có khả năng tiếp nối nhanh chóng và kết nối tri thức, có tinh thần sáng tạo, khả năng thích nghi với sự thay đổi. Quan trọng nhất là có khát vọng xây dựng tương lai", anh Phú bày tỏ.

Theo anh Phú, đại hội có thể xem xét và làm ngay trong nhiệm kỳ tới chính là xây dựng tinh thần đổi mới sáng tạo trong người trẻ, tăng cường kết nối mạng lưới tri thức trẻ Việt Nam trong và ngoài nước, tập trung vào các lĩnh vực công nghệ chiến lược.

"Đổi mới sáng tạo không chỉ dành cho nhà khoa học hay kỹ sư công nghệ mà cần bắt đầu từ mỗi thanh niên với suy nghĩ khác, tìm cách mới, giải quyết những vấn đề thực tiễn của xã hội", anh Phú nói.

Bí thư Đoàn thanh niên Chính phủ Bùi Hoàng Tùng cho rằng thanh niên phải là lực lượng tiên phong học tập để nắm được công nghệ lõi. 

Dẫn chứng về nguồn tài nguyên đất hiếm ở nước ta dù trữ lượng được đánh giá đứng thứ hai thế giới nhưng lại chưa có công nghệ chế biến nên chiến lược là tạm dừng khai thác để đảm bảo không bị lãng phí nguồn tài nguyên chiến lược này.

"Chúng ta cùng cố gắng tìm được công nghệ lõi, từ đó giá trị làm lợi mang lại cho nền kinh tế của đất nước mới phát triển vượt bậc. Tôi cho rằng ở đây có trách nhiệm lớn của thanh niên chúng ta trong giai đoạn tới đây", anh Tùng chia sẻ.

Nhân rộng mô hình số trong Đoàn

Chị Đặng Thị Mỹ Lành (Thành Đoàn Đồng Nai) đề nghị tiếp tục nhân rộng các mô hình: Đoàn số, cán bộ Đoàn số cũng như đẩy mạnh các câu lạc bộ ứng dụng AI, chuyển đổi số trong thanh niên.

Đây cũng là nhiệm vụ quan trọng, thể hiện vai trò tiên phong của tuổi trẻ trong đổi mới sáng tạo, góp phần thực hiện hiệu quả các mục tiêu chuyển đổi số quốc gia.

"Trung ương Đoàn nghiên cứu chuyển từ tổ chức các lớp tập huấn ngắn hạn sang xây dựng chương trình đào tạo, bồi dưỡng năng lực số thường xuyên cho cán bộ Đoàn gắn với hệ thống đánh giá và cấp chứng nhận hằng năm", chị Lành nêu.

Trong đó nội dung được cập nhật liên tục theo sự phát triển của công nghệ mới như AI, dữ liệu số, an toàn thông tin, truyền thông số và các nền tảng phục vụ công tác Đoàn.

Đồng thời xây dựng bộ tiêu chí đánh giá phù hợp với từng nhóm đối tượng, từng khu vực, có sự phân hóa địa bàn đô thị với nông thôn, miền núi và vùng đặc thù, bảo đảm tính khả thi song vẫn khuyến khích cán bộ Đoàn không ngừng nâng cao năng lực số.

Đại hội Đoàn Thanh niên toàn quốc: Xác lập tầm nhìn, phương pháp hành động kỷ nguyên số

Trước yêu cầu của đất nước về đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, phát triển khoa học công nghệ, hội nhập quốc tế, phát triển xanh, phát triển bền vững và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trẻ, Đại hội là dịp để xác lập tầm nhìn, khát vọng, trách nhiệm và phương thức hành động mới của tổ chức Đoàn.