Tại Bệnh viện Quân y 121 (Cục Hậu cần - Kỹ thuật, Quân khu 9), nơi chuyên tiếp nhận điều trị các trường hợp rắn cắn, các bác sĩ cho biết năm nào cũng vậy, vào mùa mưa và nước ngập là lại nhiều người nhập viện do bị rắn cắn. Nhất là những người sống và làm việc thường xuyên tiếp xúc với môi trường bụi rậm, cây cỏ nhiều.

Từ đầu năm đến nay Bệnh viện Quân y 121 tiếp nhận điều trị 542 trường hợp rắn cắn. Các loại rắn thường gặp ở miền Tây là các loại rắn hổ (hổ đất, hổ mang, hổ mèo) và các loại rắn lục.

Đang điều trị tại Bệnh viện Quân y 121, ông N.V.Q. (63 tuổi, ở phường Long Phú 1) TP Cần Thơ kể: "Tui đi ngoài vườn, giẫm lên đám cỏ thì bị rắn mổ vô cổ chân. Tui có đập được con rắn, thấy nó giống rắn hổ hèo nhưng lúc đó quýnh quá không có đem theo cho bác sĩ coi".

Sau khi bị rắn cắn, ông Q. đi được một đoạn thì té xỉu, trước đó ông kịp gọi điện thoại về nhà cho người thân. Gia đình đưa đến cấp cứu tại Bệnh viện 121, lúc này ông đã trong tình trạng hôn mê, miệng sùi bọt mép.

ThS.BS Phạm Quốc Toàn - Phó chủ nhiệm phụ trách khoa hồi sức tích cực và chống độc, Bệnh viện Quân y 121 - cho biết trường hợp ông Q. do người nhà không đem theo rắn và không chụp hình lại nên khó xác định loại rắn. Theo lời kể thì người nhà cho rằng rắn hổ mang, tuy nhiên dựa vào đặc điểm dấu răng vết cắn chúng tôi nghĩ là loại rắn độc khác.

"Lúc vào cấp cứu, người bệnh ngoài nhiễm độc do rắn cắn còn có tình trạng sốc phản vệ, hôn mê. Ngay lập tức ê kíp cấp cứu xác định tình trạng và sử dụng huyết thanh kháng nọc rắn phù hợp kết hợp lọc máu hấp phụ, loại bỏ độc chất.

Rất may nhờ được đưa đến bệnh viện kịp thời, chỉ sau một ngày tình trạng của người bệnh đã chuyển biến tốt và hiện đã được đưa ra khu vực điều trị nội trú", bác sĩ Toàn nói.

Không chỉ có người lớn bị rắn cắn, tại Bệnh viện Nhi đồng TP Cần Thơ, trong tháng 7, 8-2026 khoa cấp cứu cũng tiếp nhận nhiều trẻ em bị rắn cắn nhập viện. Gần đây nhất là hai trường hợp bé P.H.B.A. (12 tuổi, địa chỉ phường Cái Răng) và N.H.C.A. (8 tuổi, phường Long Phú 1), TP Cần Thơ đều bị rắn lục đuôi đỏ cắn vào bàn chân khi đi ra vườn.

Theo các bác sĩ, do được sơ cứu đúng cách là rửa vết thương và đưa đến bệnh viện ngay, đồng thời xác định được loại rắn nên dù có xuất hiện yếu tố hoại tử vết cắn, rối loạn đông (cầm) máu… nhưng cả hai được truyền huyết thanh kháng nọc rắn phù hợp nên đã chuyển biến tốt sau hơn 1 ngày điều trị.

Cần làm gì khi bị rắn cắn?

Bác sĩ Phạm Quốc Toàn nói có thể chia ra 2 nhóm rắn độc: thứ nhất họ rắn hổ (cạp nia, cạp nong, hổ mang, hổ mèo, rắn biển) gây liệt cơ, suy hô hấp. Thứ hai họ rắn lục (lục tre, lục đuôi đỏ, lục Russell - chàm quạp) gây rối loạn đông máu, xuất huyết. 

Chúng ta cần làm gì khi sơ cứu người bị rắn cắn: Trước hết trấn an nạn nhân, hạn chế di chuyển hay cử động vùng có vết cắn (để tránh làm nọc độc lan nhanh). 

Làm sạch vết cắn: với rắn hổ mang, hổ mèo có thể bóp nặn máu kết hợp cọ rửa nhẹ nhàng bằng nước sạch và xà phòng trong vài phút. 

Trong trường hợp xác định loại rắn thuộc họ rắn hổ như: cạp nia, hổ mang, hổ mèo thì biện pháp băng ép bất động có thể thực hiện, nhưng đối với họ rắn lục thì không nên băng ép. 

Và khi bị rắn cắn, nạn nhân có thể nhầm lẫn các loài rắn với nhau, vì thế hoảng loạn, lo lắng. Tốt nhất nên bất động và tránh không để nạn nhân tự đi lại, khi vận chuyển cấp cứu, giữ vùng có vết cắn thấp hơn vị trí của tim, nhanh chóng đưa nạn nhân đến cơ sở y tế gần nhất cấp cứu.

Không nên cột thắt garo tại vết cắn

Theo ThS.BS Phạm Quốc Toàn, dù các bác sĩ đã tuyên truyền nhiều về những sai lầm cần tránh trong sơ cứu người bị rắn cắn, nhưng hiện nay vẫn còn xảy ra.

Trước hết, khi bị rắn cắn cần nghĩ ngay đến việc đưa nạn nhân đến bệnh viện cấp cúu. Không nên mất thời gian tìm đến thầy lang chuyên đắp lá cây, củ quả hay thuốc gia truyền hay dùng hòn đá chữa rắn cắn đặt lên vết thương.

Thực hiện 4 không: không chườm đá lạnh lên vết cắn, không rạch, cắt, chích hoặc nặn bóp mạnh tại vết cắn (việc tự rạch dễ gây chảy máu nặng và nhiễm trùng), không buộc garo động mạch (vì có thể gây thiếu máu, hoại tử và tổn thương nghiêm trọng).

Các bác sĩ chuyên khoa nhi cũng khuyến cáo đối với trẻ em khi bị rắn cắn, quan trọng nhất là trấn an trẻ, sơ cứu rửa sạch vết cắn bằng nước sạch, không đắp bất cứ thuốc, lá, hay chà xát chanh lên vết cắn, nhanh chóng đưa đến cơ sở y tế chuyên khoa gần nhất để được xử trí.

Thợ điện máy Quảng Ngãi tá hỏa phát hiện 4 con rắn lúc nhúc trong máy điều hòa

Chủ nhà thấy máy lạnh có tiếng động lạ và không mát nên gọi thợ đến kiểm tra. Thợ điện máy mở dàn lạnh máy điều hòa, phát hiện 4 con rắn lúc nhúc bên trong.