Chống "chạy" dự án đầu tư công

NGUYỄN VIỄN SỰ
NGUYỄN VIỄN SỰ

TT - Tại phiên họp Quốc hội sáng 11-6, một số đại biểu cho rằng Chính phủ chưa đưa ra được các dữ liệu minh bạch, thuyết phục khi trình Quốc hội nhiều dự án đầu tư công.

* Năm thành viên Chính phủ trả lời chất vấn Quốc hội

Bộ trưởng Bộ Kế hoạch - đầu tư Bùi Quang Vinh trấn an rằng đã có “thuốc đặc trị” để chấm dứt đầu tư dàn trải khi chỉ thị của Chính phủ được thực hiện triệt để theo hướng ai phê duyệt đầu tư thì người đó phải chịu trách nhiệm.

b528Xli8.jpgPhóng to
Cầu Xóm Lò thuộc gói thầu 18 đoạn Năm Căn - Đất Mũi của đường Hồ Chí Minh giai đoạn 2 đã thực hiện được 80% khối lượng công việc nhưng phải tạm dừng thi công do hết vốn Ảnh: Nguyễn Chuông

Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng: Đầu tư công chưa được cơ cấu khoa học

Quốc hội khoanh lại đầu tư công, trong đó có cả trái phiếu chính phủ. Quyết định đó của Quốc hội cho đến thời điểm này chưa có căn cứ để thay đổi, cho nên có bổ sung gì, có xem xét gì danh mục công trình chỉ được phép nằm trong số 225.000 tỉ đồng Quốc hội đã quyết định.

Chúng ta chỉ có thể bàn lại danh mục một cách tổng thể khi Quốc hội quyết định nới rộng đầu tư công. Còn phải tính toán nhiều vì kinh tế vĩ mô của ta chưa ổn định, đầu tư công vẫn chưa được cơ cấu một cách khoa học, có quản lý chặt chẽ, đảm bảo có hiệu quả.

Đây là vấn đề được nhiều đại biểu đặt ra tại phiên họp Quốc hội sáng 11-6 khi cho rằng Chính phủ chưa đưa ra được các dữ liệu minh bạch, thuyết phục trong quá trình xem xét và đệ trình ra Quốc hội nhiều dự án đầu tư công.

Nội dung chính của ngày làm việc hôm qua là thảo luận về năm dự án đề nghị bổ sung vốn từ nguồn trái phiếu chính phủ giai đoạn 2012-2015. Dù có nhiều ý kiến nhưng đa số đại biểu đều thống nhất việc cấp vốn thêm cho các dự án này, gồm: cầu Năm Căn (Cà Mau), cầu Kim Xuyên (Tuyên Quang), dự án nhà ở sinh viên ĐH Trà Vinh, dự án bệnh viện ung thư TP Đà Nẵng và cụm năm dự án thành phần thuộc dự án đường ven biển Ninh Thuận.

Ngoài tính cấp bách, các đại biểu cho rằng đây là những dự án đang được xây dựng, nếu ngưng cấp vốn sẽ ảnh hưởng đến tiến độ và tăng chi phí đầu tư. Hơn nữa, phần vốn xin bổ sung chỉ là một phần trong tổng dự án, các địa phương cũng tự huy động thêm từ rất nhiều nguồn khác. Bộ trưởng Bộ Kế hoạch - đầu tư Bùi Quang Vinh khẳng định việc bổ sung vốn cho năm dự án này không làm tăng thêm dự chi đầu tư công giai đoạn 2012-2015 (gồm 225.000 tỉ đồng) mà lấy từ nguồn 13.000 tỉ đồng dự phòng của nguồn vốn này. Do đó cũng không làm “mất phần” các dự án khác như nhiều đại biểu lo ngại.

Chưa có tiêu chí rõ ràng

Mặc dù đa số đại biểu đều đồng ý bổ sung vốn cho dự án, nhưng về quy trình phê duyệt dự án, các đại biểu lại không hài lòng với cách làm của Chính phủ. Đại biểu Nguyễn Mạnh Cường (Quảng Bình) viện dẫn nghị quyết 12/NQ-QH13 của Quốc hội không cho bổ sung mới các công trình theo trái phiếu chính phủ nhưng mới chỉ sáu tháng, nay Quốc hội lại phải bàn việc bổ sung vốn cho dự án. “Nghị quyết của Quốc hội có giá trị không khác gì đạo luật, kỳ trước ban hành, kỳ này đã sửa. Tính cấp bách của dự án có thể làm các đại biểu sẽ đồng ý thông qua. Nhưng phải rút kinh nghiệm với các cơ quan trình tờ trình, vì việc này sẽ có ảnh hưởng đến lòng tin của cử tri” - ông Cường nói.

Đại biểu Bùi Thị An (Hà Nội) cho rằng: “Nên có báo cáo chi tiết về công trình để chúng tôi quyết định. Chứ nếu không thì có thể dẫn đến việc yêu tỉnh này, ghét tỉnh kia khi biểu quyết”. Bà An ví dụ: “Chẳng hạn bệnh viện ung bướu thì tất nhiên rất cần. Nhưng Bộ Y tế nên cho biết thêm là đã có bao nhiêu bệnh viện ung bướu, đáp ứng đủ chưa, phân bố đồng đều chưa... Nếu có dữ liệu này thì đại biểu sẽ đỡ phân vân hơn trong việc biểu quyết”.

Từ việc thiếu dữ liệu về các dự án đệ trình này, đại biểu Trần Du Lịch (TP.HCM) nói: “Nếu không trình Quốc hội một cách rõ ràng sẽ có tình trạng ai chạy giỏi thì được đệ trình trước”. Ông Lịch bày tỏ bản thân ông rất ủng hộ đầu tư vào giao thông. Nhưng có ủng hộ đến mấy thì ông cùng các đại biểu và cử tri đều muốn biết vì sao giá thành công trình ở VN đắt nhất thế giới. “Cái này phải được giải trình trước Quốc hội, trước nhân dân. Đầu tư giao thông là cần thiết nhưng cần thiết hơn là đầu tư nhưng tránh thất thoát” - ông Lịch nói.

Thuốc “đặc trị” chấm dứt đầu tư dàn trải

Đây là lời hứa của Bộ trưởng Bộ Kế hoạch - đầu tư Bùi Quang Vinh trước Quốc hội sau khi có rất nhiều ý kiến của đại biểu phàn nàn về những tiêu chí không rõ ràng trong phê duyệt dự án đầu tư công. Bộ trưởng Vinh nói ông rất chia sẻ với các đại biểu khi nguồn vốn đầu tư từ trái phiếu chính phủ giai đoạn 2012-2015 chỉ mới đáp ứng được 36% nhu cầu mà các tỉnh đề xuất.

Tuy nhiên, ông Vinh khẳng định đến năm 2015 cơ bản chấm dứt việc đầu tư dàn trải và sẽ không có việc “chạy” dự án như đại biểu lo ngại khi chỉ thị 1792 của Chính phủ được thực hiện triệt để. Ông cho rằng chỉ thị này là một cách mạng trong đầu tư công. Bởi lẽ theo chỉ thị, ai phê duyệt đầu tư thì người đó phải chịu trách nhiệm về tính cần thiết của dự án và lo bố trí đủ vốn, nếu không sẽ phải chịu trách nhiệm trước Chính phủ, trước pháp luật. Đồng thời Chính phủ sẽ giao vốn theo lĩnh vực đầu tư cho các bộ và các tỉnh thành. Từ đây, các bộ và tỉnh thành sẽ tự “liệu cơm gắp mắm” chọn dự án cần thiết nhất, không dám đầu tư dàn trải nữa. Và nếu nơi nào đầu tư dàn trải, Chính phủ sẽ thu lại vốn.

Bộ trưởng Bùi Quang Vinh nói các tờ trình dự án dù ông là người ký, nhưng ông không hề có thẩm quyền chọn lựa hay can thiệp. Ông khẳng định: “Tôi đã ra lệnh trong Bộ Kế hoạch - đầu tư không cá nhân, chuyên viên hay lãnh đạo nào được có ý kiến công trình này hoặc công trình kia được ghi bao nhiêu. Không được phép!”.

Năm thành viên Chính phủ trả lời chất vấn Quốc hội

* Bộ trưởng Bộ GTVT không trả lời chất vấn

Ngày 11-6, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Nguyễn Hạnh Phúc cho biết tại kỳ họp lần này, Quốc hội sẽ chất vấn Phó thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc và bốn bộ trưởng gồm: Bộ trưởng Bộ Tài nguyên - môi trường Nguyễn Minh Quang, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch - đầu tư Bùi Quang Vinh, Bộ trưởng Bộ Công thương Vũ Huy Hoàng, Bộ trưởng Bộ Công an Trần Đại Quang.

Thời gian chất vấn từ ngày 13 đến hết buổi sáng 15-6 (truyền hình trực tiếp trên VTV1 và VOV1). Trước khi diễn ra hoạt động chất vấn, trưởng Ban Dân nguyện của Ủy ban Thường vụ Quốc hội Nguyễn Đức Hiền sẽ trình bày báo cáo kết quả giám sát việc giải quyết kiến nghị của cử tri gửi đến kỳ họp thứ hai Quốc hội khóa XIII.

Dự kiến bộ trưởng Bộ Kế hoạch - đầu tư sẽ tập trung trả lời về vấn đề quản lý, phân bổ vốn đầu tư công; làm rõ vì sao có sự chậm trễ trong phân bổ nguồn vốn chương trình mục tiêu quốc gia... Bộ trưởng Bộ Tài nguyên - môi trường trả lời chất vấn những vấn đề liên quan đến quản lý đất đai, giải phóng mặt bằng; vừa qua có những vụ việc bức xúc xảy ra vì vậy yêu cầu làm rõ những vấn đề liên quan đến chính sách, pháp luật về đất đai; về vấn đề môi trường ở làng nghề, xây dựng thủy điện...

Bộ trưởng Bộ Công thương trả lời các vấn đề về tình trạng khó khăn trong sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, hàng tồn kho lớn, thị trường đang bị co hẹp lại, bộ có những giải pháp nào để giúp đỡ doanh nghiệp... Bộ trưởng Bộ Công an trong lần đầu tiên trả lời chất vấn tại Quốc hội sẽ tập trung vào tình hình tội phạm, vì sao tội phạm gia tăng trong đó có tội phạm vị thành niên, giải pháp ra sao, vấn đề kiềm chế tai nạn giao thông... Phó thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cùng với việc trả lời chất vấn của đại biểu sẽ có báo cáo thêm một số vấn đề kinh tế - xã hội, quốc phòng an ninh...

Ngoài các bộ nêu trên, có mời bảy bộ trưởng và các phó thủ tướng khác cùng tham gia phiên chất vấn để báo cáo thêm với Quốc hội.

Về việc vì sao có nhiều đại biểu đề nghị Bộ trưởng Bộ GTVT Đinh La Thăng trả lời chất vấn nhưng Bộ trưởng Thăng không có trong danh sách, ông Phúc cho biết: “Việc này xem xét trong quá trình vừa qua, tại kỳ họp thứ hai thì Bộ trưởng Đinh La Thăng đã có trả lời chất vấn trước Quốc hội, Chính phủ cũng đã có báo cáo việc thực hiện nghị quyết chất vấn tại kỳ họp thứ hai. Theo đó có một số giải pháp mà Bộ GTVT đang thực hiện, ví dụ như tích cực đưa ra biện pháp khắc phục giảm ùn tắc giao thông...

Ngoài ra, bộ trưởng Bộ GTVT cũng vừa có cuộc giải trình liên quan đến tình hình vi phạm hành chính và xử phạt trong lĩnh vực giao thông đường bộ tại Ủy ban Pháp luật, cho nên kỳ này bộ trưởng Bộ GTVT không tham gia trả lời chất vấn của Quốc hội, nhưng trong phiên chất vấn có vấn đề nào liên quan thì bộ trưởng sẽ tham gia giải trình thêm”. Theo ông Phúc, đến phiên chất vấn, nếu đại biểu nào hỏi vấn đề liên quan đến quản lý nhà nước của Bộ GTVT (ví dụ việc bổ nhiệm ông Dương Chí Dũng làm cục trưởng Cục Hàng hải VN) thì Bộ trưởng Đinh La Thăng có trách nhiệm trả lời.

Kỳ họp lần này đã có hơn 100 câu hỏi bằng văn bản gửi đến các thành viên Chính phủ.

Loại trừ khả năng lãnh đạo lợi dụng chức vụ để trục lợi

Cụ thể hóa các quy định của Luật cán bộ, công chức, Luật viên chức và các văn bản pháp luật liên quan nhằm loại trừ khả năng cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp và người thân lợi dụng chức vụ, vị trí công tác để trục lợi dưới mọi hình thức. Đó là nội dung trong chương trình hành động của Chính phủ thực hiện nghị quyết trung ương 4 (khóa XI) “Một số vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng hiện nay”.

Chương trình này cũng đề ra việc sửa đổi, bổ sung các quy định pháp luật về trách nhiệm, quyền hạn người đứng đầu cơ quan hành chính nhà nước trong mối quan hệ giữa tập thể và cá nhân theo nguyên tắc tập thể lãnh đạo, cá nhân phụ trách, đề cao trách nhiệm người đứng đầu; khuyến khích bảo vệ cán bộ, công chức dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, đặt lợi ích tập thể lên trên lợi ích cá nhân.

Xây dựng và thực hiện cải cách chế độ tiền lương, nhà ở đối với cán bộ, công chức, viên chức, chống bình quân, cào bằng, đặc quyền, đặc lợi. Sửa đổi, bổ sung các quy định pháp luật về việc thực hiện và kiểm soát kê khai tài sản đối với cán bộ, công chức, viên chức nhà nước. Xây dựng quy định về việc công khai chế độ, chính sách để nhân dân giám sát và hướng dẫn dư luận xã hội hiểu đúng về những chế độ, chính sách liên quan đến phương tiện, điều kiện làm việc, chế độ đãi ngộ của Đảng và Nhà nước đối với cán bộ, công chức, viên chức.

Chương trình cũng có nội dung về việc ban hành quy định chấn chỉnh hoạt động báo chí tuyên truyền; quản lý có hiệu quả hoạt động báo chí theo đúng định hướng của Đảng và Nhà nước; tăng cường quản lý thông tin trên mạng Internet, các mạng xã hội và blog cá nhân.

NGUYỄN VIỄN SỰ
Trở thành người đầu tiên tặng sao cho bài viết 0 0 0
Bình luận (0)
thông tin tài khoản
Được quan tâm nhất Mới nhất Tặng sao cho thành viên

    Tuổi Trẻ Online Newsletters

    Đăng ký ngay để nhận gói tin tức mới

    Tuổi Trẻ Online sẽ gởi đến bạn những tin tức nổi bật nhất