15/10/2026 21:10 GMT+7

Bùng nổ chi tiêu cho AI nhưng hạ tầng lại 'mong manh'

ĐỨC THIỆN

Nếu thiếu một nền tảng dữ liệu sạch, an toàn và có khả năng phục hồi, doanh nghiệp rất dễ rơi vào cảnh AI hoạt động trong tình trạng ‘mù’ thông tin và đối mặt nguy cơ an ninh mạng rình rập.

Thông tin này được các chuyên gia nhấn mạnh tại sự kiện báo chí thường niên, do Synology tổ chức ngày 15-10 ở TP.HCM.

Bùng nổ chi tiêu AI và nghịch lý hạ tầng

Theo dự báo công bố tại sự kiện, chi tiêu toàn cầu cho công nghệ thông tin trong năm 2026 ước đạt 6,15 nghìn tỉ USD, riêng đầu tư cho AI chiếm tới 2,6 nghìn tỉ USD, tăng trưởng 44% so với năm 2025.

Tại Việt Nam, khảo sát của Synology cho thấy có tới 91% doanh nghiệp nhận thức rõ hạ tầng đáp ứng cho việc triển khai AI đóng vai trò sống còn đối với hiệu quả quy trình và năng suất làm việc.

Thế nhưng khoảng cách từ nhận thức đến năng lực thực thi lại bộc lộ những nghịch lý đáng lo ngại. Dù có tới 97,6% đơn vị tham gia khảo sát cho biết đã trang bị các công cụ bảo vệ dữ liệu, chỉ có vỏn vẹn 19,1% thực sự tự tin rằng hệ thống có thể nhanh chóng phục hồi sau một cuộc tấn công bằng mã độc tống tiền (ransomware) mà không làm mất dữ liệu sao lưu.

Đáng chú ý, trong khi bảo mật và quyền riêng tư là mối quan tâm hàng đầu của 56,7% doanh nghiệp khi ứng dụng AI, hiện chỉ có khoảng 16% doanh nghiệp tự tin xuất được nhật ký hoạt động AI đầy đủ, còn lại 64% vẫn chưa hề chủ động chuẩn bị cho khâu kiểm soát này.

Cảnh báo hiện tượng 'AI hoạt động trong tình trạng mù'

Chia sẻ tại sự kiện, ông Antoine Yang, Quản lý khu vực Đông Nam Á của Synology, thẳng thắn nhận định việc xây dựng các mô hình AI hiện nay không còn là bài toán quá phức tạp, song thách thức cốt lõi lại nằm ở tầng dữ liệu bên dưới.

"AI chỉ tốt khi dữ liệu cung cấp cho nó đủ tốt. Công nghệ thay đổi đến đâu thì dữ liệu vẫn là nền tảng cốt lõi", ông Antoine Yang nhấn mạnh.

Theo ông Yang, một căn bệnh phổ biến tại nhiều tổ chức hiện nay là các kho dữ liệu bị phân mảnh, nằm biệt lập ở từng chi nhánh, phòng ban. Khi dữ liệu không được gom về một mối thống nhất, AI buộc phải làm việc trong tình trạng "mù" dữ liệu vì nó chỉ có thể xử lý những gì nhìn thấy.

Bên cạnh đó, phần lớn dữ liệu nội bộ tồn tại ở dạng phi cấu trúc như hình ảnh, video, tài liệu văn bản - những định dạng rất khó bóc tách chuẩn xác, dễ khiến mô hình AI tiếp nhận thành các "tín hiệu nhiễu".

Một rủi ro lớn khác là tâm lý nôn nóng đẩy toàn bộ dữ liệu nội bộ lên các dịch vụ đám mây công cộng. Thói quen này tiềm ẩn nguy cơ rò rỉ các thông tin nhạy cảm và bí mật vận hành khi các cuộc tấn công mạng ngày càng tinh vi và tự động hóa cao.

Chính vì vậy, khảo sát chỉ ra có tới 75% doanh nghiệp tại Việt Nam ưu tiên giải pháp hạ tầng tại chỗ (on-premises) hoặc mô hình lai (hybrid cloud) để vừa tận dụng sức mạnh AI, vừa trực tiếp giữ quyền kiểm soát dữ liệu nhạy cảm.