Nhiều nguy cơ mới trên môi trường mạng

Phát biểu tại lễ phát động, Thứ trưởng Bộ Y tế Lê Đức Luận cho biết công tác bảo vệ trẻ em thời gian qua đã đạt được nhiều kết quả đáng ghi nhận.

Tỉ lệ trẻ em lao động trái quy định của pháp luật đã giảm từ 5,4% còn 1,31%. 100% trẻ em bị xâm hại được áp dụng các biện pháp hỗ trợ, can thiệp phù hợp. Hệ thống dịch vụ bảo vệ trẻ em được tổ chức theo ba cấp độ gồm phòng ngừa, hỗ trợ và can thiệp.

Tổng đài điện thoại quốc gia bảo vệ trẻ em 111 tiếp tục là địa chỉ tiếp nhận thông tin, tư vấn và phối hợp xử lý các vụ việc liên quan đến quyền trẻ em. Việt Nam cũng đã chính thức khai trương Tổng đài phòng, chống bạo lực gia đình 117.

Tuy nhiên theo ông Luận, công tác bảo vệ trẻ em vẫn đứng trước nhiều khó khăn, thách thức. Tình trạng bạo lực trẻ em có xu hướng gia tăng trên phạm vi toàn cầu trong bối cảnh suy thoái kinh tế, lạm phát và những cú sốc từ thiên tai, xã hội. Đây là những yếu tố khiến trẻ em yếu thế có nguy cơ bỏ học và tham gia lao động sớm.

Lao động trẻ em vẫn tồn tại tại khu vực nông, lâm, thủy sản, trong các hộ gia đình và cơ sở sản xuất, kinh doanh nhỏ lẻ - những nơi khó kiểm tra, giám sát. 

Trong khi đó mạng lưới cung cấp dịch vụ bảo vệ trẻ em tại một số địa phương còn mỏng, việc kết nối, liên thông và chuyển tuyến dịch vụ chưa đồng bộ.

Đặc biệt, các nguy cơ đối với trẻ em không chỉ diễn ra trong đời sống thực, mà ngày càng mở rộng sang môi trường mạng.

Bà Michaela Bauer, Phó trưởng đại diện UNICEF tại Việt Nam, cho biết trẻ em tại Việt Nam vẫn phải đối mặt với nhiều nguy cơ như bạo lực, bóc lột, xâm hại tình dục, trong đó có xâm hại và bóc lột trên môi trường mạng, cùng nguy cơ phải làm những công việc nặng nhọc, độc hại.

Theo bà Michaela Bauer, để giải quyết những thách thức này, chỉ hoàn thiện luật pháp và chính sách là chưa đủ. Việt Nam cần một hệ thống bảo vệ trẻ em vững mạnh, tích hợp và được bảo đảm nguồn lực tài chính.

Hệ thống này cần đội ngũ nhân viên công tác xã hội có năng lực, dữ liệu tin cậy, cơ chế phối hợp hiệu quả và các dịch vụ bảo vệ trẻ em có thể tiếp cận tại mọi cộng đồng.

"Các bằng chứng quốc tế cho thấy trẻ em được bảo vệ tốt nhất khi công tác phòng ngừa và ứng phó được triển khai như một hệ thống thống nhất, xuyên suốt từ cấp quốc gia đến gia đình, nhà trường và cộng đồng", bà Michaela Bauer nhấn mạnh.

Phấn đấu giảm 5% trẻ em bị bạo lực, xâm hại mỗi năm

Chương trình quốc gia về bảo vệ trẻ em và phòng ngừa, giảm thiểu trẻ em lao động trái quy định của pháp luật giai đoạn 2026 - 2030 đặt ra nhiều mục tiêu đến năm 2030.

Theo đó tỉ lệ trẻ em bị bạo lực và xâm hại tình dục sẽ giảm ít nhất 5% mỗi năm. Tỉ lệ lao động trẻ em trong độ tuổi từ 5 đến 17 tuổi được đặt mục tiêu giảm xuống dưới 1,1%.

Đặc biệt, chương trình hướng đến tăng cường quản lý, kết nối dữ liệu để kịp thời nhận diện và hỗ trợ trẻ em có nguy cơ.

Theo mục tiêu đề ra, 100% trẻ em thuộc đối tượng bảo vệ và trẻ em có nguy cơ sẽ được quản lý trên hệ thống cơ sở dữ liệu trẻ em, kết nối dùng chung với các cơ sở dữ liệu liên quan.

Việc xây dựng hệ thống dữ liệu và tăng cường kết nối giữa các cơ quan, đơn vị được kỳ vọng giúp công tác bảo vệ trẻ em chuyển mạnh từ xử lý khi vụ việc xảy ra sang chủ động phòng ngừa, phát hiện sớm và can thiệp kịp thời.

Hàng triệu trẻ vị thành niên bị phát tán hình ảnh nhạy cảm trên mạng xã hội

Theo UNICEF, khoảng 20 triệu trẻ em từ 12-17 tuổi tại 21 quốc gia tham gia nghiên cứu đã trải qua ít nhất một hình thức bóc lột hoặc xâm hại tình dục có yếu tố công nghệ trong vòng một năm.