Theo báo South China Morning Post, phát biểu tại cuộc họp báo thường kỳ chỉ vài giờ sau vụ việc, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lâm Kiếm cho biết kẻ đột nhập đã đe dọa sẽ giết các nhân viên ngoại giao Trung Quốc "nhân danh Chúa trời", cũng như thừa nhận hành vi của mình là trái pháp luật.

Bắc Kinh không công bố danh tính cũng như giới tính của người này.

Trong khi đó, Đài truyền hình NHK của Nhật Bản đưa tin nghi phạm đột nhập là một người đàn ông, có liên hệ với Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản.

NHK cũng cho biết một con dao đã được tìm thấy tại hiện trường, song không có nhân viên nào của đại sứ quán bị thương. Sở Cảnh sát thủ đô Tokyo đang tiến hành điều tra vụ việc.

Ông Lâm mô tả đây là vụ việc có tính chất và mức độ ảnh hưởng "đặc biệt nghiêm trọng", khiến Bắc Kinh "vô cùng bàng hoàng".

Theo ông, hành động xông vào cơ quan đại diện ngoại giao của Trung Quốc đã vi phạm nghiêm trọng Công ước Vienna về quan hệ ngoại giao, đồng thời đe dọa trực tiếp đến an toàn cá nhân của các nhà ngoại giao Trung Quốc cũng như an ninh của cơ sở ngoại giao.

Ông yêu cầu Tokyo lập tức tiến hành một cuộc điều tra toàn diện, xử lý nghiêm những người liên quan và đưa ra lời giải thích có trách nhiệm với phía Trung Quốc.

Ngoài ra, Trung Quốc cũng kêu gọi Nhật Bản bảo đảm an toàn cho các cơ quan đại diện ngoại giao của nước này, xem xét lại chính sách đối với Trung Quốc và có biện pháp ngăn chặn tận gốc những vụ việc tương tự tái diễn.

Không dừng ở việc lên án vụ việc đơn lẻ, ông Lâm Kiếm còn gắn sự việc với bối cảnh chính trị rộng hơn trong quan hệ Trung - Nhật. 

Ông cho rằng vụ xâm nhập một lần nữa phản ánh sự lan rộng của tư tưởng cực hữu tại Nhật Bản và cho thấy điều mà Bắc Kinh gọi là "mối đe dọa ngày càng gia tăng của chủ nghĩa quân phiệt mới".

Theo ông Lâm, sự việc cũng phơi bày "ảnh hưởng đã ăn sâu bén rễ" từ những chính sách sai lầm của Chính phủ Nhật Bản đối với các vấn đề cốt lõi trong quan hệ song phương, đặc biệt là lịch sử và vấn đề Đài Loan.

Quan hệ giữa Bắc Kinh và Tokyo trở nên căng thẳng kể từ khi Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae, vào tháng 11-2025, đề cập khả năng triển khai quân sự nếu Trung Quốc tấn công Đài Loan gây ảnh hưởng đến an ninh quốc gia này.

Từ đó đến nay, Bắc Kinh đã liên tiếp có các biện pháp đáp trả như ban hành khuyến cáo đi lại đối với công dân Trung Quốc đến Nhật Bản, khôi phục lệnh cấm nhập khẩu hải sản Nhật Bản và siết xuất khẩu đối với một số công nghệ lưỡng dụng cùng các thực thể có liên quan đến quân sự.

Trung Quốc cũng nhiều lần cáo buộc Nhật Bản đang tái vũ trang, viện dẫn việc Tokyo tăng mạnh chi tiêu quốc phòng và có lập trường ngày càng cứng rắn hơn về Đài Loan. Phía Nhật Bản bác bỏ các chỉ trích này, cho rằng đó là những cáo buộc vô căn cứ.

Trung Quốc tố Nhật Bản 'miệng nói đối thoại nhưng hành động đối đầu'

Trung Quốc nhấn mạnh Nhật Bản cần thể hiện "hành động cụ thể" nếu thực sự mong muốn cải thiện quan hệ song phương, sau khi Thủ tướng Takaichi Sanae khẳng định Tokyo "cởi mở với nhiều hình thức đối thoại" với Bắc Kinh.