Nỗi sợ lớn nhất không phải là mất lương tháng tới mà là cảm giác trở nên vô dụng. Có lẽ đấy cũng là tâm trạng chung của nhiều người khi mất việc.

Không chỉ biến cố kinh tế, đó là cú sốc tâm lý

Nhiều người thường nghĩ mất việc là một biến cố kinh tế, nhưng trên thực tế đây còn là cú sốc tâm lý không hề nhỏ. Công việc không chỉ mang lại thu nhập mà còn mang lại danh tính xã hội.

Khi có ai đó hỏi "Anh làm nghề gì?", câu trả lời có thể xem là cách chúng ta định nghĩa bản thân. Vì vậy khi công việc mất đi, nhiều người có cảm giác như đánh mất một phần giá trị của mình.

Khi nghiên cứu về khả năng thích ứng nghề nghiệp của người lao động trong bối cảnh chuyển đổi số, kết quả tôi nhận được là phần lớn người lao động không lo sợ thất nghiệp bằng nỗi lo "không biết mình sẽ làm gì tiếp theo".

Nỗi bất an này hoàn toàn dễ hiểu. Cuộc sống hiện đại khiến nhiều người gắn chặt tương lai với một công việc cụ thể. Khi chiếc ghế ấy không còn, họ cảm thấy mặt đất dưới chân mình cũng lung lay.

Nhưng lịch sử phát triển của thị trường lao động cho thấy một điều khác. Hầu hết những người thành công đều từng trải qua ít nhất một lần thất bại nghề nghiệp. Có người bị sa thải, có người phá sản, có người phải bắt đầu lại từ con số 0…

Điều khác biệt có chăng chính ở cách họ nhìn nhận biến cố. Nếu xem mất việc là dấu chấm hết, họ chìm trong tuyệt vọng. Nhưng nếu xem đó là dấu phẩy, họ sẽ có cơ hội viết tiếp một chương mới.

Hãy trả lời 3 câu hỏi quan trọng

Có dịp tư vấn, tôi vẫn hay khuyên những người vừa mất việc đừng vội lao vào tìm kiếm công việc mới ngay trong trạng thái hoang mang. Hãy cho mình thời gian ngắn để bình tĩnh, đánh giá lại năng lực, tài chính và mục tiêu nghề nghiệp.

Đây có lẽ là lúc người ta cần trả lời ba câu hỏi quan trọng: Tôi giỏi điều gì? Thị trường đang cần điều gì? Và điều gì thực sự khiến tôi muốn theo đuổi trong những năm tới?

Không thể phủ nhận những khó khăn thực tế bởi tiền nhà, học phí của con, chi phí sinh hoạt hằng ngày đều là áp lực hiện hữu. Chưa kể nếu có khoản vay ngân hàng thì còn nhọc nhằn hơn. Thế nên xây dựng quỹ dự phòng từ trước luôn là kỹ năng tài chính quan trọng trong thời đại nhiều biến động.

Việc tái cơ cấu hay cắt giảm nhân sự đôi khi là quyết định bắt buộc với doanh nghiệp. Người lao động không nên mặc định mình thất bại chỉ vì không còn nằm trong kế hoạch của tổ chức.

Công ty có thể không còn cần vị trí của bạn nhưng điều đó không đồng nghĩa xã hội không còn cần năng lực của bạn. Giá trị của một con người không thể được đo bằng một hợp đồng lao động.

Kết nối để hành trình khởi nghiệp của bạn trẻ không đứt gãy

TP.HCM đang thúc đẩy đổi mới sáng tạo, kinh tế số và kinh tế xanh. Bối cảnh ấy tạo nhiều thuận lợi cho hoạt động khởi nghiệp, lập nghiệp mà Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam TP.HCM chọn làm nhiệm vụ quan trọng của nhiệm kỳ 2026-2031.