Thầy Trương Công Một (56 tuổi) đưa chuyển đổi số đến những điểm trường giữa núi rừng Trà Tập, bắt đầu từ những điều giản dị như chiếc tivi, máy tính bảng, video bài giảng hay phần mềm tương tác... Với thầy, công nghệ phải phù hợp điều kiện thực tế và hướng đến mục tiêu cuối cùng là nâng cao chất lượng dạy học.

Hiệu trưởng đưa lớp học số đến những điểm trường “lõm sóng”

Năm học 2026 - 2027, Trường phổ thông dân tộc bán trú tiểu học Chu Văn An có 1 điểm chính và 8 điểm lẻ. Một số điểm như Răng Chuỗi, Lăng Lương, Tắk Pổ nằm trong vùng “lõm sóng”, chưa có điện lưới quốc gia, phải sử dụng điện năng lượng mặt trời. Đây là những trở ngại lớn đối với việc đưa công nghệ vào dạy học.

Theo thầy Một, khó khăn lớn nhất là điện và Internet. Nhà trường vừa tranh thủ các nguồn hỗ trợ, vừa vận động nhà hảo tâm để từng bước bổ sung thiết bị.

“Ở vùng cao, chuyển đổi số không thể làm một lúc thật hoành tráng, mà phải bắt đầu từ những gì mình có. Mỗi thiết bị đưa được vào lớp học, mỗi giáo viên sử dụng thành thạo công nghệ đều là một bước tiến để học sinh có thêm cơ hội tiếp cận tri thức”, thầy Một chia sẻ.

Cô Nguyễn Thị Thu Ba cho biết thiết bị và bài giảng điện tử giúp giáo viên minh họa kiến thức trực quan hơn, đồng thời tạo thêm cơ hội để học sinh tương tác, chủ động tham gia bài học. 

Với cô Trà Thị Thu, đưa công nghệ đến những điểm trường khó khăn càng đáng ghi nhận, bởi để thiết bị hoạt động còn phải giải quyết cả điện, mạng và điều kiện sử dụng.

Cùng với đầu tư cơ sở vật chất, nhà trường chú trọng nâng cao năng lực số cho giáo viên. Gần như toàn bộ đội ngũ đã ứng dụng AI ở mức độ phù hợp để thiết kế bài giảng, xây dựng video, tạo nội dung học tập và các phần mềm tương tác đơn giản. AI cũng được thí điểm trong dạy học khối 3, 4, 5; 100% giáo viên được yêu cầu làm chủ thiết bị và sử dụng bài giảng điện tử.

Khoảng 10 video bài giảng mẫu đang được xây dựng, từng bước hình thành “ngân hàng tri thức số” dùng chung. Với thầy Một, công nghệ không thay thế giáo viên, mà là công cụ giúp bài học trực quan hơn, mở thêm cơ hội để học sinh vùng cao tiếp cận tri thức.

Không để khoảng cách công nghệ thành khoảng cách cơ hội

Hơn 2 năm công tác tại Trà Tập, thầy Một cùng nhà trường nhiều lần vận động xã hội hóa để cải thiện điều kiện học tập. Điểm trường Lăng Lương được xây mới, bổ sung hệ thống năng lượng; Lấp Loa được hỗ trợ 2 phòng học cùng đèn năng lượng; Tắk Pổ, Răng Chuỗi cũng được đầu tư hệ thống điện năng lượng phục vụ dạy học...

Đầu năm học này, nhà trường dự kiến sử dụng 35 triệu đồng do Trường THPT Phan Châu Trinh hỗ trợ để mua khoảng 10 máy tính bảng, từng bước thí điểm phòng STEM. “Có bao nhiêu làm bấy nhiêu, quan trọng là phải bắt đầu để học sinh vùng cao có thêm cơ hội tiếp cận phương pháp học tập mới”, thầy Một nói.

Theo thầy, nhiều gia đình học sinh vẫn chưa có điện thoại thông minh hoặc thiếu điện, mạng. Vì vậy chuyển đổi số không thể chỉ dừng ở lớp học, mà phải gắn với huy động nguồn lực, hỗ trợ những học sinh còn thiếu điều kiện.

Bên cạnh công tác quản lý, thầy Một tích cực tham gia chuyên môn. Thầy là đồng tác giả Hội đồng biên soạn lịch sử - văn hóa địa phương tỉnh Quảng Nam (cũ) từ lớp 1 - 5, nhiều năm tham gia đoàn đánh giá ngoài của tỉnh. Sau sắp xếp địa giới, thầy phụ trách Phó Cụm chuyên môn các trường khu vực phía Nam Đà Nẵng, đồng thời là Tổ trưởng bộ môn toán tiểu học toàn thành phố.

Qua những chuyến giao lưu, học hỏi tại các trường có điều kiện tốt hơn, thầy Một ấn tượng với thư viện số, phòng học STEM và cách tổ chức quản lý. Theo thầy, trường miền núi chưa thể so sánh về nguồn lực nhưng có thể học cách làm, chọn mô hình phù hợp để từng bước triển khai.

"Cơ sở vật chất hay công nghệ đều rất quan trọng, nhưng cốt lõi vẫn là công tác giảng dạy. Nếu chuyên môn không vững thì chất lượng học sinh không thể đi lên. Do đó nâng cao chất lượng dạy và học cho học sinh vùng cao luôn là mục tiêu xuyên suốt mà chúng tôi hướng tới", vị Hiệu trưởng chia sẻ.

Ở Trà Tập, chuyển đổi số bắt đầu từ những điều thiết thực như chiếc tivi, video bài giảng, hệ thống điện năng lượng hay vài chiếc máy tính bảng được vận động hỗ trợ. Từ những bước đi nhỏ như thế của người Hiệu trưởng tâm huyết với giáo dục vùng cao, nhưng đang mở thêm cánh cửa tri thức cho học sinh giữa đại ngàn, để khoảng cách địa lý không trở thành khoảng cách về cơ hội học tập.

Cô giáo Trà Thị Thu: 'Tắk Pổ cho tôi những trải nghiệm đẹp nhất'

TTO - Trà Thị Thu - cô giáo trên núi Ngọc Linh (xã Trà Tập, huyện Nam Trà My, tỉnh Quảng Nam) 'gây bão mạng' những ngày qua - đã nói như vậy khi kể về 5 năm lên với học trò Ca Dong và những ngày đầy kỷ niệm ở Tắk Pổ vừa qua.