Sau hơn chục năm học tập, nghiên cứu, làm việc tại Pháp và Mỹ, TS Nguyễn Hoàng Nam đã quyết định trở về Việt Nam, đầu quân tại ĐH Quốc gia TP.HCM thông qua Chương trình thu hút, giữ chân và phát triển các nhà khoa học trẻ xuất sắc, các nhà khoa học đầu ngành (VNU350) của đơn vị này.

TS Nguyễn Hoàng Nam từng học tại Trường Kỹ sư Polytechnique - ĐH Paris-Saclay (Pháp) và hiện đang nghiên cứu sau TS tại ĐH George Washington (Mỹ).

"Tôi luôn mong được đóng góp cho sự phát triển của khoa học công nghệ trong nước, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh chuyển đổi số và nhu cầu về nguồn nhân lực chất lượng cao ngày càng lớn hiện nay", anh chia sẻ.

Cơ hội cho nhà khoa học trẻ góp sức

Quá trình học tập, làm việc tại Pháp và Mỹ giúp Nguyễn Hoàng Nam có cơ hội tiếp cận môi trường nghiên cứu quốc tế, tham gia các dự án liên ngành và hợp tác với nhiều nhà khoa học trên thế giới. 

Theo anh, Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuyển đổi số mạnh mẽ, kéo theo nhu cầu rất lớn về nguồn nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, khoa học dữ liệu, mô hình hóa và tối ưu hóa hệ thống.

Với anh, đây chính là cơ hội để các nhà khoa học trẻ được đào tạo ở nước ngoài tham gia đóng góp trực tiếp cho sự phát triển của đất nước. Tìm hiểu kỹ trước khi quyết định trở về, anh Nam nhận định môi trường nghiên cứu trong nước hiện đã và đang có nhiều chuyển biến tích cực. 

Sự ra đời của các chương trình thu hút nhân tài, trong đó có Chương trình VNU350 cho thấy quyết tâm của ĐH Quốc gia TP.HCM trong việc xây dựng đội ngũ nghiên cứu đạt chuẩn trình độ quốc tế.

Nói về lý do về nước, anh cho rằng quyết định trở về của một nhà khoa học trẻ sau thời gian học và làm việc ở môi trường quốc tế thường sẽ xuất phát từ nhiều lý do, điều kiện và hoàn cảnh của từng người cũng sẽ khác nhau. 

Với riêng anh, ngoài lý do gắn bó với cội rễ nơi mình xuất phát, tình cảm dành cho quê hương còn phụ thuộc nhiều vào môi trường nghiên cứu, cơ hội phát triển nghề nghiệp cũng như cơ sở vật chất, nguồn lực nghiên cứu và khả năng xây dựng nhóm nghiên cứu độc lập.

"Tôi thấy Chương trình VNU350 tạo ra một cơ chế đủ hấp dẫn để thu hút các nhà khoa học có trình độ quốc tế quay trở về làm việc lâu dài. Quan trọng hơn, chương trình này thể hiện sự tin tưởng và đầu tư chiến lược đối với thế hệ nhà khoa học trẻ", anh Nam nhận định.

Anh cũng cho rằng giá trị của chương trình không chỉ ở việc thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao mà còn góp phần hình thành hệ sinh thái nghiên cứu hiện đại, tạo thêm những cầu nối với cộng đồng khoa học quốc tế. Qua đó sẽ nâng cao vị thế nghiên cứu của các trường ĐH trong nước.

3 hướng nghiên cứu chính

Lĩnh vực nghiên cứu chính của TS Nguyễn Hoàng Nam đang theo đuổi là tối ưu hóa toán học và ra quyết định dưới bất định. Đây vốn là những nền tảng quan trọng của trí tuệ nhân tạo hiện đại, đặc biệt trong các bài toán hỗ trợ ra quyết định, quản lý hệ thống phức tạp và tối ưu hóa nguồn lực.

Trở về công tác tại ĐH Quốc gia TP.HCM, anh cho biết bản thân dự định phát triển ba hướng nghiên cứu chính. 

Thứ nhất, thiết kế mạng tối ưu trong các bài toán ra quyết định dựa trên dữ liệu không chắc chắn. Anh nói từ logistics, giao thông, chuỗi cung ứng đến năng lượng, nhiều quyết định thực tế đều phải được đưa ra trong điều kiện dữ liệu không hoàn toàn đầy đủ. "Việc kết hợp giữa học máy và tối ưu hóa có thể giúp xây dựng các hệ thống vừa học từ dữ liệu vừa bảo đảm tính tin cậy trong quá trình vận hành", anh giải thích.

Thứ hai, nghiên cứu tối ưu hóa dưới bất định trong các bài toán lý thuyết trò chơi và chuỗi quyết định Markov. Đây là lĩnh vực anh theo đuổi từ lúc làm nghiên cứu sinh đến sau TS với khả năng ứng dụng trong tài chính, sản xuất, y tế, giao thông và quản lý hạ tầng. 

Thứ ba, phát triển các thuật toán học máy nhằm giải quyết các bài toán tối ưu không lồi quy mô lớn trong thực tế như giao thông đô thị, logistics, năng lượng bền vững, quản lý thiên tai và biến đổi khí hậu.

"Không chỉ tập trung nghiên cứu, một trong những mục tiêu quan trọng nhất khi tôi chọn quay về Việt Nam chính là không ngoài mong muốn có thể đóng góp phần nhỏ bé bằng khả năng của mình để đào tạo sinh viên và nhà nghiên cứu trẻ có khả năng hội nhập quốc tế", anh Nam chia sẻ.

Tiến sĩ trẻ trở về nước: 'Muốn đưa tri thức quốc tế giải quyết vấn đề môi trường Việt Nam'

Sau nhiều năm nghiên cứu tại Hàn Quốc, TS Trịnh Hoàng Phúc trở về ĐH Quốc gia TP.HCM với mong muốn đưa kinh nghiệm nghiên cứu quốc tế vào giải quyết các bài toán môi trường Việt Nam.