Tạo niềm tin cho người dân, gỡ điểm nghẽn mặt bằng dự án kênh rạch TP.HCM

Từ bờ Bắc kênh Đôi đến rạch Xuyên Tâm, nhiều khu vực ven kênh rạch TP.HCM trở nên thông thoáng khi người dân bàn giao mặt bằng, các công trình tăng tốc thi công, góp phần thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công.

Bờ kênh Đôi chuyển mình từ sự đồng thuận của người dân

Ghi nhận của Tuổi Trẻ, dọc bờ Bắc kênh Đôi (qua hai phường Chánh Hưng và Phú Định), những dãy nhà san sát bên dòng kênh ô nhiễm trước đây đang dần được tháo dỡ, nhường chỗ cho những khoảng mặt bằng thông thoáng. 

Trên các khu vực đã bàn giao, máy móc, công nhân tất bật thi công các hạng mục bờ kè, mở rộng, nâng cấp đường ven kênh… từng bước mở ra diện mạo mới cho tuyến kênh.

Dự án cải tạo, chỉnh trang bờ Bắc kênh Đôi dài khoảng 4,7km, có tổng mức đầu tư hơn 7.300 tỉ đồng, trong đó gần 6.000 tỉ đồng dành cho bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, ảnh hưởng 1.604 trường hợp.

Tại phường Chánh Hưng, công tác giải phóng mặt bằng hoàn tất từ tháng 9-2026. Phường giải tỏa 800 trường hợp người dân bị ảnh hưởng với tổng số tiền chi trả hơn 2.466 tỉ đồng.

Kết quả trên không chỉ đánh dấu bước tiến quan trọng trong công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng mà còn góp phần tháo gỡ một trong những điểm nghẽn của dự án đầu tư công.

Việc đẩy nhanh hoàn tất hồ sơ, chi trả bồi thường và vận động người dân bàn giao mặt bằng đã tạo điều kiện thuận lợi để triển khai các hạng mục xây dựng, đồng thời góp phần thúc đẩy tiến độ thực hiện và giải ngân vốn đầu tư công theo kế hoạch.

Theo đại diện ban quản lý dự án phường, kết quả này đến từ sự chỉ đạo quyết liệt của Đảng ủy, UBND phường. Đáng chú ý, địa phương đã phát huy hiệu quả mô hình “dân vận khéo”, thành lập các tổ công tác trực tiếp hỗ trợ người dân tháo gỡ vướng mắc pháp lý về nhà đất, thừa kế, hộ tịch để sớm hoàn tất hồ sơ nhận tiền bồi thường.

Bên cạnh đó, phường chủ động phối hợp các cơ quan chuyên môn xây dựng phương án bồi thường tiệm cận giá thị trường, rà soát từng trường hợp để vận dụng tối đa chính sách có lợi cho người dân trong khuôn khổ pháp luật.

Sự linh hoạt được thể hiện rõ nhất qua các gói hỗ trợ “may đo” cho từng nhóm đối tượng. 

Nhận thức được quá trình di dời gây xáo trộn lớn, ngoài các khoản hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp và tìm kiếm việc làm theo quy định, phường đã chủ động kết nối với các doanh nghiệp trên địa bàn để giới thiệu việc làm mới cho người lao động mất đất.

Đại diện ban quản lý nhấn mạnh hiệu quả giải phóng mặt bằng không chỉ được đo bằng tiến độ dự án, mà còn ở sự đồng thuận và ổn định cuộc sống của người dân sau di dời.

Đến từng nhà gỡ vướng, đẩy nhanh bàn giao mặt bằng rạch Xuyên Tâm

Dự án cải tạo rạch Xuyên Tâm cũng có nhiều chuyển biến tích cực, khi 4 phường An Nhơn, Bình Thạnh, Gia Định, Bình Lợi Trung hoàn thành bàn giao mặt bằng vào cuối tháng 6-2026, sau nhiều năm gặp khó khăn, vướng mắc.

Dự án dài khoảng 9km, có tổng mức đầu tư hơn 17.000 tỉ đồng, trong đó gần 14.000 tỉ đồng dành cho bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, với 2.196 trường hợp bị ảnh hưởng.

Tại phường Bình Thạnh, chính quyền địa phương đã mở đợt cao điểm 40 ngày, tập trung rà soát, giải quyết hồ sơ, tháo gỡ khó khăn và xử lý các kiến nghị, khiếu nại của người dân. Nhờ đó, đến cuối tháng 6, phường hoàn tất bàn giao toàn bộ 874 mặt bằng.

Phường Gia Định cũng hoàn thành bàn giao mặt bằng của 869 trường hợp bị ảnh hưởng, với tổng kinh phí bồi thường hơn 3.900 tỉ đồng. Trong khi đó, phường An Nhơn đã hoàn tất bồi thường, giải phóng mặt bằng đối với 138 trường hợp, với tổng kinh phí khoảng 450 tỉ đồng.

Đầu tháng 9, đoạn đường bờ trái rạch Xuyên Tâm (gói thầu XL3 qua phường An Nhơn, TP.HCM) tổ chức thông xe. Tuyến đường dài 1,4km này là đoạn tuyến hoàn thành nhanh nhất của dự án, giúp người dân đi dọc đường ven rạch Xuyên Tâm từ đường Phạm Văn Đồng đến đường ven kênh Tham Lương - Bến Cát, sau đó có thể qua cầu sắt An Phú Đông về khu vực quận 12 cũ.

Theo lãnh đạo UBND phường An Nhơn, để có được kết quả này, địa phương đã huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, từ bí thư Đảng ủy, chủ tịch UBND phường… trực tiếp xuống từng hộ dân, lắng nghe tâm tư, tìm cách tháo gỡ những vướng mắc về chính sách bồi thường và ổn định cuộc sống sau giải tỏa.

Không dừng lại ở việc vận động nhận tiền, bàn giao đất, phường còn cử cán bộ đến tận nhà hướng dẫn thủ tục cấp phép sửa chữa, cải tạo nhà ở trên phần đất còn lại, hỗ trợ cập nhật giấy tờ nhà đất sau thu hồi.

Với những hộ phải di dời đến chung cư tái định cư, địa phương phối hợp vận động nguồn lực hỗ trợ sửa chữa những căn hộ xuống cấp, giúp người dân sớm ổn định chỗ ở.

Chủ đầu tư đỡ áp lực tiến độ

Theo Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng hạ tầng đô thị TP.HCM, hiện nay công tác bồi thường giải phóng mặt bằng đã được phối hợp rất nhịp nhàng. Chủ đầu tư với chính quyền địa phương đã triển khai các mô hình, cách làm sáng tạo vận động thu hồi đất trước thời hạn theo Luật Đất đai 2024…

Thứ nhất, phối hợp chặt chẽ ngay từ khâu chuẩn bị pháp lý dự án. Đối với dự án bờ Bắc kênh Đôi ngay sau khi UBND TP.HCM ban hành quyết định đầu tư, các đơn vị đã triển khai khẩn trương các bước của công tác bồi thường. Nhờ đó, phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và dự toán chi phí bồi thường đã được phê duyệt kịp thời.

Phương châm "Kiên trì, sâu sát cơ sở, trực tiếp tiếp xúc với dân", không chỉ làm việc trên hồ sơ mà trực tiếp xuống địa bàn, tham gia đầy đủ các cuộc họp tiếp xúc, gửi thông báo thu hồi đất, điều tra kiểm đếm, niêm yết dự thảo, trao phương án chi tiết và giải thích minh bạch quy mô, mục tiêu cũng như lợi ích thiết thực của dự án cho người dân.

Mô hình vận động thu hồi đất trước thời hạn (Luật Đất đai 2024) đã áp dụng cơ chế quy định giúp lược bỏ thời gian chờ đợi 90 ngày (đối với đất nông nghiệp) hoặc 180 ngày (đối với đất phi nông nghiệp) và khoảng thời gian 90 ngày niêm yết/đối thoại kéo dài, cho phép phê duyệt phương án bồi thường và chi trả tiền ngay cho các trường hợp đồng thuận.

Ngoài ra, sự phối hợp liên ngành cùng Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Tài chính áp dụng cơ chế chỉ định thầu giúp các gói thầu tư vấn xác định giá đất cụ thể và đo vẽ bản đồ địa chính hiện trạng nhằm bảo đảm tiến độ dự án, tháo gỡ triệt để nút thắt về thời gian thẩm định giá đất.

Gỡ từng nút thắt, mặt bằng dự án quốc lộ 22 TP.HCM dần liền mạch

Các xã Bà Điểm, Hóc Môn và Xuân Thới Sơn (TP.HCM) đang cùng nhau nỗ lực đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng dự án nâng cấp quốc lộ 22.