Phóng to

Lực lượng nổi dậy Libya ăn mừng sau khi giành quyền kiểm soát thị trấn ven biển Sabratha, cách Tripoli 65km về phía tây, vào ngày 18-8 - Ảnh: Reuters

Muammar Gaddafi sắp lưu vong?Lực lượng của đại tá Gaddafi bắn tên lửa Scud

Hãng tin Nga RIA Novosti ngày 20-8 cho biết nhà lãnh đạo Libya Gaddafi có thể sẽ sớm chuyển giao quyền lực và rời nước này. Một nguồn tin quân sự cấp cao giấu tên cho biết ông Gaddafi dự tính trao lại quyền lãnh đạo cho Bộ trưởng Tư pháp Muhammad Alqamoda và đi lưu vong. Điều kiện đặt ra là NATO ngừng ngay lập tức chiến dịch quân sự tấn công Libya. Các cuộc thương lượng bí mật giữa phái đoàn chính quyền Gaddafi và đại diện Hội đồng chuyển đổi quốc gia của phe nổi dậy đã diễn ra vào đầu tuần này tại miền nam Tunisia.

Gaddafi sẽ sang Venezuela?

Trong cuộc thương lượng, theo RIA, có cả đại diện của Venezuela, quốc gia sẵn sàng cho ông Gaddafi và gia đình ông nhập cảnh. Nguồn tin nói trên cho biết thêm chiếc máy bay chở ông Gaddafi và gia đình ông tới Venezuela đã được đặt trong tình trạng sẵn sàng cất cánh ở phi trường Tripoli. Tại Mỹ, ngày 19-8, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Mark Toner nói các quan chức nước này tại Benghazi đang làm việc với lực lượng nổi dậy để xác định “chính xác điều gì sẽ diễn ra ở Libya hậu Gaddafi”. “Không thể nói khi nào ông ấy ra đi, nhưng rõ ràng ông ấy sẽ ra đi” - Toner nói với CNN.

Những tin tức nói trên đến vào lúc giao tranh diễn ra ác liệt giữa quân đội chính phủ và quân nổi dậy trên hai mặt trận đông và tây Tripoli, với các chiến trường chính là thành phố Zawiya, cách thủ đô 50km về phía tây và Zlitan, cách Tripoli 160km về phía đông. Đây là những thành phố nằm trên các con đường hậu cần chiến lược cho thủ đô. Lực lượng nổi dậy tuyên bố “cái kết của Gaddafi đã đến rất gần”.

Tuần tới, lực lượng nổi dậy sẽ có cuộc gặp với các quan chức Mỹ, Anh, Jordan, UAE và có thể một số nước khác tại Dubai, “tất cả cùng cân nhắc một kịch bản hậu chiến” - một quan chức giấu tên của Chính phủ Mỹ tiết lộ với Reuters. Theo đó, ý tưởng ban đầu là UAE, Jordan và Qatar sẽ duy trì một “lực lượng bắc cầu” từ 1.000-2.000 người ở Libya sau khi ông Gaddafi ra đi. Một số quan chức Mỹ và châu Âu lo ngại mặc dù đã được tổ chức tốt hơn và có mục tiêu rõ ràng hơn, phong trào đối lập ở Libya vẫn chưa sẵn sàng lãnh đạo đất nước.

Syria: thêm 34 người chết

Trong khi đó, Reuters dẫn lời các nhà hoạt động địa phương cho biết thêm 34 người đã thiệt mạng trong các cuộc đụng độ với quân đội Chính phủ Syria ngày 19-8. Các vụ đụng độ nổ ra ở tỉnh miền nam Deraa, nơi cuộc nổi dậy chống Tổng thống Bashar al-Assad bùng nổ vào tháng 3, thành phố Homs, cách Damascus 165km về phía bắc, vùng ngoại ô thủ đô và thành phố cổ nằm giữa sa mạc Palmyra.

Trước đó, Tổng thống Mỹ Barack Obama và lãnh đạo hàng loạt quốc gia phương Tây đã chính thức lên tiếng kêu gọi ông Assad từ bỏ quyền lực. Tuy nhiên, các nhà phân tích lo ngại tình trạng hỗn loạn, mất an ninh và thậm chí nội chiến có thể xảy ra nếu như ông Assad đột ngột ra đi. Các phe phái chính trị đối lập ở Syria còn chia rẽ và tổ chức kém hơn nhiều so với lực lượng nổi dậy ở Libya.

Do Mỹ hiện rất bận rộn với các vấn đề quốc nội và phải tiết giảm chi tiêu, Nhà Trắng đã khẳng định Mỹ không có kế hoạch triển khai bộ binh ở Libya và Syria, dù là để lật đổ các nhà lãnh đạo hiện giờ hoặc để tham gia quá trình “xây dựng đất nước” sau đó. Juan Zarate, cố vấn chống khủng bố dưới thời cựu tổng thống Mỹ George W. Bush, nói với Reuters rằng những câu hỏi đặt ra lúc này với Mỹ là “Làm sao chúng ta có thể buộc al-Assad ra đi? Liệu sự sụp đổ của chế độ hiện giờ có gây ra tình trạng hỗn loạn? Và điều gì sẽ diễn ra sau chế độ này trong bối cảnh chủ nghĩa Hồi giáo cực đoan?”.

Theo Reuters, mới đây 40 nhóm chính trị chống chính phủ ở Syria đã tuyên bố đoàn kết cùng nỗ lực lật đổ ông Assad. Tuy nhiên, đến giờ vẫn chưa rõ chính phủ của ông Obama ủng hộ lực lượng nào trong một nước Syria hậu Assad. Tháng này, Bộ trưởng Ngoại giao Mỹ Hillary Clinton dự kiến mới có cuộc gặp đầu tiên với các lực lượng chống chính phủ ở Syria.