Phóng to

Người dân Hi Lạp tiếp tục biểu tình phản đối chính sách thắt lưng buộc bụng của chính phủ - Ảnh: AFP

Theo AFP, các quan chức khối đồng euro sẽ xác định xem có nên cung cấp 8 tỉ euro (10,9 tỉ USD) cho Hi Lạp hay không. Không có khoản vay khẩn cấp này để trả lương cho nhân viên nhà nước và thanh toán các hóa đơn khác, chắc chắn Athens sẽ vỡ nợ vào giữa tháng 10. Hi Lạp đang khiến Liên minh châu Âu (EU), Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF), Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) cùng giới đầu tư lo ngại khi thừa nhận sẽ không thể đáp ứng mục tiêu cắt giảm thâm hụt ngân sách do EU và IMF đề ra.

"Thất bại của Hi Lạp sẽ là thất bại của toàn châu Âu"

Một ngày trước đó, Hi Lạp đã thông qua dự thảo ngân sách 2012. Athens cho biết dự kiến thâm hụt ngân sách sẽ giảm từ 10,5% GDP của năm 2010 xuống còn 8,5% vào cuối năm 2011, vẫn cao hơn rất nhiều so với mục tiêu 7,6%. Thâm hụt năm 2012 sẽ tiếp tục giảm xuống còn 6,8% GDP, nhưng vẫn cao hơn mục tiêu 6,5% GDP. Bộ Tài chính Hi Lạp cho biết suy thoái kinh tế lên đến 5,5% trong năm 2011, thay vì mức dự báo 3,8%.

Đạt được mục tiêu cắt giảm thâm hụt là một trong các điều kiện mà EU và IMF đề ra để tiếp tục cứu trợ Hi Lạp. Nhưng chính các biện pháp thắt lưng buộc bụng như tăng thuế, giảm lương lại càng đẩy Hi Lạp lún sâu hơn vào suy thoái. “Đó là cái vòng luẩn quẩn của chính quyền - Reuters dẫn lời giáo sư kinh tế Yannis Varoufakis thuộc Đại học Athens nhận định - Nguồn thu sụt giảm, các mục tiêu không hoàn thành và lại có thêm những biện pháp cắt giảm mới”.

Thông báo của chính quyền Athens khiến nguy cơ Hi Lạp vỡ nợ càng trở nên rõ ràng hơn. Theo Bloomberg, thị trường chứng khoán châu Á đã lập tức phản ứng tiêu cực với thông tin này. Các thị trường chứng khoán châu Âu cũng đồng loạt sụt giảm. Cổ phiếu Nhật giảm 1,78%, thị trường Hong Kong sụt 4,95%, Sydney (Úc) giảm 2,78%, Singapore giảm 1,79% và Đài Loan giảm 2,93%..

Báo chí Hi Lạp dẫn lời Thứ trưởng tài chính Pantelis Oikonomou tuyên bố chính quyền Athens và các thanh sát viên EU, IMF, ECB đã thỏa thuận tiếp tục cho Hi Lạp vay nợ. Ông Oikonomou cho biết Athens đã thuyết phục được các thanh sát viên khi nhấn mạnh rằng Hi Lạp không thể thắt lưng buộc bụng chặt như yêu cầu của EU và IMF là do suy thoái chứ không phải do thiếu quyết tâm. Thế nhưng, Reuters lại dẫn một số nguồn tin từ EU và IMF khẳng định các cuộc đàm phán vẫn đang tiếp tục diễn ra.

Giới quan chức EU cho biết các thanh sát viên không chỉ kiểm tra số liệu ngân sách Hi Lạp năm 2011 mà còn cả kế hoạch ngân sách 2012-2014, kế hoạch gây quỹ 50 tỉ euro (68 tỉ USD) thông qua chương trình tư nhân hóa... Các thanh sát viên không chỉ quyết định có cho Hi Lạp tiếp tục vay 8 tỉ euro trong gói cứu trợ thứ nhất hay không, mà còn xác định xem Athens có cần được các chủ nợ tư nhân hoãn, xóa nợ hay không. Biện pháp này được mô tả là tương đương với việc Hi Lạp vỡ nợ.

Báo New York Times bình luận EU muốn trì hoãn việc Hi Lạp vỡ nợ để có đủ thời gian tăng cường sức mạnh cho quỹ giải cứu tài chính EFSF, bao gồm việc trao thêm quyền lực mới cho quỹ này để có thể mua thêm trái phiếu. Dù sao việc mở rộng quỹ giải cứu tài chính EFSF vẫn cần được Malta, Hà Lan và Slovakia thông qua. Tuy nhiên, giới đầu tư cho rằng khoản tiền 440 tỉ euro (590 tỉ USD) có thể chỉ đủ cứu Hi Lạp, Bồ Đào Nha, Ireland, chứ không thể cứu các nền kinh tế lớn hơn như Ý, Tây Ban Nha. Do đó, vấn đề kế tiếp là phải mở rộng quỹ giải cứu tài chính EFSF.

Dự kiến hội nghị thượng đỉnh EU vào ngày 17-10 sẽ tập trung thảo luận các kế hoạch trên. Nhiều quốc gia, trong đó có Mỹ, đang gây sức ép buộc EU phải nhanh chóng giải quyết khủng hoảng nợ trước hội nghị thượng đỉnh G-20 tại Pháp vào ngày 3 và 4-11.

Mỹ: đề nghị xóa nợ tiêu dùng Theo Reuters, các nhà kinh tế Mỹ đang đề xuất một biện pháp sốc nhằm cứu vãn nền kinh tế: giảm, xóa nợ cho người tiêu dùng. Theo Cục Dự trữ liên bang Mỹ (FED), nợ tiêu dùng Mỹ đã giảm từ mức 12.500 tỉ USD hồi năm 2008, nhưng vẫn còn ở mức rất lớn: 11.400 tỉ USD. Người tiêu dùng Mỹ đang chìm ngập trong các đống nợ, như nợ vay mua nhà, nợ thẻ tín dụng, nợ các khoản vay sinh viên... Nợ tiêu dùng quá lớn khiến nhu cầu hàng hóa và dịch vụ sụt giảm, các công ty ngần ngại không muốn tuyển dụng và mở rộng sản xuất. Do đó, tỉ lệ thất nghiệp Mỹ vẫn tiếp tục cao trên 9%. Giới chuyên gia kinh tế Mỹ cho rằng chính quyền phải thực hiện biện pháp giảm, xóa nợ cho người dân, nếu không nền kinh tế Mỹ khó có thể phục hồi.