Theo Hãng tin AP ngày 19-7, Bộ Tư pháp Mỹ hôm 15-7 đã đệ đơn lên Tòa án trục xuất khủng bố nước ngoài (Alien Terrorist Removal Court - ATRC), đề nghị trục xuất một cá nhân không được công khai danh tính.

Đây là đơn đầu tiên mà tòa án này tiếp nhận kể từ khi được thành lập theo Đạo luật Chống khủng bố và thi hành án tử hình hiệu quả năm 1996.

Trong phản hồi được đăng trên website của tòa, Chánh án Joan Ericksen cho biết ATRC đã tổ chức phiên điều trần đầu tiên vào ngày 16-7.

Tuy nhiên bà Ericksen cho biết hội đồng xét xử còn băn khoăn về mối liên hệ giữa các hành vi của người bị đề nghị trục xuất với những điều khoản pháp luật mà chính phủ viện dẫn. 

Theo bà, phần giải trình tại phiên điều trần cho thấy Bộ Tư pháp cần thêm thời gian để cân nhắc và hoàn thiện lập luận.

Chánh án đã yêu cầu chính phủ bổ sung thêm thông tin trước ngày 22-7.

Theo luật liên bang Mỹ, tổng chưởng lý hoặc thứ trưởng Tư pháp có thể nộp đơn mật lên ATRC để đề nghị trục xuất một người bị nghi là "người nước ngoài khủng bố".

Nếu đơn được chấp nhận, tòa sẽ mở phiên điều trần công khai, trong đó chính phủ phải chứng minh người này đáp ứng định nghĩa theo luật.

Một cá nhân có thể bị xếp vào diện này nếu từng tham gia hoạt động khủng bố, công khai ủng hộ hoặc cổ xúy các hoạt động khủng bố, hoặc là thành viên của một tổ chức chính trị hay xã hội khuyến khích khủng bố.

Theo Trung tâm Tư pháp Liên bang Mỹ, ATRC chưa từng nhận bất kỳ đơn yêu cầu nào hay tổ chức phiên điều trần nào cho đến tuần trước. Tòa gồm năm thẩm phán do Chánh án Tòa án Tối cao Mỹ John Roberts chỉ định.

Động thái mới diễn ra trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Donald Trump tiếp tục đẩy mạnh chiến dịch trục xuất người nhập cư.

Năm 2025, chính quyền đã viện dẫn Đạo luật Kẻ thù từ nước ngoài năm 1798 để trục xuất những người di cư Venezuela mà giới chức cáo buộc có liên hệ với một băng nhóm bị coi là tổ chức khủng bố.

Đạo luật này cho phép giam giữ và trục xuất các công dân của một quốc gia bị coi là kẻ thù. 

Xuyên suốt chiều dài lịch sử nước Mỹ, chính quyền mới chỉ áp dụng văn bản này ba lần và tất cả đều liên quan đến những cuộc xung đột quân sự lớn.

Tại một phiên điều trần liên quan đến vụ việc này vào năm ngoái, Thẩm phán liên bang James Boasberg từng nhận định ATRC mới là cơ quan phù hợp để xem xét các yêu cầu trục xuất dựa trên lý do an ninh quốc gia, thay vì các tòa án liên bang thông thường. Ông cho biết Quốc hội đã lập ra tòa này để xử lý chính những trường hợp như vậy.

Ông Trump thắng lớn, được phép mở rộng chương trình trục xuất nhanh toàn quốc

Một tòa phúc thẩm liên bang Mỹ đã trao cho Tổng thống Donald Trump thắng lợi quan trọng trong chiến dịch siết chặt nhập cư, khi cho phép chính quyền mở rộng phạm vi áp dụng chương trình trục xuất nhanh.