Hơn mười năm công tác, thầy nhận thấy những học sinh ấy phần nhiều thông minh, hiếu động, thường có hoàn cảnh gia đình đặc biệt nên tư tưởng chưa thông hoặc gia đình quá khó khăn ảnh hưởng đến việc học. Vì vậy nếu hiểu, giúp đỡ, động viên và cảm hóa được các em thì các em sẽ rất phục và biết ơn mình, từ đó sẽ cố gắng hơn trong việc học, rồi sẽ học tốt.

Chính từ quan điểm đó, với vai trò là bí thư Đoàn trường, thầy đã lên kế hoạch theo dõi, liên hệ mật thiết với gia đình giáo dục các em kịp thời để các em tiến bộ trong học tập và rèn luyện đạo đức.

Khi được hỏi về thầy, những em học sinh ấy thường trả lời rằng vì phục thầy nên thầy nói gì cũng vui vẻ làm theo, thầy hiểu và thương học trò lắm.

Bắt đầu từ văn phòng Đoàn trường, theo sự chỉ đạo của nhà trường, thầy đã tổ chức đội kiểm tra theo dõi thường xuyên về nề nếp để kịp thời nắm bắt danh sách những học sinh chưa tiến bộ, sau đó tìm hiểu hoàn cảnh của các em để cùng giáo viên chủ nhiệm, gia đình các em có từng biện pháp giáo dục thích hợp.

Thầy chia sẻ muốn học sinh nghe mình thì mình phải lắng nghe các em trước. Muốn học sinh làm theo mình thì mình phải làm gương trước. Muốn học sinh chăm chỉ học tập thì phải thấu hiểu hoàn cảnh các em và giúp đỡ các em trước. Có như vậy mới từng bước giáo dục các em hướng thiện và tiến bộ được.

Thầy đã cụ thể hóa tâm sự đó bằng hành động là trong tiết dạy luôn cố gắng hết mình để cuốn hút học sinh vào bài giảng, luôn có việc để các em làm, không để thời gian chết khiến các em có cơ hội nhàn cư vi bất thiện. Thầy còn biến văn phòng Đoàn trường thành lớp học ca ba bằng cách sau buổi học em nào chưa thuộc bài được thầy mời ở lại, giở vở ra học đến khi nào hiểu, thuộc, làm xong bài tập mới cho về.

Sợ trò đói thầy thủ sẵn bánh mì cho các em. Kèm theo đó là lời tâm sự nhẹ nhàng: “Phải cố gắng chăm ngoan”, để rồi những cô cậu học trò làm biếng học bài ấy dần sợ thầy mất buổi trưa mà cố gắng học tốt hơn. Học trò ngỗ ngược, vô lễ, đánh nhau cũng lên đấy học ca ba mà nội dung là lời khuyên nhủ như tâm tình để được trò trải lòng, từ đó với mỗi trò thầy có cách động viên uốn nắn riêng. Để rồi không một hình phạt mà các em nể rồi nghe thầy răm rắp.

Với những học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, thầy tìm mọi cách để có thể giúp đỡ các em một cách tốt nhất cho các em đến trường. Thường xuyên vận động giáo viên và học sinh toàn trường đóng góp xây dựng quỹ “vì học sinh thân yêu”. Không dừng ở đó, thầy còn tổ chức các chương trình hoạt động của Đoàn như tổ chức đêm văn nghệ thường niên “Tiếp bước cho em đến trường”nhằm gây quỹ ủng hộ các em có hoàn cảnh khó khăn.

Thầy phát động phong trào mỗi đoàn viên giáo viên nhận đỡ đầu một học sinh chưa ngoan hoặc học lực yếu kém giúp các em tiến bộ.

Kết quả hai năm qua, số học sinh chưa ngoan giảm hẳn và số học sinh yếu kém bỏ học hằng năm của toàn trường còn lại rất ít.

Từ những chương trình ca nhạc từ thiện và những lần đóng góp của giáo viên và học sinh toàn trường mà các em có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, bệnh hiểm nghèo được hỗ trợ tiền để có thể yên tâm học tập.

Như em Phạm Ngọc Trọng lớp 9B bị bệnh phải chạy thận, em Hờ Thủy lớp 10B nhà quá nghèo, em Hờ Hảo lớp 7B bị bệnh lạ, gia đình lại khó khăn không có tiền chữa bệnh, Y Định lớp 6A nhà xa nhưng không có xe đạp để đến trường... được hỗ trợ tiền và phương tiện để có điều kiện đến lớp cùng các bạn.

Chính những sân chơi hướng thiện đã giúp các em vui chơi có ích, biết gần gũi yêu thương nhau hơn và cũng nhận ra những tình cảm của thầy cô trong trường dành cho mình để mà cố gắng.

Học sinh không còn sợ những buổi chào cờ đầu tuần với những lời trách phạt, thay vào đó là những lời khen với những gương điển hình thật sự tiến bộ, những tấm lòng vàng của các bạn và thầy cô dành cho những học trò còn nhiều khó khăn. Cứ như thế nhiều năm nay, sự tận tâm và lòng yêu thương học trò hết mực của thầy Phan Trọng Hải đã góp phần không nhỏ vào bảng thành tích dạy và học của toàn trường.