Lần đầu phát hiện sao lùn trắng có màu xanh lá cây

Theo Đài CNN ngày 16-10, các nhà thiên văn học khi phân tích sao lùn trắng đã lần đầu tiên tìm thấy một ngôi sao có màu sắc trông giống như màu xanh lá cây, sau khi chuyển dữ liệu quang phổ thành màu sắc mà mắt người có thể nhìn thấy.

Sử dụng dữ liệu quang phổ sao - công cụ hoạt động như một "dấu vân tay", phân tách ánh sáng thành các bước sóng - tiến sĩ Mark Hollands, nhà vật lý thiên văn tại Đại học Warwick (Anh), đã khảo sát 151 sao lùn trắng trong phạm vi 65 năm ánh sáng tính từ Trái đất.

Thông thường, màu sắc của các ngôi sao chủ yếu thuộc tông cam, trắng hoặc xanh dương, tùy thuộc vào nhiệt độ bề mặt.

Tuy nhiên ở một số sao lùn trắng - tàn tích đặc của những ngôi sao tương tự Mặt trời đã chết, các quá trình vật lý bất thường ở lớp vỏ ngoài khiến phổ ánh sáng biến đổi mạnh.

Hiện tượng này bắt nguồn từ sự tương tác giữa khí heli trong khí quyển sao với các nguyên tố như sắt, magie, natri, canxi và liti. 

Những nguyên tố này là dấu vết còn sót lại sau khi sao lùn trắng xé toạc và nuốt chửng các tiểu hành tinh hoặc hành tinh lân cận.

Giáo sư Adam Burgasser từ Đại học California tại San Diego (Mỹ) ví hiện tượng này như một "hiện trường vụ án" vũ trụ. 

Phân tích tỉ lệ các nguyên tố rơi xuống bề mặt sao giúp các nhà nghiên cứu tái dựng thành phần hóa học và lịch sử hình thành của những hành tinh đã bị phá hủy từ hàng triệu năm trước.

Bên cạnh ngôi sao màu xanh lá cây chứa canxi, natri và liti, nghiên cứu còn ghi nhận những thiên thể đặc biệt khác, trong đó có một sao lùn trắng mang sắc "hồng cá hồi" do mật độ phân tử carbon cao.

Theo tiến sĩ Hollands, việc chuyển dữ liệu quang phổ vốn khô khan thành dải màu mà mắt người có thể cảm nhận giúp con người thu hẹp khoảng cách với những thiên thể xa xôi.

"Khi đưa yếu tố con người vào, những đối tượng ấy trở nên cụ thể và dễ cảm nhận hơn rất nhiều", ông chia sẻ.

Đồng tình với quan điểm này, giáo sư Agnès Kim từ Trường Penn State Scranton nhận định nghiên cứu là sự giao thoa thú vị giữa vật lý và sinh học. 

Dù không làm thay đổi căn bản các lý thuyết hiện có về sao lùn trắng, cách tiếp cận này cung cấp một hệ thống phân loại trực quan, hữu ích cho việc tổ chức dữ liệu thiên văn.

Trong thời gian tới, khi các chương trình khảo sát quang phổ thế hệ mới đi vào hoạt động, lượng dữ liệu về sao lùn trắng dự kiến tăng gấp 10 lần. Nhóm nghiên cứu kỳ vọng sẽ phát hiện thêm 10-20 sao lùn trắng có sắc xanh lá cây tương tự. 

Phát hiện ngoại hành tinh đầu tiên quay ngược quanh sao lùn nhỏ

Các nhà thiên văn học lần đầu phát hiện một ngoại hành tinh có kích thước tương đương sao Hải Vương quay quanh ngôi sao chủ theo hướng ngược lại, với quỹ đạo nghiêng tới 136 độ.