Hôm nay (ngày 8-7), Tòa án nhân dân TP Hà Nội mở phiên sơ thẩm xét xử 16 bị cáo trong vụ án đưa, nhận và môi giới hối lộ xảy ra tại Phòng Quản lý hành nghề y, dược tư nhân thuộc Sở Y tế Hà Nội.

Trong số này có 11 bị cáo nguyên là cán bộ, nhân viên Sở Y tế Hà Nội. Riêng Phòng Quản lý hành nghề y, dược tư nhân có 8 người bị đưa ra xét xử, gồm cựu Trưởng phòng Nguyễn Văn Đức, hai cựu Phó phòng Tô Tử Anh, Trần Thị Bạch Tuyết cùng nhiều chuyên viên.

Ngoài ra còn có Đỗ Doãn Tiến - lái xe của Sở Y tế Hà Nội, Ngô Thị Hồng Phương - chuyên viên văn phòng và nhiều người làm dịch vụ xin giấy phép hoạt động y, dược tư nhân.

Hội đồng xét xử gồm 5 thành viên do thẩm phán Vũ Quang Huy làm chủ tọa. Tại phần thủ tục, một số người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vắng mặt nhưng hội đồng xét xử nhận định việc này không ảnh hưởng đến quá trình xét xử.

Bảng giá ngầm phía sau những giấy phép hoạt động

Theo cáo trạng, quy trình cấp giấy phép hoạt động khám chữa bệnh hoặc giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh dược vốn được thiết kế với nhiều tầng kiểm soát, từ tiếp nhận hồ sơ, thẩm định, kiểm tra thực tế đến trình lãnh đạo phê duyệt.

Tuy nhiên, trong nhiều năm, quy trình này bị biến thành một "dịch vụ có giá".

Muốn được cấp phép nhanh, giảm số lỗi hoặc bỏ qua những điều kiện còn thiếu, nhiều chủ phòng khám, nhà thuốc đã tìm đến các "cò" chuyên làm dịch vụ xin giấy phép. Từ đó hình thành một bảng giá ngầm được duy trì trong thời gian dài.

Theo cơ quan tố tụng, để được cấp giấy chứng nhận thực hành tốt nhà thuốc (GPP), mức chi phổ biến từ 15-20 triệu đồng. Giấy chứng nhận thực hành tốt phân phối thuốc (GDP) có giá 30-50 triệu đồng. Riêng giấy phép hoạt động khám chữa bệnh thường dao động 60-70 triệu đồng, thậm chí cao hơn.

Sau khi nhận tiền, các môi giới liên hệ với những người tham gia thẩm định để "tạo điều kiện". Việc hỗ trợ có thể là báo trước lịch kiểm tra, hướng dẫn hoàn thiện hồ sơ, ghi giảm số lỗi hoặc bỏ qua những vi phạm được phát hiện tại cơ sở.

Trong lĩnh vực dược, các lỗi liên quan đến bảo quản thuốc, hồ sơ đào tạo nhân viên, niêm yết giá hoặc điều kiện kho bảo quản được cho là nhiều lần bị bỏ qua. Đối với các cơ sở khám chữa bệnh, nhiều vi phạm về diện tích phòng khám, biển hiệu, trang thiết bị hay điều kiện hoạt động cũng được xác định không bị xử lý sau khi có sự tác động.

Theo viện kiểm sát, việc "mua bán" kết quả thẩm định đã làm sai lệch quy trình cấp phép, làm suy giảm hiệu lực quản lý nhà nước trong lĩnh vực y tế và tạo điều kiện để những cơ sở chưa đáp ứng đầy đủ điều kiện vẫn được phép hoạt động.

686 nhà thuốc, phòng khám chi hơn 8,6 tỉ đồng "chạy" giấy phép

Hồ sơ vụ án xác định từ năm 2021 đến năm 2024 có 7 người hoạt động môi giới trong lĩnh vực xin giấy phép hành nghề y, dược tư nhân.

Nhóm này bị cáo buộc đã nhận hơn 8,67 tỉ đồng từ 686 cơ sở y, dược trên địa bàn Hà Nội.

Trong đó, Nguyễn Thị Bích và Bùi Lan Anh được xác định là hai môi giới hoạt động mạnh nhất khi nhận hơn 5,2 tỉ đồng từ 473 cơ sở.

Theo kết quả điều tra, các môi giới không chỉ nhận hồ sơ và thu tiền mà còn trực tiếp hướng dẫn khách hàng hoàn thiện điều kiện hoạt động, mua sắm trang thiết bị, chuẩn bị hồ sơ trước khi đoàn thẩm định xuống làm việc.

Có trường hợp, trước ngày đoàn kiểm tra đến, môi giới đã chuẩn bị sẵn các phong bì bên ngoài ghi rõ tên từng người nhận.

Sau khi nhận tiền từ các cơ sở, nhóm môi giới chuyển lại cho các thành viên đoàn thẩm định hoặc những người có khả năng tác động đến việc cấp phép. Phần chênh lệch còn lại là khoản hưởng lợi của các môi giới.

Theo cáo trạng, Nguyễn Thị Bích hưởng lợi khoảng 250 triệu đồng, còn Bùi Lan Anh hưởng lợi khoảng 150 triệu đồng.

Viện kiểm sát cho rằng từ khâu tiếp nhận hồ sơ, thẩm định đến ký cấp phép đã hình thành một chuỗi "dịch vụ ngầm" vận hành khá trơn tru trong thời gian dài.

79 lần chuyển tiền qua tài khoản lái xe

Một trong những chi tiết đáng chú ý của vụ án là vai trò trung gian của một số người không trực tiếp thực hiện công tác chuyên môn.

Theo cáo trạng, Đỗ Doãn Tiến - lái xe của Sở Y tế Hà Nội - nhiều lần nhận tiền từ các môi giới rồi chuyển lại cho thành viên các đoàn thẩm định trước khi đi kiểm tra thực tế.

Đáng chú ý, cựu phó trưởng phòng Tô Tử Anh bị xác định có tới 79 lần nhận tiền gián tiếp thông qua tài khoản của lái xe này.

Ngô Thị Hồng Phương - chuyên viên văn phòng làm việc tại bộ phận một cửa - cũng bị cáo buộc nhiều lần nhận tiền từ môi giới để chuyển cho cán bộ thẩm định. Mỗi lần thực hiện việc này, Phương được trả công từ 500.000 đồng đến 1 triệu đồng, tổng số tiền hưởng lợi khoảng 180 triệu đồng.

Riêng Đỗ Doãn Tiến còn bị xác định nhiều lần giữ lại hàng chục triệu đồng trước khi chuyển tiền cho những người liên quan.

Trong nhóm lãnh đạo Phòng Quản lý hành nghề y, dược tư nhân, cựu Trưởng phòng Nguyễn Văn Đức cùng hai cựu Phó phòng Tô Tử Anh và Trần Thị Bạch Tuyết bị cáo buộc nhận tổng cộng gần 1,4 tỉ đồng.

Trong đó, Tô Tử Anh là người bị xác định nhận nhiều nhất với hơn 1,3 tỉ đồng.

Ngoài lãnh đạo phòng, nhiều chuyên viên trực tiếp tham gia các đoàn thẩm định cũng bị cáo buộc nhận tiền để tạo điều kiện cho các cơ sở.

Theo hồ sơ vụ án, bị cáo Nguyễn Thị Huy từ tháng 3-2022 đến cuối năm 2024 đã nhận gần 1,7 tỉ đồng từ các môi giới để tạo điều kiện cho 258 cơ sở bán lẻ thuốc được cấp phép. Trong khi đó, bị cáo Đỗ Đình Long bị cáo buộc nhận gần 320 triệu đồng để hỗ trợ cấp phép nhanh cho 56 cơ sở.

Vụ 686 phòng khám, hiệu thuốc 'chạy' giấy phép: Tòa trả hồ sơ điều tra bổ sung

Theo cáo buộc, 686 hiệu thuốc, phòng khám ở Hà Nội đã thông qua các 'cò' đưa tiền cho nhóm cán bộ Sở Y tế để được cấp phép nhanh, bỏ qua sai phạm trong thẩm định. Tuy nhiên khi đưa vụ án ra xét xử, tòa án đã trả hồ sơ để điều tra bổ sung.